Αν και όλες οι ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις έχουν δώσει κάποιον ορισμό σχετικά με το τι είναι η ανθρώπινη προσωπικότητα και πώς αντιλαμβανόμαστε την έννοια του εαυτού (η κάθε μια από τη δική της οπτική), μέχρι τώρα δεν υπάρχει ένας και μοναδικός ορισμός σχετικά με αυτό το ερώτημα. Σε γενικές γραμμές οι διάφορες σχετικές θεωρίες, αντιλαμβάνονται την προσωπικότητα ως μια δομή, η οποία αποτελείται από κίνητρα, βαθύτερες πεποιθήσεις, σκέψεις, συναισθήματα, εσωτερικευμένα πρότυπα σχέσεων και συμπεριφορών από την οικογένεια και άλλα πρόσωπα, κλπ.

Η Virginia Satir είναι η κύρια εκπρόσωπος της επικοινωνιακής- οικογενειακής θεραπείας. Έδινε ιδιαίτερη έμφαση στην επικοινωνία ως το στοιχείο- κλειδί για την αναγνώριση της ανθρώπινης συμπεριφοράς. Σύμφωνα με την ίδια, η εκδήλωση της ψυχοπαθολογίας ή οι δυσλειτουργικές σχέσεις είναι το αποτέλεσμα των προβληματικών τρόπων επικοινωνίας με τους άλλους: «Η επικοινωνία είναι ο σημαντικότερος παράγοντας απ’ όσους επηρεάζουν την υγεία και τις σχέσεις ενός ατόμου με τα άλλα».

Οι γρήγοροι ρυθμοί του σύγχρονου τρόπου ζωής πολύ συχνά οδηγεί τους ανθρώπους στην αποξένωση και την αποστασιοποίηση από τις ψυχολογικές τους ανάγκες.

Η ψυχική υγεία είναι εξίσου σημαντική με τη σωματική. Οι σύγχρονες κοινωνικές και εργασιακές συνθήκες εμπεριέχουν ποικίλους στρεσογόνους παράγοντες που επιβαρύνουν τον τρόπο ζωής και οδηγούν πολλούς ανθρώπους στην αποξένωση, την αποστασιοποίηση από τα συναισθήματα και τις ψυχολογικές τους ανάγκες, στην κατάθλιψη και άλλες ψυχικές διαταραχές.