Η περίοδος του Καλοκαιριού για έναν αρκετά σημαντικό αριθμό ανθρώπων είναι συνδεδεμένη με τα συναισθήματα της χαλάρωσης, της ξεκούρασης και γενικότερα της ξεγνοιασιάς. Είναι μια περίοδος του χρόνου, δηλαδή, που παραδοσιακά συνδυάζεται με διακοπές και ευχάριστες στιγμές.

Συνεπώς αρκετά άτομα δυσκολεύονται να κατανοήσουν πως είναι δυνατόν τους θερινούς μήνες να παρουσιάζεται μια εποχική κατάθλιψη, ανάλογη με την πιο διαδεδομένη εκδοχή της, δηλαδή εκείνης κατά την περίοδο του Χειμώνα.

Ουσιαστικά, η εποχική - καλοκαιρινή κατάθλιψη δεν αποτελεί μια ανεξάρτητη συναισθηματική διαταραχή. Αντιθέτως, συνιστά κλασική περίπτωση εποχικής κατάθλιψης, η οποία παρουσιάζεται με την έναρξη, κατά κύριο λόγο, του Καλοκαιριού.

Όσον αφορά στις αιτίες που φέρνουν στην επιφάνεια την καλοκαιρινή κατάθλιψη, πρέπει πρωταρχικά να λάβουμε υπόψιν μια σειρά δεδομένων. Η περίοδος των διακοπών, των καλοκαιρινών αποδράσεων με άλλους λόγους, επαναφέρουν στην καθημερινότητα των ανθρώπων την έννοια της αλλαγής.

Όταν επέρχονται αλλαγές στις ζωές μας, ακόμα και όταν αυτές γίνονται σε ένα πλαίσιο εξέλιξης και προόδου, ο άνθρωπος αγχώνεται και ενίοτε αγωνιά. Τούτο συμβαίνει, όπως είναι φυσικό, διότι η έννοια την αλλαγής, δηλαδή του ξεβολέματος, προετοιμάζει το άτομο για κάτι σχετικά άγνωστο, οπότε αποβάλλεται τρόπον τινά το συναίσθημα της ασφάλειας, το οποίο μέχρι τότε αποτελούσε βασική συναισθηματική κατάσταση.

Κατά συνέπεια συμβαίνει στις περιπτώσεις αυτές, όταν δηλαδή η καθημερινή ρουτίνα της εργασίας για παράδειγμα παύει ξαφνικά, το άγχος να κάνει αισθητή την παρουσία του εν μέσω ποικίλων συμπτωμάτων, όπως για παράδειγμα είναι η απουσία θετικής διάθεσης και η νευρικότητα, η γενικότερη ατονία, οι δυσκολίες κατά τη διάρκεια του ύπνου και σε πολλές περιπτώσεις ακόμα και η μείωση του βάρους.

Οι αιτίες της κατάθλιψης του καλοκαιριού

Συνεχίζοντας, μελέτες αναφέρουν ότι η κατάθλιψη του Καλοκαιριού έχει ποικίλες αιτίες, όπως για παράδειγμα η αρνητική εικόνα και εντύπωση που μπορεί να έχει κάποιος για τον εαυτό του και συνεπώς η απουσία αυτοπεποίθησης που προκύπτει, οι περιορισμένες οικονομικές δυνατότητες των ατόμων και άρα οι απουσία επιλογών στον προγραμματισμό των διακοπών και φυσικά η ενδεχόμενη ανυπαρξία κοντινών προσώπων φιλικών ή ερωτικών σχέσεων.

Επιπλέον, στις μέρες μας εμμέσως υποδεικνύεται η «ανάγκη» να θέτει κανείς υψηλούς έως μη ρεαλιστικούς στόχους, όσον αφορά τις καλοκαιρινές διακοπές και τον τρόπο-τόπο που θα περάσει κάποιος μέρες, οι οποίοι στόχοι δεν μπορούν συνήθως να πραγματοποιηθούν, με αποτέλεσμα το άτομο να απογοητεύεται και να μην αφήνει τον εαυτό του να απολαύσει καμία άλλη εκδοχή αυτών.

Ακόμα, σε μια μεγάλη μερίδα του κόσμου παρατηρείται η σκέψη ότι όλοι οι άνθρωποι ανεξαιρέτως «πρέπει» τους καλοκαιρινούς μήνες να είναι ευδιάθετοι και πάντα χαρούμενοι, μη κατανοώντας ότι τα δεδομένα του Καλοκαιριού, όπως για παράδειγμα η υψηλή θερμοκρασία, σε αρκετούς ανθρώπους προκαλούν δυσφορία, ανησυχία και ψυχοσωματική κούραση.

Είναι σημαντικό να έχει κανείς υπόψιν του, ότι τα προαναφερθέντα αποτελούν δεδομένα του σύγχρονου τρόπου ζωής γενικότερα, συνεπώς είναι μεγέθη, τα οποία ο σύγχρονος άνθρωπος καλείται να διαχειριστεί και να αντιμετωπίσει, αφού για το μεγαλύτερο μέρος του κόσμου συνιστούν στοιχεία του καθημερινού βίου.

5 λεπτά θεραπεία. Αποκτήστε το βιβλίο της Sarah Crosby που μόλις κυκλοφόρησε, από το εξειδικευμένο βιβλιοπωλείο ψυχολογίας του Psychology.gr

Συμπληρωματικά αξίζει να αναφερθεί εδώ, ότι για τις περιπτώσεις των ατόμων εκείνων που κατά το παρελθόν έχουν αντιμετωπίσει κατάθλιψη, είναι γνωστό ότι η ύπαρξη ενός καθημερινού προγράμματος είναι ιδιαιτέρως βοηθητική για μια πιο λειτουργική διαχείριση των όποιων συμπτωμάτων.

Κατά τη διάρκεια του Καλοκαιριού, ωστόσο, ένα τέτοιου είδους πρόγραμμα, όπως είναι λογικό, μεταβάλλεται. Συνεπώς μέσα από μια τέτοια «χαλάρωση» της καθημερινότητας υπάρχει πάντοτε το ενδεχόμενο να παρουσιαστούν ξανά συμπτώματα και στοιχεία, ενώ έχουν περιοριστεί αρκετά.

Η διαχείριση μιας εποχικής - καλοκαιρινής κατάθλιψης

Με δεδομένα τα όσα σημειώθηκαν στις παραπάνω παραγράφους, η διαχείριση μια εποχικής/καλοκαιρινής κατάθλιψης πρώτα και πριν από οτιδήποτε άλλο χρειάζεται να γίνει αντικείμενο προσοχής, πριν πάρει σοβαρές διαστάσεις.

Τούτη η αντιμετώπιση ασφαλώς δεν αφορά μόνο απλώς στην αποδοχή μιας κατάστασης ως τέτοιας, αλλά στην απόφαση για παροχή εξειδικευμένης βοήθειας, η οποία μπορεί να δοθεί από κάποιον σύμβουλο ψυχικής υγείας – ψυχοθεραπευτή. Είναι σημαντικό να μη θεωρήσουμε ότι η υπομονή μέχρι την ολοκλήρωση του καλοκαιρινής περιόδου θα σημάνει και υποχώρηση των όποιων συμπτωμάτων.

Σε κάθε περίπτωση, όμως, και ενώ βρισκόμαστε εν μέσω μιας τέτοιας σοβαρής κατάστασης, είναι αρκετά χρήσιμο να έχουμε στο μυαλό μας ορισμένα πράγματα, τα οποία είναι απαραίτητα. Ειδικότερα, είναι πολύ βοηθητικό, ακόμα και όταν φαίνεται δύσκολο, να μένουμε με παρέα, ιδανικά κάποια φιλικά πρόσωπα με τα οποία περνάμε ευχάριστα.

Η παρουσία αγαπημένων προσώπων είναι αρκετά καθησυχαστική, ακόμα και όταν δεν κάνουμε κάτι συγκεκριμένο. Επίσης, είναι σημαντικό σε τέτοιες περιπτώσεις να μην προβαίνουμε σε εναλλαγές του προγράμματός μας. Αυτό αφορά στην καθημερινότητα και στο οτιδήποτε αυτή περιλαμβάνει από δραστηριότητες, μέχρι και στο κομμάτι του ύπνου. Δηλαδή είναι σημαντικό να μην ζορίζεται ο οργανισμός με έλλειψη ύπνου, ακόμα και όταν η νυχτερινή διασκέδαση «απαιτεί» κάτι τέτοιο.

Τις περισσότερες φορές, όσον αφορά τις εποχικές καταθλίψεις, η παρουσία τους οφείλεται σε συγκεκριμένους λόγους. Μολονότι, λοιπόν, συνιστά μακρόχρονη διαδικασία η αντιμετώπισή τους, δεν πρέπει να λησμονεί κανείς ότι η λειτουργική διαχείριση μιας καλοκαιρινής κατάθλιψης χρειάζεται ενδοσκόπηση και ειλικρίνεια πρώτα με τον εαυτό μας, ακόμα και αν στο ξεκίνημά της δείχνει σαν μια απλή κακή διάθεση.

Συγγραφή - Επιμέλεια Άρθρου

Νεκτάριος Κοσμάς - Ψυχοθεραπευτής

Νεκτάριος Κοσμάς: έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology”, σημαίνει ότι το Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Συνθετικός Ψυχοθεραπευτής, Αναγνωρισμένος και πιστοποιημένος στη Συμβουλευτική Ψυχικής Υγείας από την Ευρωπαϊκή Εταιρία Συμβουλευτικής ECCac κάτοχος του European Certificate of Councellor Accreditation,  Εξειδικευμένος στην Ιατρική Ψυχολογία από το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Κλινικός - Βιοθυμικός Υπνοθεραπευτής