Ακρόαση άρθρου......
Πρόσθεσε το Psychology.gr στις προτιμώμενες πηγές σου στη Google
Με αυτό τον τρόπο, θα βλέπεις περισσότερα νέα άρθρα ψυχολογίας και ψυχικής υγείας που δημοσιεύονται στο PSYCHOLOGY.GR
Η χρήση της κάνναβης στους εφήβους αποτελεί τα τελευταία χρόνια ένα από τα πλέον συζητημένα ζητήματα δημόσιας υγείας. Η αυξανόμενη κοινωνική αποδοχή της ουσίας, η νομιμοποίησή της σε αρκετές χώρες και η αντίληψη ότι πρόκειται για μια «ήπια» ή «ακίνδυνη» επιλογή έχουν αλλάξει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο οι νέοι αντιμετωπίζουν τη χρήση της.
Ωστόσο, μια νέα μεγάλη επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο JAMA Health Forum έρχεται να ενισχύσει τις ανησυχίες των ειδικών σχετικά με τις πιθανές επιπτώσεις της κάνναβης στον αναπτυσσόμενο εγκέφαλο των εφήβων.
Η έρευνα παρακολούθησε σχεδόν μισό εκατομμύριο εφήβους (463.396 έφηβοι) ηλικίας 13 έως 17 ετών και εξέτασε τη σχέση μεταξύ της χρήσης κάνναβης και της εμφάνιση ψυχικών διαταραχών στην πρώιμη ενήλικη ζωή.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τον δείκτη AHR (Adjusted Hazard Ratio), δηλαδή τον «προσαρμοσμένο λόγο κινδύνου», ώστε να υπολογίσουν με μεγαλύτερη ακρίβεια τη σχέση ανάμεσα στη χρήση κάνναβης και στις ψυχικές διαταραχές. Ο εν λόγω δείκτης λαμβάνει υπόψη και άλλους παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν την ψυχική υγεία, όπως η ηλικία, το φύλο, η χρήση αλκοόλ ή άλλων ουσιών και τυχόν προϋπάρχοντα ψυχιατρικά προβλήματα.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της μελέτης, οι έφηβοι που έκαναν χρήση κάνναβης εμφάνισαν κατά 119% αυξημένο κίνδυνο ψυχωτικών διαταραχών και κατά 101% αυξημένο κίνδυνο διπολικής διαταραχής σε σχέση με όσους δεν έκαναν χρήση. Παράλληλα, ο κίνδυνος εμφάνισης κατάθλιψης ήταν αυξημένος κατά 34%, ενώ οι αγχώδεις διαταραχές εμφανίστηκαν κατά 24% συχνότερα.
Η μεγαλύτερη ανησυχία αφορά την ψύχωση
Το πιο εντυπωσιακό εύρημα της μελέτης ήταν η ισχυρή σύνδεση ανάμεσα στην κάνναβη και στις ψυχωσικές διαταραχές. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι έφηβοι χρήστες είχαν υπερδιπλάσιο κίνδυνο εμφάνισης ψύχωσης αργότερα. Παρόμοια αύξηση παρατηρήθηκε και για τη διπολική διαταραχή.
Οι ψυχωσικές διαταραχές περιλαμβάνουν σοβαρές καταστάσεις, κατά τις οποίες το άτομο χάνει εν μέρει την επαφή με την πραγματικότητα. Μπορεί να εμφανιστούν παραισθήσεις, παραληρητικές ιδέες ή σοβαρή αποδιοργάνωση της σκέψης. Αν και οι περιπτώσεις αυτές παραμένουν σχετικά σπάνιες στον γενικό πληθυσμό, η αύξηση του κινδύνου θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική από τους επιστήμονες.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι η εφηβεία αποτελεί μια κρίσιμη περίοδο για την ανάπτυξη του εγκεφάλου. Οι περιοχές που σχετίζονται με τη λήψη αποφάσεων, τον αυτοέλεγχο και τη συναισθηματική ρύθμιση συνεχίζουν να ωριμάζουν μέχρι περίπου την ηλικία των 25 ετών. Η έκθεση σε ψυχοδραστικές ουσίες κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου ενδέχεται να επηρεάσει νευροβιολογικούς μηχανισμούς που σχετίζονται με την ψυχική υγεία.
THERAPY.PSYCHOLOGY - ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ONLINE ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ
Μια ολοκληρωμένη εμπειρία σύνδεσης Ειδικών Ψυχικής Υγείας και Θεραπευόμενων | Ξεκίνα εδώ το Θεραπευτικό ταξίδι σου...
Κατάθλιψη και άγχος: Υπάρχει σχέση, αλλά πιο ήπια
Η μελέτη εντόπισε επίσης αυξημένο κίνδυνο για κατάθλιψη και αγχώδεις διαταραχές στους εφήβους που χρησιμοποιούσαν κάνναβη. Ωστόσο, οι συσχετίσεις αυτές ήταν πιο αδύναμες σε σχέση με την ψύχωση και τη διπολική διαταραχή.
Οι ερευνητές παρατήρησαν ακόμη ότι η σύνδεση με το άγχος και την κατάθλιψη εξασθενούσε με την πάροδο των χρόνων. Μέχρι την ηλικία των 21 έως 25 ετών, η στατιστική σημασία των συγκεκριμένων συσχετίσεων μειωνόταν αισθητά.
Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η κάνναβη είναι ασφαλής ως προς αυτές τις διαταραχές. Αντίθετα, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι πολλοί παράγοντες επηρεάζουν την ψυχική υγεία ενός νέου ανθρώπου, όπως το οικογενειακό περιβάλλον, το ιστορικό τραύματος, η γενετική προδιάθεση και η χρήση άλλων ουσιών.
Η κάνναβη προκαλεί τις διαταραχές;
ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗ ΚΑΙ ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΣΙΑΚΟ ΤΡΑΥΜΑ
Εγκαιρη εγγραφή: έως 30 Ιουλίου 2026 | Διοργάνωση: PSYVERSITY
Τα σεμινάρια απευθύνονται σε Επαγγελματίες Ψυχικής Υγείας που έχουν ενδιαφέρον να εξειδικευθούν στη θεραπεία του ψυχικού τραύματος υπό το πρίσμα της Προσωποκεντρικής Προσέγγισης στην Θεραπεία.
Αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο ερώτημα και η απάντηση δεν είναι απόλυτη. Η μελέτη δείχνει ισχυρή συσχέτιση, αλλά δεν αποδεικνύει με βεβαιότητα ότι η κάνναβη «προκαλεί» ψυχικές ασθένειες.
Οι ίδιοι οι συγγραφείς της έρευνας ξεκαθαρίζουν ότι ενδέχεται να υπάρχουν και άλλοι παράγοντες που αυξάνουν τόσο την πιθανότητα χρήσης κάνναβης όσο και τον κίνδυνο ψυχιατρικών προβλημάτων. Για παράδειγμα, ένας έφηβος με προϋπάρχουσα ψυχολογική ευαλωτότητα μπορεί να στραφεί πιο εύκολα στη χρήση ουσιών. Επίσης, ορισμένοι νέοι μπορεί να χρησιμοποιούν κάνναβη ως μορφή «αυτοθεραπείας» για άγχος, αϋπνία ή συναισθηματική δυσφορία που ήδη βιώνουν.
Παρόλα αυτά, ακόμη και όταν οι ερευνητές έλαβαν υπόψη παράγοντες όπως η κατανάλωση αλκοόλ, η χρήση άλλων ουσιών και προηγούμενες ψυχιατρικές διαγνώσεις, η σύνδεση παρέμεινε ισχυρή. Αυτό ενισχύει την άποψη ότι η κάνναβη πιθανόν λειτουργεί τουλάχιστον ως επιβαρυντικός παράγοντας για ορισμένα άτομα.
Ο ρόλος της ισχυρής κάνναβης
Ένα επιπλέον στοιχείο που ανησυχεί τους επιστήμονες είναι η αυξανόμενη περιεκτικότητα των σύγχρονων προϊόντων κάνναβης σε THC, τη βασική ψυχοδραστική ουσία του φυτού. Σε σχέση με προηγούμενες δεκαετίες, πολλά σημερινά προϊόντα περιέχουν πολλαπλάσια επίπεδα THC, γεγονός που μπορεί να αυξάνει τις επιδράσεις στον εγκέφαλο.
Μελέτες των τελευταίων ετών έχουν δείξει ότι η συχνή χρήση προϊόντων υψηλής περιεκτικότητας σε THC συνδέεται με μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης ψυχωτικών επεισοδίων, ιδιαίτερα σε άτομα με γενετική προδιάθεση ή οικογενειακό ιστορικό ψυχικών διαταραχών.
Αυτό σημαίνει ότι δεν είναι όλες οι μορφές κάνναβης ίδιες ως προς την επικινδυνότητα. Η συχνότητα χρήσης, η ηλικία έναρξης και η ισχύς του προϊόντος φαίνεται να παίζουν καθοριστικό ρόλο.
Η κοινωνική εικόνα της κάνναβης αλλάζει
Σε πολλές χώρες, η δημόσια συζήτηση γύρω από την κάνναβη έχει μετατοπιστεί σημαντικά. Πολλοί νέοι τη θεωρούν λιγότερο επικίνδυνη από το αλκοόλ ή το κάπνισμα. Η εικόνα αυτή ενισχύεται συχνά από τα social media, την ποπ κουλτούρα αλλά και από τη διάδοση προϊόντων κάνναβης σε μορφές που μοιάζουν «αθώες», όπως βρώσιμα προϊόντα ή ηλεκτρονικά τσιγάρα.
Οι ειδικοί όμως προειδοποιούν ότι η αντίληψη του «ακίνδυνου φυτού» δεν ανταποκρίνεται πλήρως στα επιστημονικά δεδομένα, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για ανήλικους χρήστες. Ο εγκέφαλος των εφήβων παραμένει πιο ευάλωτος στις επιδράσεις ψυχοδραστικών ουσιών σε σύγκριση με εκείνον των ενηλίκων.
Τι προτείνουν οι επιστήμονες
Οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι τα ευρήματα της μελέτης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται για πανικό ή δαιμονοποίηση, αλλά για καλύτερη ενημέρωση των οικογενειών και των νέων ανθρώπων.
Η πρόληψη φαίνεται να αποτελεί το σημαντικότερο εργαλείο. Η έγκυρη ενημέρωση στα σχολεία, η ανοιχτή επικοινωνία μέσα στην οικογένεια και η έγκαιρη υποστήριξη εφήβων που εμφανίζουν ψυχολογικές δυσκολίες μπορούν να μειώσουν σημαντικά τους κινδύνους.
Παράλληλα, οι ειδικοί ζητούν περισσότερη έρευνα, ώστε να κατανοηθεί καλύτερα ποιοι νέοι είναι πιο ευάλωτοι στις αρνητικές επιδράσεις της κάνναβης και ποιος είναι ο ακριβής βιολογικός μηχανισμός πίσω από αυτές τις συσχετίσεις.
Εν κατακλείδι, η νέα μελέτη δεν δίνει όλες τις απαντήσεις, αλλά προσθέτει ένα ακόμη ισχυρό στοιχείο στη διεθνή επιστημονική συζήτηση. Το βασικό μήνυμα είναι σαφές: η χρήση κάνναβης στην εφηβεία δεν είναι μια εντελώς αθώα συνήθεια και μπορεί να συνδέεται με σοβαρούς κινδύνους για την ψυχική υγεία ορισμένων νέων μας.
Καθώς, λοιπόν, η κοινωνία συνεχίζει να επαναπροσδιορίζει τη στάση της απέναντι στην κάνναβη, η ενημέρωση με βάση τα επιστημονικά δεδομένα γίνεται πιο σημαντική από ποτέ.
Πηγή:
Young-Wolff, K.C., Cortez, C.A., Alexeeff, S.E., Silver, L.D., Pacula, R.L., Slama, N.E., Padon, A.A., Satre, D.D., Campbell, C.I., Koshy, M.T., Does, M.B. and Sterling, S.A., 2026. Adolescent Cannabis Use and Risk of Psychotic, Bipolar, Depressive, and Anxiety Disorders. JAMA Health Forum, 7(2), p.e256839. Available at: doi.org/10.1001/jamahealthforum.2025.6839.
Συγγραφή - Επιμέλεια Άρθρου
Κέλλυ Χολέβα - Ψυχολόγος
Κέλλυ Χολέβα: έχει επιβεβαιωθεί από το Therapy
Το προφίλ έχει επαληθευτεί μέσω της πλατφόρμας Therapy Psychology. Τα στοιχεία που εμφανίζονται έχουν επιβεβαιωθεί από το σύστημα.
- Επιβεβαιωμένο επαγγελματικό προφίλ
- Ελεγμένα στοιχεία ταυτότητας
- Επικυρωμένη ειδίκευση
THERAPY.PSYCHOLOGY - ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ONLINE ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ
Μια ολοκληρωμένη εμπειρία σύνδεσης Ειδικών Ψυχικής Υγείας και Θεραπευόμενων | Ξεκίνα εδώ το Θεραπευτικό ταξίδι σου...
