εθισμός, τζόγος

Η ενασχόληση με τα τυχερά παιχνίδια κρύβει από μόνη της ένα παράδοξο: ενώ οι περισσότεροι άνθρωποι διατείνονται ότι παίζουν για να κερδίσουν, επενδύουν τα χρήματά τους σε μια δραστηριότητα η οποία εγγυάται ότι, αργά ή γρήγορα, θα χάσουν.

Ο εθισμός στον τζόγο αποτελεί μία από τις εξαρτήσεις σε συμπεριφορές, καθώς δε μεσολαβεί κάποια ψυχοδραστική ουσία και η ευφορική διάθεση προκαλείται απλά από την παραγωγή ενδογενών ενδορφινών. Η κατάταξη της εξάρτησης από τυχερά παιχνίδια ως ψυχική ασθένεια έγινε για πρώτη φορά στο DSM III. Πλέον τοποθετείται στις διαταραχές ελέγχου των παρορμήσεων αλλά και στις διαταραχές των εξαρτήσεων.

Τα σημάδια παθολογικής εξάρτησης

Τα τυχερά παιχνίδια αντιμετωπίζονται από τον παίκτη ως προτεραιότητα με αποτέλεσμα:

  • την παραμέληση της οικογένειας ή άλλων καθηκόντων και πολλές φορές τη μειωμένη απόδοση στην εργασία.
  • αίσθημα στενοχώριας και πίεσης.
  • απλήρωτοι λογαριασμοί και συνεχής δανεισμός.
  • συνέχιση της δραστηριότητας παρά τη συσσώρευση αρνητικών συνεπειών.
  • αδυναμία ελάττωσης ή διακοπής του παιχνιδιού και αύξηση της συχνότητας.

Η συμπεριφορά η οποία σχετίζεται με την παθολογική ενασχόληση με τα τυχερά παιχνίδια ξεκινά από την παρορμητικότητα, περνάει στον ψυχαναγκασμό και καταλήγει στην εθιστική συμπεριφορά.

Αίτια ανάδυσης της εξάρτησης στον τζόγο

Τί είναι αυτό, λοιπόν, που κάνει τους ανθρώπους να συμμετέχουν σε τυχερά παιχνίδια. Το χρηματικό κίνητρο, εξάλλου, υφίσταται κυρίως στους περιστασιακούς παίκτες. Εκτός των οικονομικών παραγόντων, έχει διαπιστωθεί ότι εμπλέκονται τόσο διανοητικοί όσο και συναισθηματικοί παράγοντες στη διαμόρφωση αυτής της συμπεριφοράς.

Η επωνομαζόμενη διανοητική θεωρία μας εξηγεί ότι οι άνθρωποι οι οποίοι αναπτύσσουν έναν εθισμό στον τζόγο, τείνουν να συμπεριφέρονται χωρίς λογική ή μάλλον να χρησιμοποιούν σε μία περίσταση, η οποία καθορίζεται εξολοκλήρου από την τύχη, τις ίδιες λογικές αρχές που θα χρησιμοποιούσα στην καθημερινότητά τους. Αναζητούν συσχετίσεις, προκειμένου να διασφαλίσουν τη νίκη στο μέλλον ή να αποκλείσουν ότι κάποιο "λάθος" τους θα επαναληφθεί, ξεχνώντας ότι πρόκειται για μία διαδικασία παντελώς απρόβλεπτη. Πείθουν τον εαυτό τους ότι μπορούν να κερδίσουν αναπτύσσοντας στρατηγικές, θεωρώντας τα τυχερά παιχνίδια λανθασμένα ως παιχνίδια ικανότητας και υπερεκτιμώντας τις πιθανότητας νίκης. Αναπτύσσεται, έτσι, υποσυνείδητα μία ψευδαίσθηση ελέγχου. Τείνουν στη συνέχεια να αποδίδουν ενδεχόμενες νίκες στις ικανότητές τους και τις ήττες σε εξωτερικούς παράγοντες. Άλλοτε, μέσω της επιλεκτικής αφαίρεσης, ξεχνάνε σχεδόν το γεγονός της επανειλημμένης ήττας τους.

Στο συναισθηματικό επίπεδο, τα κέρδη, υποδαυλίζουν μέσω του αισθήματος θριάμβου και επιβεβαίωσης ακόμη περισσότερο την επιθυμία για παιχνίδι ενώ μία ενδεχόμενη ήττα, μέσω της ματαίωσης, της προκαλούμενης απογοήτευσης, των ενοχών, του φόβου και της αγωνίας, οδηγεί στην ανάγκη του παίκτη να καλύψει τη χασούρα.

Στη φάση του κέρδους ο παίκτης δελεάζεται από την ατμόσφαιρα όπου διεξάγεται το παιχνίδι, τη συγκίνηση και τον ενθουσιασμό από το πρώτο κέρδος, την απομάκρυνση από τα προβλήματα της καθημερινότητας και την ελπίδα ότι θα μπορέσει να πραγματοποιήσει τα πιο τρελά του όνειρα. Στη φάση των απωλειών αρχίζει να χάνει αλλά αρνείται να το δεχτεί και παρασύρεται στην προσπάθεια να ξανακερδίσει όσα έχει χάσει. Στη φάση της απελπισίας ο έλεγχος έχει χαθεί, ο παίκτης αδιαφορεί για την προσωπική και επαγγελματική ζωή του και συσσωρεύει χρέη.

Επιπτώσεις της παθολογικής ενασχόλησης με τα τυχερά παιχνίδια

Η παθολογική ενασχόληση με τα τυχερά παιχνίδια οδηγεί συχνά σε άγχος, το οποίο εκδηλώνεται και με σωματικά συμπτώματα, όπως γαστρεντερικές ενοχλήσεις, ημικρανίες και υψηλή αρτηριακή πίεση αλλά και σε κατάθλιψη, ακόμη και με αυτοκτονικό ιδεασμό.

Στο διαδικτυακό τόπο υπάρχει ένα σύντομο ερωτηματολόγιο 10 ερωτήσεων για να διαπιστώσει κάποιος αν εμπίπτει στην κατηγορία των παθολογικών παικτών. Αποτελεί συντομευμένη παραλλαγή ενός άλλου ερωτηματολογίου 20 ερωτήσεων, που καταρτίστηκε από την οργάνωση υποστήριξης Aνώνυμοι Tζογαδόροι. Aκόμα και μία καταφατική απάντηση σημαίνει ότι υπάρχει ένδειξη παραπομπής σε έναν ειδικό ψυχικής υγείας.

Ψυχοθεραπευτικά, οι παθολογικοί παίκτες αντιμετωπίζονται είτε ψυχοδυναμικά, επιχειρώντας μία βαθύτερη αλλαγή στην προσωπικότητα με αντιμετώπιση των ασυνείδητων επιθυμιών και συγκρούσεων του παίκτη είτε μέσω της γνωστικοσυμπεριφορικής προσέγγισης, κατά την οποία γίνεται ενημέρωση για τον τζόγο και εκπαίδευση στην επίλυση προβλημάτων, στις κοινωνικές δεξιότητες και στον έλεγχο της σκέψης. Μερικές φορές προτείνεται συνδυαστική η λήψη φαρμακευτικής αγωγής (κυριως αντικαταθλιπτικών). H οικογένεια μπορεί επίσης να αποτελέσει μία σημαντική πηγή ενθάρρυνσης και υποστήριξης, πριν και κατά τη διάρκεια της θεραπείας.


Προτεινόμενη βιβλιογραφία:

1. Tζόγος, Ξεπερνώντας το πάθος για τα τυχερά παιχνίδια, Blaszczynski, Alex, Eκδόσεις Eλληνικά Γράμματα, Αθήνα, Ιανουάριος 2003, ISBN 13 9789604062959

2. Meyer G., Bachmann M., Spielsucht: Ursachen und Therapie, Springer Verlag, Berlin, 2005

3. Pathologisches Glücksspielen, Prävalenz, Komorbidität, Diagnose und Hilfsangebote in Deutschland, Erbas, Beate; Buchner, Ursula G., Deutsches Ärzteblatt, 2012; 109(10): 173-9

Συγγραφή Άρθρου

Βαϊζίδου Χριστίνα - Ψυχίατρος

Βαϊζίδου Χριστίνα: έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology”, σημαίνει ότι το Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Ψυχοφαρμακολογική και ψυχοθεραπευτική παρακολούθηση για όλο το φάσμα των ψυχιατρικών παθήσεων ενηλίκων.Το θεραπευτικό πλάνο διαμορφώνεται εξατομικευμένα αναλόγως των αναγκών του ασθενούς.

Όλα τα περιεχόμενα της Πύλης Ψυχολογίας - Psychology.gr προστατεύονται από την DMCA. Η αναδημοσίευση περιεχομένου είναι αποδεκτή, μόνο εφόσον τηρούνται όλοι ανεξαιρέτως οι παρακάτω κανόνες. Σε οποιαδήποτε άλλη περίπτωση η Πύλη Ψυχολογίας θα προχωράει σε καταγγελία DMCA, χωρίς προηγούμενη ειδοποίηση. Διαβάστε προσεκτικά το σχετικό πλαίσιο: ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗΣ DMCA.com Protection Status

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Η δύναμη της αλλαγής και η αντίσταση στη θεραπεία
αντίσταση στη θεραπεία

Ένα σύνηθες ερώτημα στη διαδικασία της ψυχοθεραπείας αλλά και στη ζωή γενικότερα είναι αν ο άνθρωπος και η προσωπικότητά του μπορούν να αλλάξουν. Υπάρχουν αντικρουόμενες απόψεις σχετικά με το αν η προσωπικότητα του ανθρώπου σταματά να αναπτύσσεται κάποια στιγμή στη ζωή ή αν συνεχίζει να διαμορφώνεται και να αλλάζει με βάση τα βιώματα αλλά και τις επιθυμίες του ατόμου.

Χρόνιος πόνος
χρόνιος πόνος

Σύμφωνα με την αρχαία Ελληνική μυθολογία, ο πόνος αναφέρεται ως γιος της Έριδας και εγγονός της Νύχτας, ο οποίος δόθηκε στους ανθρώπους μετά από την κλοπή της φωτιάς από τον Προμηθέα. Θεραπευτής θεών και θνητών ήταν ο Απόλλωνας, ο οποίος παρασκεύαζε και χρησιμοποιούσε παυσίπονα βότανα, μια τέχνη που δίδαξε στο γιο του Ασκληπιό.

Ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή
Ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή

«Χτύπα ξύλο». Ίσως πρόκειται για την πιο διαδεδομένη πράξη ψυχαναγκαστικού χαρακτήρα, η οποία καλείται να «ξορκίσει» το κακό μίας σκέψης που έγινε αυτόματα ή μίας φράσης που ειπώθηκε χωρίς δεύτερη σκέψη. Τι συμβαίνει όμως όταν οι δυσάρεστες σκέψεις επαναλαμβάνονται διαρκώς και μάλιστα με ιδιαίτερα πιεστικό χαρακτήρα και όταν οι εξισορροπιστικές πράξεις πληθαίνουν ή μας δυσχεραίνουν τη ζωή;

Γιατί δε χωρίζουμε;
χωρισμός

Για αρκετό χρονικό διάστημα, και ειδικά μεταξύ των παλαιότερων γενεών, επικράτησε η αντίληψη ότι οι νέοι αντιμετωπίζουν τις σχέσεις όπως μία τηλεόραση ή κάποια άλλη συσκευή: μόλις χαλάσει την αντικαθιστούν με νέα αντί να την επιδιορθώσουν. Ακόμη και αν γενικότερα η τάση αυτή είναι ευρέως διαδεδομένη, όλοι γινόμαστε συχνά μάρτυρες ανθρώπων που φαίνεται να απωθούν και να αποφεύγουν διακαώς το ενδεχόμενο ενός χωρισμού, παρά το γεγονός ότι δε φαίνεται να υπάρχει καμία προοπτική για τη σχέση τους και παρόλο που δηλώνουν ευθαρσώς δυστυχισμένοι.

Εγγραφή στο Newsletter

Απεχθανόμαστε το Spam! Στην 1η λίστα, θα λαμβάνετε emails από την Πύλη Ψυχολογίας για επιλεγμένα άρθρα ψυχολογίας. Στη 2η λίστα, θα λαμβάνετε προτάσεις βιβλίων ψυχολογίας. Στην 3η λίστα, κάντε εγγραφή μόνο αν είστε επαγγελματίας ψυχικής υγείας.

0
Shares