Μια σχέση δεν είναι δύο μισά που συμπληρώνουν το ένα το άλλο, αλλά δύο ολόκληρα που μοιράζουν και μοιράζονται. Δηλαδή, μια κοινή πορεία που δεν καταργεί την αυτονομία αλλά ενισχύει την ανταλλαγή και την εξέλιξη.

Δύο άνθρωποι ξεκινούν τη σχέση τους βασιζόμενοι στον έρωτα, το πάθος, την αλληλοϋποστήριξη και το σεβασμό. Ξεκινούν όμως και με την πεποίθηση ότι η δική τους σχέση είναι (που είναι) μοναδική και θα συνεχίσει να είναι άφθαρτη, σταθερή και δεν θα βιώσει κρίση ή χωρισμό. Αλίμονο θα έλεγε κάποιος αν δεν ήταν έτσι.

Ο ρομαντισμός, οι εκπλήξεις, οι όρκοι που δηλώνουν αφοσίωση και πίστη, τη στιγμή που δηλώνονται, είναι αληθινοί. Όλα αυτά δίνουν στη σχέση τη δύναμη να προχωρήσει, να αντέξει και να ανθίσει. «Μέχρι πότε;» λέει ο αντίλογος.

Η πραγματικότητα δείχνει πώς όλα αυτά έχουν ημερομηνία λήξης. Η καθημερινότητα, οι δυσκολίες, η απογοήτευση, η φθορά είναι αναπόσπαστα κομμάτια. Το δέσιμο δοκιμάζεται, ταλαντεύεται και κανείς δε ξέρει αν θα σπάσει εντελώς ή αν θα είναι απλώς μια δοκιμασία.

Πότε ένα ζευγάρι χρειάζεται βοήθεια από έναν ειδικό;

Εκεί είναι που μπορεί να ζητηθεί η βοήθεια ενός ειδικού.

Ένα ζευγάρι θα ζητήσει βοήθεια όταν καταλάβει ότι τα προβλήματα στην επικοινωνία δημιουργούν εντάσεις ή τσακωμούς, όταν νοιώσουν απομονωμένοι από τον σύντροφό τους, όταν υπάρχουν σεξουαλικά θέματα ή έλλειψη κατανόησης.

Πολλές φορές μπορεί να ζητήσουν βοήθεια γιατί νοιώθουν άγχος ή κατάθλιψη, ενώ η πραγματική αιτία αφορά το πώς βιώνουν την σχέση τους.

Πολλοί είναι οι λόγοι που ένα ζευγάρι φθάνει να αμφισβητεί την ύπαρξή του.

Στην αρχή, για παράδειγμα, ο καθένας μας εξιδανικεύει τον σύντροφό του, περιμένοντας ενδόμυχα να εκπληρώσει βαθιές και ανεκπλήρωτες προσδοκίες ή απορρίψεις από το παρελθόν. Η εξιδανίκευση είναι μια κατάσταση που δεν αποφεύγεται γιατί συμβαδίζει με το πάθος και τον έρωτα.

Σιγά – σιγά όμως ο άλλος απομυθοποιείται και έρχεται στις πραγματικές του διαστάσεις. Όσο λιγότερο έχουμε επενδύσει σε επουλώσεις του παρελθόντος στο πρόσωπο του άλλου, τόσο πιο εύκολα το πάθος μετατρέπεται σε αγάπη, σε νοιάξιμο, σε κατανόηση και σεβασμό. Η μετάβαση αυτή όμως δεν γίνεται πάντα ανώδυνα ούτε χωρίς συγκρούσεις.

Στασιμότητα στην επικοινωνία

Για τη στασιμότητα στην επικοινωνία δε σημαίνει πάντα ότι φταίει η φθορά ή η ρουτίνα. Πολλές φορές ο ένας σύντροφος είναι μπλοκαρισμένος από το φόβο ότι αν δείξει στον άλλον οποιοδήποτε τρωτό του σημείο, ο άλλος θα το χειριστεί εις βάρος του. Χάνει, όπως πιστεύει, την ταυτότητά του και ο τρόπος να το χειριστεί είναι να μη μιλάει για τους φόβους του, την αγωνία του και τις αδυναμίες του. Αυτό αυτόματα συσσωρεύεται και βγαίνει στην επιφάνεια με εντάσεις, επίκριση, θυμό, κάποιες φορές και βία.

Σε αυτή την περίπτωση, μόνο στο ασφαλές περιβάλλον της θεραπείας μπορεί να αναγνωριστεί, ως προστατευτικός ελιγμός από τη μεριά του ενός, ώστε να υπάρξει ουσιαστική βοήθεια.

Η επιβολή αυστηρών κανόνων και προσδοκιών από το ένα μέλος της σχέσης, μπλοκάρουν το συναίσθημα και δεν αφήνεται χώρος για ουσιαστική επικοινωνία και μοίρασμα.

Πώς να μοιραστεί ένα ζευγάρι αποφάσεις, συναισθήματα όταν ο ένας τρέχει συνεχώς να εκπληρώσει προσδοκίες που δεν τις έχει καν επιλέξει;

Δυστυχώς, όσο αυτό το μοτίβο συνεχίζεται τόσο παγιώνεται και γίνεται ένα άκαμπτο μοντέλο επικοινωνίας που υπονομεύει την σχέση.

Δουλειά του θεραπευτή είναι να δώσει τη δυνατότητα στο ζευγάρι, να εκφράσει τη θέση του ξεκάθαρα και όχι με διφορούμενες έννοιες ή αυταρχικό τρόπο. Με πολλή προσοχή στη δημιουργία ενός ασφαλούς περιβάλλοντος, το ζευγάρι σιγά -σιγά βάζει σε λέξεις αυτά που μέχρι πρότινος ήταν αδύνατον να ειπωθούν ή λέγονταν με τρόπο που πλήγωναν τον άλλον.

Διενέξεις ζευγαριού

Επίσης, αν μπορούσαμε να παρακολουθήσουμε από την αρχή έως τη λήξη ενός τσακωμού του ζευγαριού, θα αναγνωρίζαμε ένα αρνητικό μοτίβο διάδρασης που επαναλαμβάνεται σχεδόν τελετουργικά στην πορεία της σχέσης. Αυτό είναι εφικτό να συμβεί στη διάρκεια της θεραπείας.

Μπορεί για παράδειγμα μια διένεξη να ξεκινά με ένα παράπονο που αγνοείται από την μεριά του συντρόφου και να καταλήγει σε τσακωμό, θυμό ή απόσυρση χωρίς να έχει λυθεί πραγματικά και ουσιαστικά τίποτα. Μέσα στη θεραπεία ζεύγους, αυτά τα μοτίβα μπορούν να αναγνωριστούν και να σταματήσουν όταν η αρνητική αλληλεπίδραση δεν είναι τόσο βαθιά.

Τι να εννοούμε όμως άραγε «δεν είναι τόσο βαθιά»;

Εννοούμε ότι και οι δύο σύντροφοι είναι αποφασισμένοι να δουν τα ελαττώματά τους, όταν θέλουν και πιστεύουν στο σύντροφό τους, με όλα τα αρνητικά που νοιώθουν, και κυρίως όταν θέλουν να «βλέπουν» τον εαυτό τους μέσα στη σχέση ως συνοδοιπόρο και όχι ως αντίπαλο.

Θεραπεία ζεύγους

Η θεραπεία ζεύγους είναι μια βραχύχρονη θεραπεία. Συνήθως χρειάζονται από 8 έως 10 συνεδρίες, και μέσα σε αυτό το διάστημα ο θεραπευτής κάνει και ατομικές συνεδρίες με το κάθε μέλος του ζευγαριού, έτσι ώστε να μπορέσει να γνωρίσει και να δει την κάθε πλευρά ξεχωριστά.

Ρόλος του θεραπευτή, είναι να είναι αντικειμενικός και με τους δύο συντρόφους, και να βοηθήσει να αλλάξουν μοτίβα που δυσκολεύουν την επικοινωνία.

Με διάφορες τεχνικές ή και κάποιες φορές μόνο ως ενεργητικός ακροατής, ο θεραπευτής μπορεί να μάθει στο ζευγάρι να σχετίζεται με διαφορετικό τρόπο, πιο αυθεντικό, πιο άμεσο και ειλικρινή.

Και αφού μιλάμε για επικοινωνία στόχος του θεραπευτή μέσα από διάφορες ασκήσεις και τεχνικές που θα χρησιμοποιήσει, είναι να καταλάβουν και τα δύο μέλη ότι η καλή επικοινωνία σημαίνει να είσαι καλός ακροατής αλλά και καλός ομιλητής.

Και ότι στα προβλήματα που προκύπτουν, η καλή επικοινωνία δεν συνεπάγεται και επίλυση, αλλά πρωτίστως κατανόηση και σεβασμό.

Σε δεύτερο επίπεδο, ιδανικά προκύπτει συμφωνία. Σε κάθε περίπτωση, όμως, είναι μια διαδικασία, όπου και τα δύο μέλη έχουν ωφεληθεί και δεν έχουν βλάψει ο ένας τον άλλον.

Τέλος, δεν είναι πάντα δεδομένο ότι στο τέλος της θεραπείας, το ζευγάρι θα αποφασίσει να παραμείνει μαζί. Αν παραμείνει όμως θα είναι γιατί οι σύντροφοι θα έχουν μάθει να πετούν τα αρνητικά στοιχεία και τα επαναλαμβανόμενα πρότυπα συμπεριφοράς.

Σκοπός είναι να ξαναβρούν τη βάση τους, να θυμηθούν ξανά για ποιο λόγο επέλεξαν να είναι μαζί, να βιώσουν από την αρχή τις ανάγκες και τις επιθυμίες του άλλου, και πόσο σημαντικό ήταν αλλά και είναι για αυτούς να τις ακούν και να τις σέβονται.

Κυρίως όμως, σκοπός είναι να ξαναθυμηθούν τι σημαίνει για αυτούς ο συγκεκριμένος άνθρωπος και τι νοιώθουν κοντά του. Γιατί: «Κάθε λεπτό από την ώρα ενός ερωτευμένου, αξίζει όσο μία ολόκληρη καθημερινή ζωή» Aphra Behn

 

Βιβλιογραφικές Πηγές:

Βραχεία θεραπεία με ζευγάρια – η συνθετική προσέγγιση, Maria Gilbert & Diana Shmukler, Εκδόσεις Ασημάκη, 2019
Δεν αρκεί µόνο η αγάπη, Αθήνα,  Beck, A. Eκδόσεις  Πατάκη, 1996

Συγγραφή - Επιμέλεια Άρθρου

Ακριβή Καρίμπα - Ψυχολόγος

Ακριβή Καρίμπα: έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology”, σημαίνει ότι το Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Ψυχολόγος με ειδίκευση στη Συμβουλευτική Ψυχοθεραπεία, ψυχοδυναμικής κατεύθυνσης.
Συμβουλευτική ενηλίκων και εφήβων.