παιδικός εγωκεντρισμός ενηλίκων

Η εγωκεντρική δυσαρμονία προκαλείται από την μετέπειτα σύγχυση του παιδικού εγωκεντρισμού, όπου είναι η ανικανότητα συγκρότησης στοχευμένης αντίληψης γύρω από το εγώ. Η δυσαρμονία αυτή συμβάλλει στη δημιουργία δυσλειτουργικών συμπεριφορών στην κοινωνική ζωή του ατόμου.

Αυτό συμβαίνει γιατί το πρίσμα από το οποίο αντιλαμβάνεται το άτομο το εγώ του, διαστρεβλώνεται με το υποκειμενικό πρίσμα των άλλων ατόμων. Αυτή η ‘ανικανότητα’ δυσχεραίνει τις κοινωνικές του επαφές, κάνοντας τους άλλους να τον βλέπουν ως αρνητική υπόσταση, ενώ παράλληλα ο ίδιος δεν είναι σε θέση να αντιλαμβάνεται σε αντικειμενικό επίπεδο την κοινωνικότητα του.

Χαρακτηριστικά παιδικού εγωκεντρισμού ενός Ενήλικα

1. Άρνηση: Η τάση να παραβλέπουμε δεδομένα ή καταστάσεις που δεν συμβαδίζουν με τις πεποιθήσεις μας. Ακόμη και όταν αντιλαμβανόμαστε ότι η πραγματικότητα μπορεί να είναι διαφορετική από αυτή που θα θέλαμε, εξακολουθούμε να στηριζόμαστε σε άκαμπτες πεποιθήσεις και να βλέπουμε τον κόσμο μέσα από παρωπίδες.

2. Υπεργενίκευση: Η τάση να μεγενθύνουμε τις σκέψεις ή τις εμπειρίες μας, κάτω από ένα έντονο συναισθηματικά φορτισμένο γεγονός και να κρίνουμε όλη την εμπειρία ή τη ζωή μας ως καλή ή άσχημη ανάλογα με αυτή τη γενίκευση.

3. Επιλεκτική Μνήμη: Η τάση που έχει το άτομο να "ξεχνάει" ή να παραβλέπει τη συμπεριφορά του σε περιπτώσεις που έχει αδικήσει, κρίνοντας  με επιείκεια τον εαυτό του και καταδικάζοντας με ευκολία τους άλλους όταν αισθανθεί αδικημένος.

4. Αίσθηση Παντοδυναμίας: Η προσπάθεια υπεροχής έναντι των άλλων και η τάση να πιστεύουμε ότι οι απόψεις μας είναι σωστές επειδή τις πιστεύουμε εμείς.

5. Έλλειψη Ενσυναίσθησης: Η δυσκολία κατανόησης της θέση ή της διαφορετικότητας του άλλου και η ευκολία να δίνουμε απλοϊκές εξηγήσεις γιατί αλλιώς θα αναγκαστούμε να αλλάξουμε τις υπάρχουσες πεποιθήσεις αξίες μας.

6. Προσωποποίηση και εκτόξευση κατηγοριών: Όταν λειτουργούμε μέσα από τον παιδικό εγωκεντρισμό συνήθως χαρακτηρίζουμε το πρόσωπο, αντί την κατάσταση ή την ενέργεια κάποιου. Αυτή η "τάση προσωποποίησης" στιγματίζει τον δέκτη και εύκολα δημιουργεί ρήξη.

7. Αναζήτηση συμμάχων: Η καλλιέργεια του παιδικού εγωκεντρικού, μας ωθεί υποσυνείδητα στην εύρεση ενός υποστηρικτικού κοινωνικού πλαισίου ανατροφοδότησης το εγώ μας. Άτομα που δεν επιλέγουν να λάβουν τέτοιου είδους ενισχυτικό ρόλο, αποτελούν απορριπτέοι παράγοντες για τους εγωκεντρικούς ανθρώπους και πολλές φορές οι δεύτεροι δημιουργούν εκδικητικές τάσεις απέναντί στους «αποστάτες» για πράγματα που δεν εξελίχθηκαν όπως ήλπιζαν.

8. Βραχύβιες σχέσεις: Το άτομο που διακατέχεται από παιδικό εγωκεντρισμό δυσκολεύεται να αναπτύξει ή να διατηρήσει μακροχρόνιες σχέσεις που βασίζονται στην ειλικρίνεια και την αλληλοκατανόηση. Οι συχνές ενδοψυχικές συγκρούσεις του «εγώ» με τα εξωτερικά ερεθίσματα πυροδοτούν μία αδιάλλακτη συμπεριφορά η οποία εκδηλώνεται είτε με εκρήξεις θυμού και επιθετικότητας, είτε με αποστροφή από την πραγματικότητα.

Εν κατακλείδι, η εγωκεντρική δυσαρμονία στους ενήλικες ενέχει αρνητικό πρόσημο, καθώς περιορίζει τη δυνατότητα για γνώση όχι μόνο του εξωτερικού αλλά και του εσωτερικού κόσμου του ατόμου, διότι καθίσταται ανήμπορο να κατανοήσει τις σκέψεις και συναισθήματά του.

Αντιμετώπιση Παιδικού Εγωκεντρισμού ενός Ενήλικα

Γνωσιακή αναδόμηση:

Η γνωσιακή αναδόμηση στηρίζεται στις αρχές της Γνωσιακής Συμπεριφορικής Θεραπειας. Παίζει καθοριστικό ρόλο στην τροποποίηση της συμπεριφοράς του ατόμου, στην μετατροπή των δυσλειτουργικών πεποιθήσεων σε λειτουργικές, στον έλεγχο και την αποδοχή των συναισθημάτων. Βοηθά το άτομο να αλλάξει τον τρόπο που βλέπει τον εαυτό του, τις πράξεις του και τους άλλους.

Νευρογλωσικός Προγραμματισμός:

Ο νευρογλωσσικός προγραμματισμός  αποτελεί μία δυναμική προσέγγιση επικοινωνίας μεταξύ του μυαλού (νευρώνες) και της γλώσσας (γλωσσικές), της αλληλεπίδρασής του σώματος και της συμπεριφοράς μας (τον προγραμματισμό μας). Μας βοηθάει στο να αναγνωρίσουμε τον τρόπο σκέψης μας μέσα από τις λέξεις που χρησιμοποιούμε, να μπορούμε να επέμβουμε διορθωτικά εάν χρειάζεται, έτσι ώστε να μπορούμε να συντονιστούμε καλύτερα με τους ανθρώπους, βελτιώνοντας την επικοινωνία μας με το περιβάλλον, τη λήψη αποφάσεων, την αυτοπεποίθηση και την επίτευξη των στόχων μας.

Αυτογνωσία:

Η αυτογνωσία είναι η ικανότητα ενδοσκόπησης. Περιλαμβάνει την εμπειρία του εαυτού, κατά την οποία το άτομο έχει σαφή αντίληψη της προσωπικότητάς του, συμπεριλαμβανομένων των πλεονεκτημάτων, αδυναμιών, σκέψεων, πεποιθήσεων, κινήτρων και συναισθημάτων του. Ταυτόχρονα, η εξάσκηση στην αυτογνωσία επιτρέπει στους ανθρώπους να κατανοήσουν το πώς τους αντιλαμβάνονται οι άλλοι και πώς ερμηνεύεται η στάση τους στην διαπροσωπική τους επικοινωνία. Όσο καλλιεργείται η αυτογνωσία το άτομο είναι σε θέση να κάνει αλλαγές στον τρόπο σκέψης και στις ερμηνείες του.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1. Karniol, R. (2003). Egocentrism versus protocentrism: The status of self in social prediction. Psychological Review, 110, 564– 580.

2. Beck, A. T., Emery, G., & Greenberg, R. (1985). Anxiety disorders and phobias: A cognitive perspective. New York: Basic Books.

3. Witkowski, Tomasz (1 January 2010). "Thirty-Five Years of Research on Neuro-Linguistic Programming. NLP Research Data Base. State of the Art or Pseudoscientific Decoration?". Polish Psychological Bulletin. 41 (2).  

4. Bretherton I., & Beeghly M. (1982). Talking about internal states: The acquisition of an explicit theory of mind. Developmental Psychology, 18, 906-921.

Συγγραφή Άρθρου

Τσώλη Σοφία - Σύμβουλος Ψ.Υγείας

Τσώλη Σοφία: έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology”, σημαίνει ότι το Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Συμβουλευτική Ψυχολόγος, Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών, ΕΚΠΑ - M.Sc Εξειδίκευση στη Διαχείριση του Στρες και στη Γνωσιακή Επιστήμη - Ιατρική Σχολή Αθηνών, ΕΚΠΑ
Υπ.Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Αθηνών. Μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Συμβουλευτικής και Προσανατολισμού [ΕΛ.Ε.ΣΥ.Π.]

google news iconΗ Πύλη Ψυχολογίας είναι εγκεκριμένος εκδότης (Publisher) στην υπηρεσία Google News. Ακολουθήστε μας για να έχετε πρόσβαση στην αρθρογραφία και άμεση ενημέρωση για έρευνες ψυχολογίας και θέματα ψυχικής υγείας: Πύλη Ψυχολογίας - Google News


Όλα τα περιεχόμενα της Πύλης Ψυχολογίας - Psychology.gr προστατεύονται από την DMCA. Η αναδημοσίευση περιεχομένου είναι αποδεκτή, μόνο εφόσον τηρούνται όλοι ανεξαιρέτως οι παρακάτω κανόνες. Σε οποιαδήποτε άλλη περίπτωση η Πύλη Ψυχολογίας θα προχωράει σε καταγγελία DMCA, χωρίς προηγούμενη ειδοποίηση. Διαβάστε προσεκτικά το σχετικό πλαίσιο: ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗΣ

DMCA.com Protection Status

Προσωπικότητα: Βασικά Άρθρα

Εξειδικευμένοι Συνεργάτες

Βιβλία για: Προσωπικότητα

Οι ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΚΤΗ

0
Shares