Η παιδική παχυσαρκία εμφανίζεται στις σημερινές δυτικές κοινωνίες με όλο και αυξανόμενα ποσοστά, με τη χώρα μας να κατέχει δυστυχώς τη δεύτερη θέση στη σχετική λίστα, μετά τις ΗΠΑ, σύμφωνα με τις τελευταίες μετρήσεις του Ερευνητικού Ινστιτούτου του Πανεπιστημίου Ψυχικής Υγείας (UMHRI).

Ενώ, εκ πρώτης όψεως, η παιδική παχυσαρκία φαίνεται να οφείλεται κυρίως στην ανθυγιεινή διατροφή ενός γενικότερα μη σωστά δομημένου προγράμματος διατροφής, που συχνά συναντάται στην ελληνική οικογένεια, έχει σημασία να κατανοήσουμε την ψυχολογική διάσταση του φαινομένου αυτού, που θα μας βοηθήσει στην πιο ολοκληρωμένη αντιμετώπισή του.

Γιατί το παιδί  μου είναι υπέρβαρο;

Αυτή είναι μια σωστή ερώτηση για να ξεκινήσει κανείς, μιας και η παχυσαρκία μπορεί να θεωρηθεί από μόνη της ως σύμπτωμα που κατ’ επέκταση προκαλεί δευτερογενείς ψυχολογικές επιπτώσεις.

Όπως στους ενήλικες έτσι και στα παιδιά, η κατάποση τροφής συχνά συνδέεται με μια ψυχολογική ανάγκη για «γέμισμα» ή αναπλήρωση (κάτι ανάλογο του καπνίσματος), που προσδίδει ένα αίσθημα «παρηγοριάς» ή επιβράβευσης. Συχνά νιώθουμε την ανάγκη να φάμε, όχι γιατί πραγματικά πεινάμε, αλλά γιατί μέσω του φαγητού νιώθουμε μια ικανοποίηση που καλύπτει κάποιες άλλες ψυχολογικές ανάγκες.

Οι συνηθέστεροι λόγοι που οδηγούν στην υπερφαγία σχετίζονται με αισθήματα μοναξιάς και κατάθλιψης, με το αίσθημα της χαμηλής αυτοεκτίμησης, με το στρες, καθώς και με το συναίσθημα της «βαριεστιμάρας» και του αντίστοιχου «κενού» που βιώνεται.

Εν συνεχεία, η κακή αυτό-εικόνα και η κακή αίσθηση σώματος, σε συνδυασμό με τον κοινωνικό στιγματισμό, οδηγούν σε συναισθήματα ενοχών και περεταίρω μείωση της αυτοεκτίμησης, που ενισχύουν εκ νέου την «απαγορευμένη συμπεριφορά», δηλαδή την κατάποση τροφής, δημιουργώντας έτσι ένα φαύλο κύκλο.

Στο σημείο αυτό να τονίσουμε ότι ο κοινωνικός στιγματισμός είναι ιδιαίτερα αυξημένος μεταξύ των παιδιών, καθώς συχνά ένα υπέρβαρο παιδί περιθωριοποιείται στο σχολείο ή τις εξωσχολικές δραστηριότητες ή γίνεται αντικείμενο περιφρόνησης και «κοροϊδίας», που το απομονώνουν και το «κλείνουν» ακόμα περισσότερο.

Επίσης, η στάση των ίδιων των γονέων προς το παιδί, επηρεάζει αρνητικά τόσο την αυτοεκτίμηση όσο και αυξάνει την τάση για υπερφαγία. Έτσι, αν για παράδειγμα ένας γονιός νιώθει ντροπή, οίκτο ή αηδία που το παιδί του είναι υπέρβαρο, μπορεί άθελά του να του μεταφέρει αυτά τα συναισθήματα αποστροφής και απαξίωσης, κάτι που γίνεται συχνά με την κριτική ή με τη βίαιη απαγόρευση των «κακών» τροφών από το σπίτι, ή ακόμα χειρότερα όταν η απαγόρευση επιβάλλεται μόνο στο συγκεκριμένο παιδί (και όχι π.χ. στα αδέλφια του ή στα άλλα μέλη της οικογένειας).

Επομένως, το σωστό πρόγραμμα διατροφής για την καταπολέμηση της παιδικής παχυσαρκίας, πρέπει να εφαρμόζεται σε συνδυασμό με τη σωστή αντιμετώπιση και στάση που τρέφουμε προς το παιδί.

Οι γονείς πρέπει να αφιερώσουν χρόνο, ώστε κατ’ αρχήν να εντοπίσουν πότε και υπό ποιες συνθήκες το παιδί τους καταφεύγει στην τροφή ή πότε άρχισε να παίρνει συστηματικά βάρος.

Τα στοιχεία αυτά μπορεί να τους βοηθήσουν στην περαιτέρω διερεύνηση των βαθύτερων αιτιών της υπερφαγίας. Μήπως το παιδί περνάει μια στρεσογόνο φάση στη ζωή του (για παράδειγμα τσακωμοί, διαζύγιο, θάνατος, γέννηση νέου παιδιού στην οικογένεια);  Μήπως πιέζεται από αυξημένες προσδοκίες γονιών και δασκάλων, και έτσι η τροφή αποτελεί επιβράβευση σε ένα κοπιαστικό πρόγραμμα δραστηριοτήτων; Μήπως μένει πολλές ώρες μόνο του, χωρίς την ποιοτική συναισθηματική επαφή των γονιών του; Μήπως το παιδί μας βιώνει κάτι άλλο, που δεν το γνωρίζουμε;

Ψυχολογική Υποστήριξη

Ένας ψυχολόγος μπορεί να σας βοηθήσει σημαντικά, τόσο να αντιληφθείτε τους βαθύτερους λόγους που οδηγούν το παιδί σας στην υπερφαγία, όσο και στο δείτε καλύτερα το δικό σας ρόλο στο όλο θέμα και στο πώς μπορείτε να βοηθήσετε το παιδί σας. Η δυναμική των σχέσεων κάθε οικογένειας, της σχέσης παιδιού-γονιού, όπως και κάθε παιδί και κάθε γονιός, είναι μοναδικά, και θα χρειαστεί να στρέψουμε το βλέμμα με σεβασμό και ενδιαφέρον στην κάθε περίπτωση ξεχωριστά.

Βεβαίως πάντοτε, η αποδοχή και η αγάπη παραμένουν η ουσιαστικότερη θεραπεία που μπορείτε να προσφέρετε στο παιδί σας. Αποδεχτείτε το, ζήστε κοντά του, γνωρίστε το, ακούστε το, χαϊδέψτε το στη ζεστή αγκαλιά σας, δώστε του χώρο μέσα σας!

Συγγραφή Άρθρου

Δανάη Χορομίδου - Ψυχολόγος

Δανάη Χορομίδου: έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology”, σημαίνει ότι το Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Ψυχολόγος, απόφοιτος Καπ/κού Παν/μίου Αθηνών, Ψυχοθεραπεύτρια με ειδίκευση στο Ψυχόδραμα. Εκπαιδεύτρια και επόπτρεια Ψυχοδραματιστών, συνεργάτης του Ψυχοδραματικού Κέντρου Ανάπτυξης της Προσωπικότητας.

Τα περιεχόμενα του E-Psychology προστατεύονται από την DMCA. Η αναδημοσίευση επιτρέπεται μόνο κατόπιν γραπτής άδειας από το τμήμα Σύνταξης και μόνο εφόσον ακολουθείται συγκεκριμένη διαδικασία αναδημοσίευσης. Συγκεκριμένα, πρέπει να υπάρχει σαφής αναφορά στο τέλος του άρθρου, για την πηγή 1ης δημοσίευσης καθώς επίσης πρέπει να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος που οδηγεί απευθείας στο άρθρο. DMCA.com Protection Status
Σχετικά άρθρα

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Ψυχόδραμα ένας παράλληλος κόσμος: με βλέπω
Ψυχόδραμα

«Έχω μπερδευτεί…ποια είναι η πραγματικότητα, αυτό που κάνουμε εδώ ή η πραγματική ζωή;», συχνά μετά από τη συμμετοχή τους, αναρωτιούνται τα μέλη μιας ψυχοδραματικής ομάδας.
Ποια είναι η πραγματική ζωή;

Το ζέσταμα για τη ζωή…στο δρόμο της αυτοπραγμάτωσης

Fill yourself up with your experience. No denial. - M.Clayton
Warming up: το «ζέσταμα» σε μια κατάσταση για δημιουργία και επίτευξη στόχων.

Οι πράξεις δημιουργίας , είναι αποτέλεσμα ενός ζεστάματος σε μια κατάσταση. «Ζεσταίνομαι» σε κάτι, και ανάλογα με την ποιότητα του «ζεστάματος» και το πόσο ζεσταίνομαι σε αυτό, τόσο επιτυγχάνεται αυτό προς το οποίο θέλω να πάω.

Έχω καρκίνο

Το να συλλαβίσεις αυτές τις δύο λέξεις, είναι ένας γολγοθάς. Η λέξη καρκίνος, είναι μια δύσκολη λέξη, όχι μόνο για όσους νοσούν, αλλά και –ίσως και περισσότερο- για κάθε άνθρωπο. Συνειρμικά, καρκίνος ίσον τρόμος, ίσον θάνατος.

Τι είναι η Ψυχοθεραπεία - Εσείς πώς μπορείτε να με βοηθήσετε;
ψυχοθεραπεία

*Διευκρίνηση: μιας και υπάρχουν διάφορες μέθοδοι ψυχοθεραπείας που δουλεύουν με διαφορετικό τρόπο, να διευκρινίσουμε ότι η άποψη του παρόντος άρθρου αναφέρεται στην ψυχοθεραπεία Ψυχοδράματος, που έχει μια υπαρξιακή, ανθρωποκεντρική, φαινομενολογική και συστημική προσέγγιση.

Εγγραφείτε στο Newsletter μας!

* απαιτούμενα πεδία
Ενδιαφέροντα * :