Οι άνθρωποι που καπνίζουν και πίνουν αλκοόλ καθημερινά έχουν πιο γερασμένο εγκέφαλο, σε σχέση με όσους καπνίζουν και πίνουν λιγότερο ή καθόλου, σύμφωνα με μία νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα.

Προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι ορισμένες συνήθειες, όπως η συχνή κατανάλωση αλκοόλ και το πολύ κάπνισμα, επιδρούν αρνητικά σε μερικές εγκεφαλικές περιοχές, όμως έως τώρα ήταν ασαφές κατά πόσο επηρεάζεται η ηλικία του εγκεφάλου.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον δρα Άρθουρ Τόγκα της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνια, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «Scientific Reports», συνδύασαν μεθόδους τεχνητής νοημοσύνης και μαγνητική τομογραφία για να μελετήσουν 17.308 άτομα ηλικίας 45 έως 81 ετών.

Διαπιστώθηκε ότι οι καθημερινοί καπνιστές είχαν κατά μέσο όρο μεγαλύτερη βιολογική ηλικία εγκεφάλου. Για κάθε χρόνο που κάποιος κάπνιζε ένα πακέτο την ημέρα, η ηλικία του εγκεφάλου του αύξανε κατά 0,03 χρόνια. Αντίστοιχα, για κάθε έξτρα χρόνο με καθημερινή κατανάλωση αλκοόλ, η ηλικία του εγκεφάλου ήταν μεγαλύτερη κατά 0,02 χρόνια.

Με άλλα λόγια, το κάπνισμα γερνάει τον εγκέφαλο περισσότερο από ό,τι το αλκοόλ.

Οι επιστήμονες επισήμαναν ότι, πέρα από το κάπνισμα και το αλκοόλ, άλλοι περιβαλλοντικοί και γενετικοί παράγοντες μπορεί να επηρεάσουν την ηλικία του εγκεφάλου ενός ανθρώπου.

Η κατάχρηση αλκοόλ

Τα τελευταία χρόνια, η χρήση και η κατάχρηση αλκοόλ έχει ανησυχήσει τη διεθνή επιστημονική κοινότητα καθώς και τους πολίτες λόγω της συνεχούς αύξησης του φαινομένου. Η εξάρτηση από αλκοόλ αποτελεί παγκόσμιο πρόβλημα καθώς αυξάνει το ποσοστό θνησιμότητας έως και 50%, ανεξάρτητα από το επίπεδο κατανάλωσης.

Στατιστικά στοιχεία αλκοολισμού

Έχει αναγνωριστεί παγκοσμίως ως το 3ο πρόβλημα δημόσιας υγείας. Το 10% του γενικού πληθυσμού παρουσιάζει εξάρτηση, το 30-40% κάνει κατάχρηση αλκοόλ και επίσης ευθύνεται για το 1.4% της επιβάρυνσης από νοσήματα.

Σε ευρωπαικό επίπεδο, 1.8 εκατομμύρια θάνατοι οφείλονται στην κατάχρηση αλκοόλ. Περίπου 58.3 εκατομμύρια Ευρωπαίοι επιβαρύνονται από τις σωματικές και ψυχικές επιπτώσεις που έχει το αλκοόλ στην υγεία τους.

Στην Ελλάδα, 1 στους 4 άνδρες πίνει τουλάχιστον 10 φορές τον μήνα. 1 στους 10 κάνει υπερβολική χρήση κατανάλωσης αλκοόλ. Η αναλογία κατανάλωσης αλκοόλ σε άνδρες και γυναίκες είναι 5 προς 1. Τέλος, κατέχουμε πλέον την 8η θέση κατανάλωσης αλκοόλ στις Ευρωπαικές χώρες (προ 10ετίας κατείχαμε την 20η θέση).

Τι είναι ο εθισμός

Ως εθισμός, νοείται η επαναλαμβανόμενη χρήση αλκοόλ, όπου το άτομο εκδηλώνει ψυχαναγκασμό για λήψη της ουσίας, δυσκολεύεται πάρα πολύ να σταματήσει ή να τροποποιήσει εκούσια τη χρήση της ουσίας και φαίνεται αποφασισμένο να εξασφαλίσει το αλκοόλ με σχεδόν οποιοδήποτε μέσο.

Ο αλκοολισμός σχετίζεται άμεσα λοιπόν με την εξάρτηση από το αλκοόλ, η οποία δηλώνεται από την ανοχή, την ανάγκη δηλαδή για σημαντικά αυξημένες ποσότητες αλκοόλ ώστε να φτάσει το άτομο στην επιθυμητή επίδραση, και τη σημαντικά μειωμένη επίδραση του με την συνεχή κατανάλωση της ίδιας ποσότητας αλκοόλ. Όταν διακοπεί η χρήση της ουσίας, παρουσιάζεται στερητικό σύνδρομο και για την ανακούφιση και την αποφυγή των στερητικών συμπτωμάτων ο χρήστης καταλήγει να καταναλώνει για ακόμη μια φορά αλκοόλ.

Το κάπνισμα

Το κάπνισμα αποτελεί μια συχνή συνήθεια για πολλούς. Οι αρνητικές επιπτώσεις του καπνίσματος στην υγεία έχουν μελετηθεί πολύ και είναι αρκετά γνωστές. Για την ακρίβεια, το κάπνισμα αποτελεί το κύριο αίτιο θανάτου που μπορεί να προληφθεί στις ΗΠΑ (Bor, Boyd, Himmelstein, Lasser, McCormick, Woolhandler, 2000).

Εκτός όμως από την υγεία του σώματος, το κάπνισμα μπορεί να επηρεάσει και την ψυχική υγεία των καπνιστών, και τις ψυχικές νόσους- ιδιαίτερα την ανάκαμψη από αυτές.

Στατιστικά στοιχεία

Είναι γεγονός πως πολλά από τα άτομα που καπνίζουν βιώνουν κάποιας μορφής ιδιαιτερότητα στην ψυχική τους υγεία: 60% από τα άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας είναι καπνιστές, συγκριτικά με το 25% του γενικού πληθυσμού, και είναι η κατηγορία καπνιστών που καπνίζει πολύ περισσότερο (Adler, et al, 2001).

Άτομα με ζητήματα ψυχικής υγείας αντιπροσωπεύουν το 40.6% του συνολικού αριθμού καπνιστών στις ΗΠΑ και το 44.3% της αγοράς του καπνίσματος. Συνολικά, τα άτομα που έχουν θέματα ψυχικής υγείας είναι αυτά που είναι περισσότερο πιθανό να καπνίζουν, που καταναλώνουν περισσότερα τσιγάρα, και που διατηρούν την συνήθεια εφόρου ζωής (lifetime prevalence) (Bor, Boyd, Himmelstein, Lasser, McCormick, Woolhandler, 2000). Τέτοιες στατιστικές μπορούν να δείξουν πως υπάρχει μία σχέση μεταξύ καπνίσματος και ψυχικής υγείας.

Χρησιμοποιήθηκαν αποσπάσματα από τα άρθρα: Αλκοόλ, ο καθρέφτης της ψυχής μας της συνεργάτιδας της Πύλης μας, Τσομπάνη Θεοδώρα & Κάπνισμα και Ψυχική Υγεία: Ποια η σχέση τους της συνεργάτιδας της Πύλης μας Σύλβα Σαραφίδου

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Συγγραφή - Επιμέλεια Άρθρου

Νίκος Μεταξάς

e psy logo twitter2Επιμέλεια & μετάφραση άρθρων, Τμήμα Σύνταξης Πύλης Ψυχολογίας psychology.gr
Επικοινωνία: editorial @psychology.gr