Ασφαλής δεσμός προσκόλλησης

Σύμφωνα με τον γνωστό θεωρητικό της «Θεωρίας του δεσμού» John Bowlby (1907-1990), το ανθρώπινο ον έχει μία έμφυτη τάση να επιδιώκει τη διαπροσωπική επαφή με άλλους ανθρώπους και να επιζητά τη δημιουργία και διατήρηση συναισθηματικών δεσμών, που μπορούν να του παρέχουν ασφάλεια, εμπιστοσύνη και υποστήριξη.

Το πρώτο είδος δεσμού, που δημιουργεί ο άνθρωπος, είναι ο γνωστός δεσμός προσκόλλησης μεταξύ της μητέρας και του βρέφους ο οποίος κάνει την έναρξή του στους τρεις πρώτους μήνες αφότου γεννηθεί το βρέφος. Σε αυτό το στάδιο, η μητέρα αλληλεπιδρά με το βρέφος, συγχρονίζει τις κινήσεις  της με  αυτό και έτσι συντονίζονται και οι δύο συναισθηματικά (Stern, 1995).

Το βλέμμα

Πολύ σημαντικό ρόλο παίζει και το βλέμμα. Η μητέρα κοιτάζει το βρέφος, γίνεται ο καθρέπτης του. Μέσα από το βλέμμα της μητέρας του, το βρέφος συνειδητοποιεί ότι υπάρχει.  Από την άλλη, είναι και το βρέφος, που στέλνει μηνύματα προς τη μητέρα ή το άτομο, που το φροντίζει. Πρόκειται για μια μη-λεκτική διαπροσωπική επαφή, κατά την οποία μητέρα και βρέφος συντονίζονται «ψυχοβιολογικά» (Schore,1994).

Η αξία της αγκαλιάς

Κατά το πρωταρχικό αυτό στάδιο ανάπτυξης, αλλά και αργότερα, είναι πολύ σημαντική και η αγκαλιά. Όταν το βρέφος βρίσκεται στην αγκαλιά της μητέρας του ή του φροντιστή του, και εφόσον η μητέρα είναι η ίδια χαλαρή, οι μύες του βρέφους χαλαρώνουν και η αναπνοή του γίνεται πιο βαθειά. Μέσω της αγκαλιάς, συντονίζονται οι χτύποι της καρδιάς του βρέφους με αυτούς της μητέρας του. Νιώθει ασφάλεια, γαλήνη και έχει μία αίσθηση προστασίας από το περιβάλλον του.

Μέσω του ασφαλούς δεσμού με το πρόσωπο φροντίδας, το βρέφος αποκτά την ικανότητα να αυτορυθμίζει τα συναισθήματά του, όταν νιώθει ότι απειλείται,  να καταφέρνει να μειώνει τα αρνητικά συναισθήματα και να αποκαθιστά την εσωτερική του γαλήνη.

Ο ρόλος του πατέρα στον ασφαλή δεσμό

Δεν είναι, όμως, μόνο με τη μητέρα του, που το βρέφος μπορεί να δημιουργήσει δεσμό. Τα τελευταία χρόνια έχει καταρριφθεί η θεωρία της μονοτροπίας , ότι δηλαδή, το βρέφος είναι ικανό να δημιουργήσει δεσμό μόνο με τη μητέρα του. Είναι, πλέον, αναγνωρισμένος και ο ρόλος του πατέρα στην ομαλή ανάπτυξη του παιδιού. Το βρέφος είναι ικανό να αλληλεπιδράσει και να δημιουργήσει έναν ασφαλή δεσμό προσκόλλησης με τον πατέρα του, αλλά και με άλλα πρόσωπα φροντίδας. 

Ασφαλής δεσμός προσκόλλησης και σχέσεις

Ο ασφαλής δεσμός προσκόλλησης είναι πολύ σημαντικός για τον άνθρωπο, προκειμένου  να συνάψει ικανοποιητικές σχέσεις με τους άλλους ανθρώπους κατά τη μετέπειτα ζωή του. Ο άνθρωπος, που έχει βιώσει έναν ασφαλή δεσμό στην πρωταρχική σχέση με το άτομο φροντίδας κατά τη βρεφική ηλικία, έχει την ικανότητα να δημιουργεί ικανοποιητικές και σταθερές σχέσεις με άλλους ενήλικες, στις οποίες μπορεί να νιώθει ασφάλεια και σιγουριά μέσα σε αυτές. 



Βιβλιογραφία 

1. Gerhardt, S. (2004). “Why Love Matters”. Routledge.
2. Καφέτσιος, Κ.(2005). Δεσμός, Συναίσθημα και Διαπροσωπικές Σχέσεις. Αθήνα: Τυπωθήτω.

Συγγραφή Άρθρου

Κασσιανή Τρικαλιώτη

Ψυχολόγος, Ειδίκευση στην ψυχαναλυτική/ψυχοδυναμική ψυχοθεραπεία, στη Συμβουλευτική Γονέων και στην Παιγνιοθεραπεία - Θεραπευτικό παιχνίδι. Email: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Τα περιεχόμενα του E-Psychology προστατεύονται από την DMCA. Η αναδημοσίευση επιτρέπεται μόνο κατόπιν γραπτής άδειας από το τμήμα Σύνταξης και μόνο εφόσον ακολουθείται συγκεκριμένη διαδικασία αναδημοσίευσης. Συγκεκριμένα, πρέπει να υπάρχει σαφής αναφορά στο τέλος του άρθρου, για την πηγή 1ης δημοσίευσης καθώς επίσης πρέπει να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος που οδηγεί απευθείας στο άρθρο. DMCA.com Protection Status
Σχετικά άρθρα

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Τι είναι οι φοβίες
φοβίες

Μπορεί να έχει συμβεί σε αρκετούς από εμάς να έχουμε βιώσει, για κάποιο διάστημα της ζωής μας, έναν υπερβολικά έντονο φόβο, ο οποίος να σχετίζεται με κάτι συγκεκριμένο.
Όταν ένα άτομο παρουσιάζει ειδικές φοβίες, εμφανίζει τα ακόλουθα συμπτώματα:

Η πρωταρχική σχέση μεταξύ Μητέρας και Βρέφους
Μητέρα και Βρέφος

Είναι αδιαμφισβήτητος στις μέρες μας ο ρόλος που διαδραματίζει η σχέση μεταξύ μητέρας και βρέφους στην ομαλή ανάπτυξή του. Πολλές έρευνες Νευροψυχολογίας, που έχουν γίνει μέχρι σήμερα, υποστηρίζουν ότι η τρυφερότητα και η ένδειξη αγάπης εκ μέρους της μητέρας προς το βρέφος, συμβάλλουν στην ομαλή ανάπτυξη του εγκεφάλου του βρέφους, μέσω της δημιουργίας καινούριων νευρωνικών συνάψεων, με αποτέλεσμα την ομαλή ανάπτυξη του βρέφους σε όλους του τομείς, στο συναισθηματικό τομέα, στον κοινωνικό τομέα, στον τομέα της νοημοσύνης.

Το νόημα του συμπτώματος στο παιδί
το σύμπτωμα στο παιδί

Το σύμπτωμα είναι μία παθολογική συμπεριφορά ή ψυχοσωματική εκδήλωση ενός μέλους του οικογενειακού συστήματος. Η Συστημική Θεωρία υποστηρίζει ότι το σύμπτωμα αποτελεί ένα μήνυμα, που στέλνει ο πάσχων, προς τους σημαντικούς άλλους του οικογενειακού συστήματος.

Μετατραυματικό Στρες
Μετατραυματικό Στρες

Όταν ένας άνθρωπος βρεθεί εκτεθειμένος σε ένα ιδιαιτέρως τραυματικό γεγονός, είναι πολύ πιθανό να παρουσιάσει άμεσα διαταραχή μετατραυματικού στρες. Ένα τραυματικό γεγονός, θα μπορούσε να είναι η σωματική κακοποίηση, ένας σοβαρός τραυματισμός, ένα ατύχημα ή μία καταστροφή από ένα φυσικό φαινόμενο, όπως, ο σεισμός.

Εγγραφείτε στο Newsletter μας!

* απαιτούμενα πεδία
Ενδιαφέροντα * :