Ακρόαση άρθρου......

Οι ανθρώπινες σχέσεις είναι πολυδιάστατες και συνθέτουν έναν από τους σημαντικότερους τομείς της ζωής μας. Ο έρωτας, η αγάπη, η αποδοχή και η απόρριψη παίζουν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση των συναισθηματικών μας εμπειριών και της ψυχικής μας ευεξίας.

Ας εξετάσουμε αυτές τις έννοιες και τις δυναμικές που αναπτύσσονται μέσα στις ερωτικές και φιλικές σχέσεις.

Έρωτας

Ο έρωτας είναι μια ισχυρή συναισθηματική κατάσταση που χαρακτηρίζεται από έντονη έλξη και πάθος προς ένα άλλο άτομο. Σύμφωνα με τον Sternberg (1986), ο έρωτας αποτελείται από τρία βασικά συστατικά: το πάθος, την οικειότητα και τη δέσμευση. Το πάθος αφορά τη φυσική έλξη και τον ενθουσιασμό, η οικειότητα αναφέρεται στην αίσθηση της εγγύτητας και της κοινής σύνδεσης, ενώ η δέσμευση περιλαμβάνει την απόφαση να διατηρηθεί η σχέση μακροπρόθεσμα.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι ο έρωτας έχει συχνά μια ιδανικευμένη διάσταση. Οι άνθρωποι τείνουν να προβάλλουν τις επιθυμίες και τις προσδοκίες τους στον ερωτικό τους σύντροφο, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε απογοητεύσεις όταν η πραγματικότητα δεν συμβαδίζει με τις φαντασιώσεις τους (Hendrick & Hendrick, 2003).

Αγάπη

Η αγάπη συχνά θεωρείται ως η εξέλιξη του έρωτα, περιλαμβάνοντας βαθύτερα και πιο σταθερά συναισθήματα. Ο ψυχολόγος Robert Sternberg (1986) υποστηρίζει ότι η ολοκληρωμένη αγάπη συνδυάζει τα τρία στοιχεία του έρωτα: πάθος, οικειότητα και δέσμευση.

Η αγάπη μπορεί να εκδηλώνεται με πολλούς τρόπους, όπως η φροντίδα, η υποστήριξη και η αφοσίωση προς τον άλλο.
Η αγάπη αναπτύσσεται και ενισχύεται μέσα από την κοινή εμπειρία και την αλληλεπίδραση.

Οι σύντροφοι που μοιράζονται κοινά ενδιαφέροντα και αξίες, καθώς και εκείνοι που επικοινωνούν ανοιχτά και ειλικρινά, τείνουν να έχουν πιο ανθεκτικές και μακροχρόνιες σχέσεις (Gottman, 1999).

Αποδοχή

Η αποδοχή είναι μια βασική ανάγκη του ανθρώπου και αφορά στην αίσθηση ότι μας αποδέχονται και μας εκτιμούν όπως είμαστε. Σε μια υγιή σχέση, είτε είναι ερωτική είτε φιλική, η αποδοχή συμβάλλει στη δημιουργία ασφάλειας και εμπιστοσύνης. Όταν νιώθουμε αποδεκτοί, μπορούμε να εκφραστούμε ελεύθερα και να αναπτύξουμε τις προσωπικές μας δυνατότητες.

Η αποδοχή είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ενσυναίσθηση, δηλαδή την ικανότητα να κατανοούμε και να αισθανόμαστε τα συναισθήματα των άλλων.

Εξειδικευμένες Ψηφιακές Υπηρεσίες για Επαγγελματίες Ψυχικής Υγείας .
Διαχείριση Social Media, Διαφήμιση στη Google, Υποστήριξη Επαγγελματικής Ιστοσελίδας, Προβολή στο PSYCHOLOGY.GR, χτίσιμο διαδικτυακού brand...

Όταν οι άνθρωποι αισθάνονται ότι κατανοούνται και αποδέχονται από τους συντρόφους ή τους φίλους τους, είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν μια βαθύτερη και πιο αυθεντική σύνδεση (Rogers, 1961).

Απόρριψη

Αντίθετα, η απόρριψη μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις στην ψυχολογία μας. Η απόρριψη ενεργοποιεί συναισθήματα πόνου, ανασφάλειας και χαμηλής αυτοεκτίμησης.

Οι Baumeister και Leary (1995) επισημαίνουν ότι η απόρριψη πλήττει την ανάγκη μας για κοινωνική ένταξη και ανήκειν, οδηγώντας σε αρνητικές συναισθηματικές αντιδράσεις και προβλήματα ψυχικής υγείας.

Η απόρριψη μπορεί να προκαλέσει συναισθηματική αναστάτωση και να επηρεάσει την ικανότητά μας να δημιουργούμε νέες σχέσεις.

Είναι σημαντικό να αναγνωρίζουμε τα συναισθήματα αυτά και να αναζητούμε τρόπους να τα διαχειριστούμε, όπως μέσω της ψυχοθεραπείας ή της υποστήριξης από κοντινά μας άτομα (Williams, 2007).

Ανθρώπινες Σχέσεις

Στις Σκιές του έρωτα: τα μάτια που με κοίταξαν
Μια υπαρξιακή προσέγγιση για τις σχέσεις, τον έρωτα, την αγάπη, τον σεξουαλικό πόθο.
Συγγραφέας: Πέτρος Θεοδώρου, Εκδόσεις: PSYCHOLOGY.GR

Οι ανθρώπινες σχέσεις είναι ένα σύνθετο πλέγμα συναισθημάτων και συμπεριφορών. Στις φιλικές σχέσεις, η αγάπη και η αποδοχή είναι το ίδιο σημαντικές όπως και στις ερωτικές. Μια καλή φιλία βασίζεται στην ειλικρίνεια, την υποστήριξη και την αμοιβαία εκτίμηση. Οι φιλικές σχέσεις μας παρέχουν μια πηγή συναισθηματικής υποστήριξης και κοινωνικής ένταξης.

Οι οικογενειακές σχέσεις αποτελούν μια άλλη σημαντική διάσταση των ανθρώπινων σχέσεων. Οι σχέσεις με τους γονείς, τα αδέλφια και τους συγγενείς διαμορφώνουν τις βάσεις για την ανάπτυξη της προσωπικότητάς μας και την κοινωνική μας ταυτότητα. Η ποιότητα των οικογενειακών σχέσεων επηρεάζει την αυτοεκτίμησή μας, την αίσθηση της ασφάλειας και την ικανότητά μας να συνάπτουμε υγιείς σχέσεις με άλλους.

Οι εργασιακές σχέσεις είναι επίσης καθοριστικές για την ψυχολογία μας. Η συνεργασία, η επικοινωνία και ο αμοιβαίος σεβασμός μεταξύ των συναδέλφων συμβάλλουν στην επαγγελματική μας ικανοποίηση και την αίσθηση της προσωπικής επίτευξης. Οι συγκρούσεις και οι εντάσεις στον εργασιακό χώρο μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά την ψυχική μας υγεία και την παραγωγικότητά μας (Hackman & Oldham, 1976).

Τέλος, οι σχέσεις με τον εαυτό μας είναι εξίσου σημαντικές.
Η αυτοαποδοχή, η αυτοεκτίμηση και η αυτοφροντίδα αποτελούν θεμέλια για την ευεξία μας. Η ανάπτυξη μιας υγιούς σχέσης με τον εαυτό μας περιλαμβάνει την αναγνώριση των αναγκών μας, την επιδίωξη των στόχων μας και την καλλιέργεια θετικών σκέψεων και συναισθημάτων (Maslow, 1954).
Συμπέρασμα

Οι έννοιες του έρωτα, της αγάπης, της αποδοχής και της απόρριψης διαμορφώνουν την ποιότητα των σχέσεών μας και επηρεάζουν την ψυχική μας υγεία. Η κατανόηση αυτών των δυναμικών μπορεί να μας βοηθήσει να αναπτύξουμε υγιείς και ικανοποιητικές σχέσεις στη ζωή μας.

Είναι επίσης σημαντικό να αναγνωρίσουμε ότι οι σχέσεις μας δεν είναι στατικές, αλλά εξελίσσονται με την πάροδο του χρόνου. Η διαρκής προσπάθεια για κατανόηση, ενσυναίσθηση και επικοινωνία μπορεί να συμβάλλει στη βελτίωση της ποιότητας των σχέσεών μας.

Η αυτοφροντίδα και η προσωπική ανάπτυξη είναι κρίσιμες για τη διατήρηση υγιών σχέσεων. Όταν φροντίζουμε τον εαυτό μας και αναγνωρίζουμε τις ανάγκες μας, είμαστε σε καλύτερη θέση να προσφέρουμε αγάπη και υποστήριξη στους άλλους.

Τέλος, η ευελιξία και η προσαρμοστικότητα στις αλλαγές και τις προκλήσεις που προκύπτουν στις σχέσεις μπορούν να συμβάλουν στη μακροπρόθεσμη επιτυχία και την ευτυχία μας.

Βιβλιογραφία

Baumeister, R. F., & Leary, M. R. (1995). The need to belong: Desire for interpersonal attachments as a fundamental human motivation. Psychological Bulletin, 117(3), 497-529.
Sternberg, R. J. (1986). A triangular theory of love. Psychological Review, 93(2), 119-135.
Bowlby, J. (1988). A Secure Base: Parent-Child Attachment and Healthy Human Development. Basic Books.
Harlow, H. F. (1958). The nature of love. American Psychologist, 13(12), 673-685.
Reis, H. T., & Shaver, P. (1988). Intimacy as an interpersonal process. In S. W. Duck (Ed.), Handbook of Personal Relationships: Theory, Research and Interventions (pp. 367-389). John Wiley & Sons.
Ainsworth, M. D. S. (1989). Attachments beyond infancy. American Psychologist, 44(4), 709-716.
Maslow, A. H. (1954). Motivation and Personality. Harper & Row.
Gottman, J. M. (1999). The Seven Principles for Making Marriage Work. Three Rivers Press.
Hendrick, S. S., & Hendrick, C. (2003). Love. Sage Publications.
Rogers, C. R. (1961). On Becoming a Person: A Therapist's View of Psychotherapy. Houghton Mifflin.
Williams, K. D. (2007). Ostracism: The kiss of social death. Social and Personality Psychology Compass, 1(1), 236-247.
Hackman, J. R., & Oldham, G. R. (1976). Motivation through the design of work: Test of a theory. Organizational Behavior and Human Performance, 16(2), 250-279.

Συγγραφή - Επιμέλεια Άρθρου

Μαρία Χατζάρα

hatzara mariaΑπόφοιτη Τμήματος Ψυχολογίας Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, Φοιτήτρια Μεταπτυχιακών Σπουδών πάνω στην Εκπαιδευτική Ψυχολογία στο Πανεπιστήμιο Νεάπολης Πάφου (MSc in Educational Psychology in Neapolis University Pafos NUP)