Συνεχίζουμε με το δεύτερο μέρος της συνέντευξης που μας παραχώρησε ο κύριος Ηλίας Κουρκούτας στο οποίο αναλύονται η αξία της συνεπιμέλειας και οι αδυναμίες της, ο υποτιμημένος ρόλος του πατέρα, οι εκδικητικότητες των χωρισμένων συντρόφων και η επιρροή τους στα παιδιά, η στιγμή που οι γονείς ξαναπαντρεύονται και πολλά άλλα...

Ως ανθρώπινα όντα γεννιόμαστε σε έναν κόσμο όπου χρειάζεται να αλληλεπιδράσουμε με τους άλλους ανθρώπους και με το περιβάλλον που ζούμε, ώστε να επιβιώσουμε βιολογικά και ψυχολογικά.

Το Νευρικό μας Σύστημα διαθέτει πολύπλοκους και θαυμαστούς μηχανισμούς που σχετίζονται με την αντίληψη του περιβάλλοντος και την αντίληψη της ύπαρξης και αλληλεπίδρασής μας μέσα σε αυτό ως μοναδικά, ξεχωριστά άτομα. Αποτελεί επίσης τη βάση των ψυχικών μας λειτουργιών και το κέντρο ελέγχου όλων των οργάνων του σώματος μας, καθώς ρυθμίζει τη μεταξύ τους αρμονική συνεργασία.

Γεγονότα που συμβαίνουν είτε σε παιδική ηλικία είτε σε ενήλικη, μας τραυματίζουν ψυχικά και μας συνοδεύουν στην πορεία της ζωής. Εμείς οι ίδιοι περιφέρουμε τα τραύματά μας, σαν Αγιοβασίληδες με δώρα, ελπίζοντας πως ένα διαφορετικό περιβάλλον ή μία νέα ανθρώπινη σχέση θα μας γιατρεύσει από αυτά.

Πολλοί άνθρωποι αναζητούν τον/την σύντροφο που θα τους συντροφεύσει στην πορεία πραγμάτωσης της αυτοεκπληρούμενης προφητείας τους κι ως εκ τούτου ο σημαντικός άλλος μετατρέπεται σε πεδίο άσκησης της επαναβίωσης των τραυματικών εμπειριών ή/και επώδυνων συναισθημάτων. Ο άλλος δηλαδή γίνεται το τραύμα και συνάμα η ευκαιρία να ξαναβιωθεί, μέσα από τη συντροφική σχέση, επιχειρώντας μια τραγική λύση στο αδιέξοδο του βιωμένου πόνου.

Ο ξεχωριστός τρόπος ζωής που υιοθετεί το κάθε άτομο αποτελεί την ιδιαίτερη έκφραση της ατομικότητάς του, η οποία εκδηλώνεται εναρμονισμένα με το συγκεκριμένο περιβάλλον στο οποίο αναπτύσσεται.

Στην τέχνη, όπως και στην καθημερινή σκέψη, επιβιώνει συχνά η ψευδαίσθηση ότι η πραγματικότητα μπορεί να αποτυπωθεί αντικειμενικά — ότι ένας πίνακας, μια φωτογραφία ή η αφήγηση ενός γεγονότος δύνανται να λειτουργήσουν ως διαφανής αντανάκλαση του εξωτερικού κόσμου.

Είναι δύσκολο στις μέρες να εμπιστευτούμε και να επενδύσουμε σε ανθρώπους και καταστάσεις χωρίς δεύτερες σκέψεις και σενάρια καταστροφής. Προβάλλουμε μία εικόνα του εαυτού στους γύρω μας, μέσα από τη κοινωνική μας ζωή, και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, υψώνουμε τείχη και πείθουμε τους εαυτούς μας ότι είμαστε αυτάρκεις και ολοκληρωμένοι. Έτσι, ο άλλος καλείται να πάρει έναν δευτερεύοντα ρόλο, μοιραία.

Η λέξη «τραύμα» προέρχεται από το αρχαιοελληνικό ρήμα «τιτρώσκω» που σημαίνει «πληγώνω». Η ιατρική έννοια του τραύματος είναι «η ξαφνική ή βίαιη λύση της συνέχειας των ιστών του δέρματος και συνήθως αιμορραγία» (Μπαμπινιώτης, 2004).

Για να θεραπευτούμε από το τραύμα, πρέπει πρώτα να καταλάβουμε τι ακριβώς είναι. Ας ξεκινήσουμε λοιπόν με λίγα λόγια από τους ειδικούς.

Η Αμερικανική Ακαδημία Εμπειρογνωμόνων ορίζει το τραυματικό στρες ως: «Τη συναισθηματική, γνωσιακή, συμπεριφορική, φυσιολογική εμπειρία ατόμων που εκτίθενται ή παρακολουθούν γεγονότα που κυριεύουν τις ικανότητές τους για την αντιμετώπιση και επίλυση προβλημάτων».

Μελετώντας την επίδραση του άγχους στα πρώτα χρόνια της ζωής των παιδιών και έπειτα από έρευνες σε αρουραίους, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το άγχος άλλαξε το επίπεδο ενεργοποίησης πολύ περισσότερων γονιδίων στον εγκέφαλο από ό,τι ένα χτύπημα στο κεφάλι.

Η λέξη "αδικία" χαρακτηρίζεται ως ενέργεια ή συμπεριφορά που παραβιάζει το θεσμικό ή φυσικό δίκαιο, ή ως πράξη αντίθετη προς το δίκαιο από ηθική άποψη· το άδικο δηλαδή αυτό που δεν ανταποκρίνεται στην αλήθεια.

Περιγραφή: Η αυξημένη έκθεση του σώματος κατά τους θερινούς μήνες συχνά ενεργοποιεί βαθύτερους τρόπους με τους οποίους έχουμε μάθει να αντιλαμβανόμαστε τον εαυτό μας. Μια συστημική και ψυχοδυναμική προσέγγιση στην εικόνα σώματος, την αυτοκριτική και το εσωτερικευμένο βλέμμα. 

Το τραύμα, σε ψυχικό επίπεδο, ορίζεται ως ένα υπέρμετρα στρεσογόνο γεγονός. Αυτό βιώνεται απο το άτομο και φαντάζει για εκείνο τόσο βίαιο που ο οργανισμός του δεν δύναται να το «μεταβολίσει». Πιο απλά, το  άτομο έρχεται αντιμέτωπο με ένα τόσο επώδυνο συμβάν για τον ψυχισμό του,  σε σημείο που τον καθιστά αβοήθητο , ανίκανο να αμυνθεί , να το επεξεργαστεί ή να δραπετεύσει απο αυτό με βάση τις προηγούμενες εμπειρίες του. 

Υπάρχουν θεωρητικοί που εφευρίσκουν ιδέες, και υπάρχουν θεωρητικοί που ζουν τις ιδέες τους πριν τις γράψουν. Η Maria Torok ανήκει αναμφίβολα στη δεύτερη κατηγορία. Γεννήθηκε στις 10 Νοεμβρίου 1925 στη Βουδαπέστη, σε μια εβραϊκή οικογένεια της μεσαίας αστικής τάξης. 

Το παιδικό τραύμα είναι ένα από τα ψυχικά ζητήματα που απασχολούν πιο πολύ την εποχή μας. Οι κοινωνικοοικονομικές δυσκολίες, οι αλλαγές στον πολιτισμό και γεγονότα όπως η οικονομική κρίση και η πανδημία έχουν αυξήσει την έκθεση των παιδιών σε τραυματικές εμπειρίες (Βασιλείου, 2023).

Και τι είναι αυτό που αγαπάς και θαυμάζεις στους ανθρώπους κάποτε με ρώτησαν: Όταν βλέπω χάος μέσα στα μάτια τους.
Όταν βλέπεις χάος σημαίνει:

Η κατάσταση πριν την ύπαρξη του κόσμου, και στη συνέχεια το διάστημα, το κενό, ο αμέτρητος χώρος, το άπειρο!

Η ψυχοθεραπεία, έχοντας ακόμη πάνω της την βαριά κληρονομιά του 20ου αιώνα, καλείται τώρα να βρει τρόπο να προσαρμοστεί στην ιστορική στιγμή που ανήκει.

Αυτό που χαρακτηρίζει τα άτομα με σημαντικές εμπειρίες παιδικής κακομεταχείρισης είναι η παρουσία έντονης ντροπής και άλλων σαρωτικών συναισθημάτων. Η ντροπή, ο πόνος, ο φόβος και ο θυμός που βιώνουν στη μετέπειτα ζωή τους, συχνά μοιάζει να μην αντιστοιχεί στην ενήλικη μη-κακοποιητική κατάσταση.

Ο Sigmund Freud ήταν εκείνος που έβαλε σε λέξεις και προσδιόρισε μέσα από τις παρατηρήσεις του έναν ψυχολογικό «μηχανισμό άμυνας», όπως τον ονόμασε, του ανθρώπου, την άρνηση.

Αν μπορεί να μεταβιβαστεί διαγενεακά το τραύμα, τότε σίγουρα μπορεί να μεταβιβαστεί και η ίαση του.