Με τίποτα και κανέναν να τους κατακρίνει, υποθέτουμε ότι είναι οι τέλειοι γονείς. Καθώς ο κόσμος μας διευρύνεται πέρα από το σπίτι μας, αναπτύσσουμε την ανάγκη να διατηρήσουμε αυτή την εικόνα της τελειότητας ως μια άμυνα ενάντια στα μεγάλα άγνωστα που συναντάμε. Εφόσον πιστεύουμε ότι οι γονείς μας είναι τέλειοι, αισθανόμαστε προστατευμένοι. - Susan Forward, Toxic Parents

Οι άνθρωποι επιλέγοντας να φέρουν παιδιά στον κόσμο, στην ουσία γεννούν έναν άνθρωπο που είναι προγραμματισμένος να τους αγαπά.

Τα παιδιά έχουν, εγγενώς, την ανάγκη να βλέπουν θετικά τους γονείς τους και να τους αγαπούν. Από αυτούς άλλωστε, εξαρτάται και η ίδια τους η επιβίωση.

Τα παιδιά έχουν ανάγκη να πιστεύουν πως έχουν τέλειους γονείς!

Όσο το παιδί μεγαλώνει και συναναστρέφεται με άλλους ανθρώπους έχει όλο και μεγαλύτερη ανάγκη να πιστεύει πως οι γονείς του είναι τέλειοι και πως θα τον προφυλάξουν από όλα τα δεινά. Πολλές φορές όμως ερχόμαστε αντιμέτωποι με τα δεινά των ίδιων των γονιών μας. Είναι ιδιαίτερα οδυνηρό ένα παιδί να δεχτεί και να μπορέσει να αντιμετωπίσει την «κακότητα» του γονέα, ενός ανθρώπου με απόλυτη σχεδόν δύναμη πάνω του. Σε πολλές περιπτώσεις, μάλιστα, τα παιδιά μεταθέτουν την κακότητα του γονέα στον εαυτό τους και γίνονται εκείνα τα κακά αντικείμενα που αξίζουν την εγκατάλειψη, την κακοποίηση, την αδιαφορία του γονέα.

Αυτή η μετάθεση κρύβει και μία ελπίδα για το παιδί πως αν γίνει καλό, τότε και ο γονέας θα γίνει καλός.

Στο σημείο αυτό είναι σημαντικό να επισημάνουμε πως δεν υπάρχουν τέλειοι γονείς. Πολλές φορές, στην ενήλικη ζωή μας είναι πιο εύκολο να υποτιμήσουμε ή να εξιδανικεύσουμε τους γονείς μας, βασιζόμενοι σε ένα κοινώς αποδεκτό πρότυπο. Το δυσκολότερο κομμάτι στη θεραπεία, όσο περίεργο και αν φαίνεται είναι να συνειδητοποιούμε πως ο εξιδανικευμένος- τέλειος γονέας δεν ήταν τόσο τέλειος. Πολλά στοιχεία του χαρακτήρα μας και πολλές συμπεριφορές μας, περνούν ασυνείδητα στο μυαλό και την ψυχή μας από τους ανθρώπους που μας μεγαλώνουν.

Ένα παράδειγμα, που μπορεί να βοηθήσει να γίνει αντιληπτός αυτός ο διαχωρισμός είναι στην περίπτωση των χωρισμένων γονιών. Πάντοτε φαίνεται ο ένας να είναι ο καλός γονιός που θυσιάζεται για το παιδί του και το λατρεύει ενώ ο άλλος ο κακός που δε θέλει να προσφέρει τίποτα και μας εγκαταλείπει. Συχνά οι άνθρωποι συνειδητοποιούν πως αυτός ο διαχωρισμός ήταν αδόκιμος και καταστρέφεται ένα καλά εδραιωμένο τους κομμάτι. Μία τέτοια διαδικασία μπορεί να ενέχει τρομερή οδύνη και πένθος.

Η οδύνη της αποεξιδανίκευσης του γονέα

Πως μπορεί κάποιος να αποδεχτεί πως οι υπέροχοι, φροντιστικοί γονείς του τον εκμεταλλεύονται ως ενήλικα; Πως παρεμβαίνουν στην ζωή του και του κάνουν κακό; Πως πρέπει να ζήσουν εκείνοι με τα λάθη και τις επιλογές τους και όχι ο ίδιος; Μπορεί αυτός ο άνθρωπος να προχωρήσει στη ζωή του δημιουργώντας τη δική του οικογένεια όταν οι γονείς του γίνονται πλέον τα παιδιά του; Όταν γίνονται τα μεγάλα παιδιά που πρέπει να φροντίζουμε για πάντα, με ποικίλους τρόπους (χρήματα, συντροφιά , συμβίωση, εγγόνια κλπ) - πάντα αναφέρομαι σε ασυδοσία και όχι σε φυσιολογικά πλαίσια προσφοράς στους αγαπημένους μας -, αγνοώντας τις δικές μας ανάγκες και θέλω;

Το σπάσιμο αυτών των εξιδανικεύσεων είναι από τα πιο δύσκολα και πιο επώδυνα. Στην ουσία σπάει ένα πρότυπο καλού και κακού με το οποίο πορευόμασταν ως παιδιά και πλέον ως ενήλικες. Ένα τεράστιο οικοδόμημα καταρρέει και ερχόμαστε αντιμέτωποι με τα δικά μας λάθη και με το δύσκολο έργο να συντηρηθούμε, να φροντιστούμε και να μας αγαπήσουμε λίγο περισσότερο.

Κλείνοντας, καλό είναι, απευθυνόμενοι στους γονείς να τονίσουμε πως τα παιδιά δεν πρέπει να γεννιούνται ως προέκταση και συνεχιστές μας, δηλαδή μέσω εγωιστικών και ναρκισσιστικών κινήτρων.

Στόχος είναι να γίνουν εκείνα ευτυχισμένα.

Συγγραφή Άρθρου

Αδαμοπούλου Κωνσταντίνα - Ψυχοθεραπευτής

Αδαμοπούλου Κωνσταντίνα: έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology”, σημαίνει ότι το Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας/ Ψυχολόγος BSc/MSc, Ψυχοθεραπεύτρια. 
Ειδίκευση στη Σχεσιακή Ψυχοθεραπεία.