Η εμπειρία του να «ακούει κάποιος φωνές» δεν μπορεί να οριστεί εύκολα. Πολλοί άνθρωποι ακούνε φωνές, οι οποίες δεν αποτελούν μέρος της σκέψης τους που εκφράζεται δυνατά και δεν προέρχονται από τους ανθρώπους γύρω τους. Παρόλα αυτά, οι «φωνές» αυτές ή αλλιώς ακουστικές ψευδαισθήσεις είναι αληθινές εμπειρίες των ατόμων και δεν είναι κομμάτι της φαντασίας τους, παρά το γεγονός ότι δεν γίνονται αντιληπτές από άλλους.

Όταν μιλάμε για τη συγχώρεση των άλλων, ξέρεις πως τους έχεις συγχωρήσει πλήρως όταν νιώθεις γαλήνη και δεν χρειάζεται να πεις κάτι άλλο. Όταν όλα είναι ήρεμα και νιώθεις ευγνωμοσύνη για όλα όσα σου δίδαξε ο άνθρωπος αυτός και για όλα όσα έζησες μαζί του.

Το άγχος της επιβίωσης από το Ολοκαύτωμα έχει μακροπρόθεσμα μόνιμες αρνητικές επιπτώσεις στη δομή του εγκεφάλου των επιζώντων, καθώς επίσης πιθανώς στα παιδιά και στα εγγόνια τους, σύμφωνα με μια νέα τσεχική επιστημονική έρευνα.

Η νέα έρευνα, που παρουσιάστηκε στο 5ο Συνέδριο της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Νευρολογίας στο Όσλο την Κυριακή, αναδεικνύει ότι η επιβίωση από το Ολοκαύτωμα έχει συναισθηματικές και βιολογικές επιπτώσεις που διαπερνούν τη ζωή των επιζώντων.

Τελικά τι ονομάζουμε επιτυχία σήμερα; Μια έννοια τόσο ασαφής που παίρνει σχήμα κάθε φορά από τα σημεία των καιρών, τα στερεότυπα και την εκάστοτε κουλτούρα. Ο ορισμός που αποδίδεται σήμερα στην επιτυχία ξεφεύγει σε πολλές περιπτώσεις από το «ανθρωπίνως δυνατόν» και κατατάσσεται περίτρανα στις αρνητικές επιπτώσεις της ελεύθερης αγοράς και του ανταγωνισμού σε μια εποχή που μαστίζεται από οικονομική και από κοινωνική κρίση.

Σύμφωνα με την εξελικτική συστημική προσέγγιση (Γιαννούσης, 2021) ο ρεαλισμός επιβάλλει σε κάθε ψυχοθεραπευτική προσέγγιση οι άνθρωποι να πορεύονται με υπομονή, επιμονή, συνέπεια και θάρρος στον δρόμο που υποδεικνύουν οι πανανθρώπινες αξίες της δικαιοσύνης, της ειρήνης, της ελευθερίας, της δημοκρατίας και της αλληλεγγύης.