Η Νοητική Ενδυνάμωση μέσω προγραμμάτων Γνωστικής Αποκαταστασης είναι μία δομημένη σειρά θεραπευτικών ασκήσεων και λειτουργικών δραστηριοτήτων που σχεδιάζονται για την επανεκπαίδευση των νοητικών ικανοτήτων του ασθενούς. Τα προγράμματα είναι ατομικά και σχεδιάζονται ανάλογα με τις προσωπικές ανάγκες, νοητικές ελλείψεις και συμπεριφορικά προβλήματα του ασθενούς.

Ο σχεδιασμός πραγματοποιείται ύστερα από λεπτομερή Νευροψυχολογικό Έλεγχο. Ο ασθενής μειώνει, διαχειρίζεται και αντιμετωπίζει τις νοητικές ελλείψεις που προκαλούνται από εγκεφαλική βλάβη με απώτερο στόχο την βελτίωση της ποιότητας ζωής και της λειτουργικότητας. 

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει:
1. Λειτουργικές ασκήσεις με εφαρμογή στην καθημερινότητα (οικολογικές)
2. Πρακτικές ασκήσεις (με χαρτί και μολύβι)
3. Επανεκπαίδευση, αντιστάθμιση και εξάσκηση των ικανοτήτων που εκλείπουν
4. Ψυχοεκπαίδευση σχετικά με τις ελλείψεις
5. Ασκήσεις σε Η/Υ (πρόγραμμα Ostracon).

Οι θεραπευτικές παρεμβάσεις επικεντρώνονται στους ακόλουθους νοητικούς τομείς: Μνήμη και Μάθηση, Προσοχή/Συγκέντρωση, Οπτική και Ακουστική Αντίληψη/ Επεξεργασία, Γλωσσική ευχέρεια, Οπτικοχωρικές Ικανότητες και Εκτελεστικές διεργασίες. Η θεραπεία είναι καθοδηγούμενη με ασκήσεις που στοχεύουν στην βελτίωση της συγκέντρωση, της λεκτικής ευχέρειας, της μάθησης και της μνήμης. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει 2 εβδομαδιαίες συνεδρίες για 4 ως 6 μήνες.

Η Νοητική Ενδυνάμωση μέσω προγραμμάτων Γνωστικής Αποκαταστασης μπορεί να εφαρμοστεί σε νευροεκφυλιστικές ή νευρολογικές διαταραχές όπως η Νόσος Alzheimer’s/ Parkinson’s, Σκλήρυνση κατά Πλάκας, Επιληψία, Αφασικά Σύνδρομα και νοητικές ελλείψεις λόγω εγκεφαλικών επεισοδίων ή όγκων. Μπορούν επίσης να εφαρμοστούν σε ψυχιατρικές διαταραχές (Κατάθλιψη, Άγχος, Ψυχώσεις) όταν παρατηρείται νοητική αποδυνάμωση. Τέλος σε περιπτώσεις νοητικής δυσλειτουργίας λόγω χρόνιας λήψης φαρμακευτικής αγωγής (αντιψυχωσικά, ηρεμιστικά, βενζοδιαζεπίνες), κατάχρησης ουσιών (αλκοόλ και ναρκωτικά), ολική χειρουργική αναισθησία και χημειοθεραπεία για την αντιμετώπιση του καρκίνου.

Τα προγράμματα Νοητικής Ενδυνάμωσης δημιουργούν ένα θεραπευτικό πλαίσιο που θα βοηθήσει τον ασθενή να μεταφέρει τα οφέλη της εξάσκησης και στην καθημερινότητα του. Στηρίζονται  στη θεωρία και την κλινική πράξη της Νευρολογίας και της Νευροψυχολογίας και τα προγράμματα γίνονται πάντα σε συνεργασία με τον θεράποντα ιατρό, Νευρολόγο/ Ψυχίατρο/ Παθολόγο. Είναι υποστηρικτικά και δεν αντικαθιστούν την φαρμακευτική αγωγή. 

Για την συμμετοχή απαραίτητες προϋποθέσεις είναι:
1. η εναισθησία
2. η συνεργασία του περιθάλποντα
3. η απουσία γλωσσικών διαταραχών και κατανόησης
4. οι ακέραιες αισθητηριακές λειτουργίες (ακοή και όραση).

 

Συγγραφή Άρθρου

Αναστασία Τέσσα Χριστοδούλου

tessa xristodoulouΚλινική και Δικαστική Ψυχολόγος - Νευροψυχολόγος.
Γνωστική Συμπεριφορική Θεραπεύτρια.
Διδάκτωρ Εφαρμοσμένης Ψυχολογίας στην Ιατρική.