Οι περισσότεροι από εμάς ξέρουμε ότι το πώς νιώθουμε συναισθηματικά επηρεάζει τον τρόπο που νιώθουμε σωματικά. Αλλά ελάχιστοι είναι αυτοί που συνειδητοποιούν πόσο ισχυρό είναι το αντίστροφο: όταν δραστηριοποιούμε σωματικά, δραστηριοποιούμαστε και συναισθηματικά. Τα δύο αυτά είναι αλληλένδετα.

Συναισθήματα και σώμα

Όλοι πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι το συναίσθημα δημιουργείται με την κίνηση. Ο τρόπος που κινούμαστε αλλάζει τον τρόπο που σκεφτόμαστε, νιώθουμε και συμπεριφερόμαστε. Η κίνηση επηρεάζει τη χημεία του σώματος, περιλαμβάνοντας τα πάντα, από τις πιο σωματικές δραστηριότητες (όπως το τρέξιμο ή το χοροπήδημα) μέχρι τις μικρές κινήσεις των μυών του προσώπου.

Για παράδειγμα, πώς δείχνει ένας άνθρωπος που έχει κατάθλιψη; Αν είχατε ποτέ κατάθλιψη, πώς φαινόταν το σώμα σας; Για να νιώθετε κατάθλιψη, δεν πρέπει να χρησιμοποιείτε το σώμα σας με συγκεκριμένο τρόπο; Τι κάνετε με τους ώμους σας, καμπουριάζετε η στέκεστε στητοί; Δεν είναι προφανής η απάντηση; Πού κοιτάει το κεφάλι σας... κάτω; Πού κοιτάνε τα μάτια σας... κάτω; Είναι η αναπνοή σας ρηχή; Για την κατάθλιψη, απαιτείται προσπάθεια. Ξέρετε καλά πώς φαίνεστε όταν έχετε κατάθλιψη, διότι το κάνατε κάποια στιγμή στο παρελθόν, σωστά; Όλοι το έχουμε κάνει.

Ορίστε κάτι ενδιαφέρον. Ενώ πολλοί ερευνητές έχουν μελετήσει πώς το σώμα επηρεάζεται από το συναίσθημα, μόνο πρόσφατα άρχισαν να ερευνούν πώς επηρεάζονται τα συναισθήματα από το σώμα. Μια από αυτές τις μελέτες έδειξε ότι δεν είναι τόσο σημαντικό να ξέρουμε ότι χαμογελάμε όταν νιώθουμε καλά ή γελάμε όταν είμαστε καλοδιάθετοι, αλλά να ξέρουμε ότι το χαμόγελο και το γέλιο πυροδοτούν βιολογικές διαδικασίες οι οποίες, στην ουσία, μας κάνουν να αισθανόμαστε καλά.

Αυξάνουν τη ροή του αίματος στον εγκέφαλο και αλλάζουν τα επίπεδα οξυγόνου, τα επίπεδα διέγερσης των εγκεφαλικών αγγελιαφόρων ή αλλιώς νευροδιαβιβαστών. Το ίδιο συμβαίνει και με άλλες εκφράσεις. Πάρτε έκφραση φόβου ή θυμού ή αηδίας ή έκπληξης, και αυτό ακριβώς θα αισθανθείτε.

Πριν από χρόνια, ένας από τους πιο σημαντικούς τρόπους που άλλαξα τη ζωή μου ήταν να αλλάξω τις κινήσεις μου, τις χειρονομίες μου, την ομιλία μου. Στην αρχή το θεώρησα λίγο ανόητο.

Ανακάλυψα όμως ότι κινώντας το σώμα μου με διαφορετικό τρόπο, έστελνα στην κυριολεξία, μέσω του νευρικού μου συστήματος, ένα μήνυμα στον εγκέφαλο για το τι περίμενα από τον εαυτό μου. Έτσι άρχισαν να αλλάζουν τα συναισθήματά μου κι ο τρόπος σκέψης μου.

Αλλάζοντας τις σωματικές κινήσεις μου αποκτώ αυτοπεποίθηση

Άρχισα να κάνω πιο δυναμικές σκέψεις και να πράττω με πιο ισχυρούς, θετικούς και επιθετικούς τρόπους. Όμως το μυστικό ήταν ότι το έκανα συνειδητά και ηθελημένα στην αρχή, μέχρι να μου γίνουν έμφυτες αυτές οι ασυνήθιστες για μένα κινήσεις. Τελικά, έφτασαν σε σημείο να μου βγαίνουν αυθόρμητα. Ήταν απλές, ισχυρές, θετικές συνήθειες μέσα στο μυαλό και το νευρικό μου σύστημα.

Οι κινήσεις μου ήταν αντιγραφή των κινήσεων που έβλεπα σε άλλους ανθρώπους με μεγάλη αυτοπεποίθηση. Το μόνο που έκανα ήταν να τους μιμούμαι με την ίδια ένταση και επιμονή. Αυτό άλλαξε εντελώς την προοπτική μου για τη ζωή και με έκανε να αποκτήσω μεγαλύτερη πειθώ. Άρχισα να επηρεάζω θετικά όχι μόνο τον εαυτό μου, αλλά και τους φίλους και τους συνεργάτες μου. Ίσως αυτό σας ακούγεται υπερβολικά απλοποιημένο -αλλάξτε τον τρόπο που κινείστε για να αλλάξετε τη ζωή σας-, όμως είναι απόλυτα αληθές.

Όσο μεγαλύτερη είναι η αλλαγή στην κίνηση, τόσο μεγαλύτερη είναι η αλλαγή στα συναισθήματα και στις πράξεις σας κάθε μέρα. Σας προτείνω, για παράδειγμα, το εξής: την επόμενη φορά που θα νιώσετε απογοητευμένοι, σταματήστε μισό λεπτό, πάρτε μια βαθιά ανάσα, φορέστε ένα χαμόγελο δίχως συγεκριμένο λόγο και αναρωτηθείτε: «Τι το σπουδαίο έχει αυτό;», «Τι το τρελό έχει αυτό;» «Τι το αστείο έχει αυτό;», «Το πρόβλημα αυτό θα έχει καμία σημασία μετά από δέκα χρόνια;».

Όταν αλλάζετε τη φυσιολογία σας και το σημείο εστίασης, αλλάζετε και την κατάσταση του νου σας. Όταν βλέπετε την κατάσταση με νέο τρόπο, χειρίζεστε πολύ πιο αποτελεσματικά οτιδήποτε σας απασχολεί.

Μπορείτε να σκεφτείτε κάποιον που κινείται όπως θα θέλατε να κινείστε κι εσείς; Υπάρχουν φίλοι, συγγενείς, δάσκαλοι, ηθοποιοί, χορευτές, ομιλητές ή άλλα ισχυρά πρότυπα που μπορείτε να μιμηθείτε; Φανταστείτε αυτό το άτομο. Ακόμα κι αν δεν ξέρετε ακριβώς πώς θα κινούνταν ή θα μιλούσε, μπορείτε να μαντέψετε;

Ας υποθέσουμε ότι είστε σπουδαίος ποδοσφαιριστής και μόλις βάλατε το νικητήριο γκολ στον τελικό του παγκόσμιου κυπέλλου. Πώς θα περπατούσατε; Με το κεφάλι σκυμμένο και τους ώμους καμπουριαστούς; Αποκλείεται! Θα βαδίζατε καμαρωτά! Ολόκληρο το σώμα σας θα φώναζε: «Είμαι σπουδαίος!».

Πώς η ανησυχία επηρεάζει το σώμα μας

Τώρα φανταστείτε ότι ανησυχείτε. Ξεκινήστε να ανησυχείτε επίτηδες για τον στόχο σας, μόνο για λίγα λεπτά, για να δείτε πώς συμπεριφέρεται το σώμα σας. Τι κάνετε με τα χέρια σας όταν ανησυχείτε; Τι παθαίνουν οι ώμοι σας; Έχετε καθόλου ένταση στο σώμα σας; Γίνονται πιο αργές οι κινήσεις ή πιο ρηχή η αναπνοή σας; Πώς συμπεριφέρονται οι μύες του προσώπο σας; Πώς ακούγεται η φωνή σας όταν ανησυχείτε; Τι φαντάζεστε; Βλέπετε μόνο ότι δεν θα πετύχει; Φαντάζεστε το χειρότερο σενάριο;

Τοποθετήστε τώρα τον εαυτό σας σε αυτή την κατάσταση και παρατηρήστε τι κάνετε με το σώμα σας ώστε να ανησυχήσετε.

Τώρα βγείτε από αυτή την κατάσταση και αρχίστε να νιώθετε σιγουριά. Σκεφτείτε τον στόχο σας και αυτή τη στιγμή αναπνεύστε και σταθείτε όπως θα στεκόσασταν αν δεν είχατε καμία αμφιβολία. Ποια θα ήταν η στάση του σώματός σας; Βάλτε τον εαυτό σας σε αυτή την κατάσταση τώρα, καθώς διαβάζετε. Πώς θα αναπνέτατε; Τι έκφραση θα είχε το πρόσωπό σας; Τι κάνετε με τα χέρια σας όταν είστε απολύτως σίγουροι ότι πρόκειται να πετύχετε αυτό που θέλετε;

Ποια είναι η στάση του σώματός σας αυτή τη στιγμή; Πολύ διαφοαρετική από πριν που νιώθατε ελπίδα και ανησυχία, σωστά; Πού είναι το βάρος στο σώμα σας; Είναι ισορροπημένο; Αν είστε πραγματικά σίγουροι, πιθανόν θα νιώθετε αρκετά προσγειωμένοι και συγκεντρωμένοι. Τι φαντάζεστε; Πάω στοίχημα ότι φαντάζεστε πως θα πιάσετε τον στόχο σας.

Το παρόν άρθρο αποτελεί αδειδοτημένο απόσπασμα από το βιβλίο Όλα όσα θέλω να πω στους φίλους μου που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Συγγραφή - Επιμέλεια Άρθρου

Χρύσα Πράντζαλου

e psy logo twitter2Τμήμα Σύνταξης της Πύλης Ψυχολογίας Psychology.gr
Επιμέλεια και συγγραφή άρθρων, μετάφραση & απόδοση ξενόγλωσσων άρθρων.
Επικοινωνία: editorial @psychology.gr