Κάθε τόσο, κάποιος θεραπευόμενος, τελειώνοντας τη συνεδρία με ρωτάει τι δουλειά να πάρει για το σπίτι. Δε βρίσκω και τόσο παράξενο αυτό το αίτημα. Υπάρχουν θεραπευτικές μέθοδοι για τις οποίες η δουλειά στο σπίτι είναι μεγάλο μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας στο σύνολό της. Και επειδή οι περισσότεροι έχουμε συνηθίσει να έχουμε μαθήματα για διάβασμα από τότε που πηγαίναμε σχολείο, είμαστε μαθημένοι να το βλέπουμε ως ένα αναπόφευκτο κομμάτι της μαθησιακής διαδικασίας και της προόδου μας. 

Κάποιες φορές, συστήνω να αναλάβει ο ίδιος ο θεραπευόμενος μια πρωτοβουλία, γενικά, όμως, δε δίνω δουλειά για το σπίτι. Πιστεύω πως τα πιο θεραπευτικά, τα πιο βοηθητικά και τα πιο αποτελεσματικά σε βάθος χρόνου στοιχεία της θεραπείας, παράγονται κατά τη διάρκεια της συνεδρίας.

Στην προηγούμενη σταδιοδρομία μου ως ηθοποιού και τραγουδιστή, ξόδεψα ατέλειωτο χρόνο δουλεύοντας πάνω στην απόδοση ενός μονολόγου ή ενός τραγουδιού. Ήταν πολύ σημαντικό για μένα να νιώθω απόλυτα προετοιμασμένος όλη την ώρα. Όλη η αυτοεκτίμησή μου είχε χτιστεί πάνω σε αυτό- στο κάτω κάτω- στα 18 μου θεωρούσα πως το μόνο πράγμα στο οποίο ήμουν καλός ήταν η ερμηνεία. Αν δεν το έκανα τέλεια, τότε τι άξιζα;

Τραγουδούσα τις μπαλάντες μου, ερμήνευα τους ρόλους μου και όταν ολοκλήρωνα, υπήρχαν πάντα σχόλια από τους συμμαθητές και τον δάσκαλο. Κριτικές ειπωμένες με φροντίδα. Αναμενόμενο. Και συνήθως, τουλάχιστον εγώ, το επεδίωκα. Διαχειριζόμουν την κριτική ευχαριστώντας, καταγράφοντας όλα τα σχόλια με αίσθημα καθήκοντος στο σημειωματάριό μου - για να ενσωματώσω τα πάντα αργότερα όταν θα ήμουν στο στούντιο.

Μετά από λίγο καιρό, αυτή η τακτική δεν άρεσε στη δασκάλα και σκηνοθέτη μου. Ήθελε να με δει να ενσωματώνω τα πάντα επί τόπου “να δείξω τη δουλειά μου”, όπως λένε. Όλα αυτά, δυστυχώς, δε συμφωνούσαν με την τάση μου για τελειομανία. Ακόμη κι έτσι, έμαθα να το κάνω. Ήταν τρομακτικό. Αισθανόμουν εκτεθειμένος και ευάλωτος. Ήταν, ωστόσο, εξαιρετικά βοηθητικό, γιατί έμαθα να κάνω τη δουλειά σχετιζόμενος με κάποιον άλλο. Σε πραγματικό χρόνο, λεπτό προς λεπτό διερεύνηση όσων εγώ προτιμούσα να δουλέψω άνετα μοναχός μου.

Ήταν πολύ δυνατό μάθημα για μένα. Σήμερα, το επεκτείνω στη δουλειά μου ως θεραπευτής.

Η συγγραφή ημερολογίου από το θεραπευόμενο/η δεν είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική

Όπως είπα, κατά καιρούς μπορεί να ενθαρρύνω τον κόσμο να κρατάει ημερολόγιο, να γράψει μια λίστα ευγνωμοσύνης ή να είναι πιο συνειδητός για τα σωματικά συμπτώματα, όταν αναστατώνεται, αυτό, όμως, δεν είναι μεγάλο μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας — και κατά τη γνώμη μου, ούτε το πιο αποτελεσματικό.

Όταν απαλλάσσεται από την πίεση για το αποτέλεσμα, ο θεραπευόμενος, επιτρέπει να αναδυθούν τα συναισθήματα που υπάρχουν μέσα στις σχέσεις - συμπεριλαμβανομένης της θεραπευτικής σχέσης και της σχέσης με τον ίδιο του τον εαυτό. Η θεραπεία δεν είναι coaching. Η θεραπεία δεν είναι κάτι που θα κάνεις μόνος σου.

Το θάρρος που έρχεται με το να εκθέτουμε τα μη λογοκριμένα συναισθήματα με ένα θεραπευτή, μας οπλίζει με την ελευθερία να είμαστε ο εαυτός μας με τους ανθρώπους που μετράνε περισσότερο στη ζωή μας. Όλα έχουν να κάνουν με το πώς σχετιζόμαστε.

Το οφέλη της "διαζώσης" ψυχοθεραπείας

Με τη ψυχοθεραπεία μαθαίνουμε να εμπιστευόμαστε ότι η δουλειά που θα κάνουμε σε μια συνεδρία θα μπει στη ζωή μας όταν θα χρειαστεί. Η δουλειά που κάνουμε στη σχέση μας με το θεραπευτή, βοηθάει να ανθίσουν οι σχέσεις με τους φίλους μας. Τα παιδιά, τον σύντροφο, τους γονείς και τους συναδέλφους. Τους δικούς μας ανθρώπους.

Δεν είναι μια ευθεία γραμμή, όπως για παράδειγμα, μαθαίνουμε αυτό, το ενσωματώνουμε και το αποτέλεσμα είναι εκείνο.
Θα το θέλαμε πολύ. Κι εγώ το θέλω πάντα, έχω διαπιστώσει, όμως, κι έχω βαθιά πειστεί πως δεν είναι αυτός ο τρόπος που αλλάζουμε - αν μιλάμε για αληθινή, διαρκή αλλαγή. Όταν η αλλαγή που θέλω είναι να αφήσω πίσω μου το άγχος, την κατάθλιψη, τη χαμηλή αυτοεκτίμηση, κλπ, χρειάζεται να εμπιστευτώ πως δεν μπορώ να φανταστώ τον εαυτό μου έξω από όλα αυτά.

Το ζητούμενο δεν είναι να βρούμε νέους τρόπους να προσεγγίσουμε μια κατάσταση με νέο σενάριο. Μπορεί και να είναι μέρος του ταξιδιού, ίσως ακόμη και η είσοδος, αλλά δεν είναι αυτό το θέμα.Το θάρρος που έρχεται με το να εκθέτουμε τα μη λογοκριμένα συναισθήματά μας σε ένα θεραπευτή, μας δίνει την ελευθερία να είμαστε ο εαυτός μας με τα άτομα που μας ενδιαφέρουν περισσότερο στη ζωή μας.

Πηγή: GoodTherapy.org, by Justin Lioi, MSW, LCSW

Συγγραφή - Επιμέλεια Άρθρου

Μαρία Μαγγανάρη - Ψυχοθεραπευτής

Μαρία Μαγγανάρη: έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology”, σημαίνει ότι το Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Προσωποκεντρική Ψυχοθεραπεία και Συμβουλευτική.
Πιστοποιημένη Εκπαιδεύτρια Αποτελεσματικού Γονέα (P.E.T.) και Δασκάλου (T.E.T.)