Τι είναι το συναίσθημα;
Το συναίσθημα είναι ένα σύνολο σχετικά αυτοματοποιημένων λειτουργιών προσαρμογής μας στο περιβάλλον, που έχουν στόχο να ρυθμίσουν τη συμπεριφορά μας χωρίς να απαιτούν αναλυτική σκέψη από την πλευρά μας.

Πώς να δεχτείτε τα συναισθήματά σας

Το να δεχτείτε τα συναισθήματά σας σημαίνει:

Δεν εμποδίζετε οτιδήποτε περνά από το μυαλό σας, ευχάριστο ή δυσάρεστο. Απλώς παρατηρήστε το. Οτιδήποτε κι αν νιώθετε, μην προσπαθείτε να το κρίνετε. Φροντίστε να είστε καλοπροαίρετοι απέναντι στον εαυτό σας: επιτρέψτε στον εαυτό σας απλώς να αισθάνεται έτσι δίχως προσκόλληση και ανάλυση αυτού που αισθάνεστε.

Αφήστε να βγουν στην επιφάνεια τα συναισθήματα χωρίς να τα κρίνετε και χωρίς να επικρίνετε τον εαυτό σας. Παρατηρήστε τα με μια ουδέτερη ματιά. Για παράδειγμα, μόλις σας επισκέπτεται ένα συναίσθημα μην μπείτε στη διαδικασία να το πολεμήσετε ή να το καταπιέσετε. Είναι σαν ένα σύννεφο που όπως ήρθε θα φύγει.

Αυτό που μπορεί πραγματικά να το μετουσιώσει όμως είναι το να έχετε μια στάση αυτοπαρατήρησης αντί να ταυτιστείτε με το συναίσθημα αυτό μπαίνοντας σε ρόλους.

Αυτό που μπορείτε αρχικά να κάνετε όταν νιώσετε ένα συναίσθημα, που συνήθως χαρακτηρίζετε αρνητικό, είναι να του επιτρέψετε να υπάρχει στο σώμα σας.

Σταθείτε μια στιγμή και δείτε με ουδετερότητα και διάθεση γνωριμίας πού βρίσκεται στο σώμα σας αυτό το συναίσθημα. Τι χρώμα έχει; Τι σχήμα έχει;

Μην μπείτε σε αναλύσεις. Πείτε του ότι είναι εντάξει να υπάρχει και συνεχίστε να παρατηρείτε και να δείτε πώς αλλάζει μορφή μέσα σας.

Στη συνέχεια επιτρέψτε του να απλωθεί μέσα στο σώμα, να πάρει το χώρο του και τέλος να απλωθεί κι εκτός του σώματός σας προς το φως. Μείνετε στη σιωπή. Αφήστε το πιο υπέρλαμπρο φως που έχετε δει ποτέ σας να σας λούσει εσωτερικά και εξωτερικά.

Είστε ασφαλής σε κάθε περίπτωση ακόμη κι αν δε το πιστεύετε αυτή τη στιγμή.

Με αυτό τον τρόπο συνειδητοποιείτε ότι είναι ασφαλές και εντάξει να βιώνετε τα συναισθήματά σας και να είστε εκεί μαζί σας, δίπλα σας. Ο εαυτός σας θα το αναγνωρίσει και θα σας το ανταποδώσει. Είναι βέβαιο! Έτσι χτίζετε μια σχέση εμπιστοσύνης με το σώμα σας και μια αίσθηση εσωτερικής ασφάλειας.

Μπορείτε πλέον να επιλέγετε να αγαπάτε τον εαυτό σας και να τον αγκαλιάζετε με όλα σας τα κομμάτια, με όλο το φως και το σκοτάδι σας. Έτσι είστε ολόκληροι. Μια εσωτερική δύναμη και μια αίσθηση ακεραιότητας θα αναβλύζουν από μέσα σας σιγά - σιγά.

Δεν είστε τα συναισθήματα και οι σκέψεις σας

Να θυμίζετε στον εαυτό σας ότι δεν είστε τα συναισθήματά σας. Πώς μπορείτε να είστε κάτι που έρχεται και φεύγει;

Αυτό που στα αλήθεια είστε είναι κάτι βαθύτερο και αυτό μπορείτε να το διαπιστώσετε με την πρακτική της ενσυνειδητότητας και της αυτοπαρατήρησης.

Αν ήσασταν για παράδειγμα η ζήλια σας, με το που έφευγε εκείνη θα παύατε να υπάρχετε και εσείς. Αν ήσασταν οι σκέψεις σας, με το που χάνονταν θα χανόσασταν κι εσείς. Κι όμως είστε ακόμη εδώ. Σωστά;

Ας δούμε το παράδειγμα της ζήλιας πιο αναλυτικά.

Η ζήλια σας δεν θέτει υπό αμφισβήτηση εσάς ως άτομο. Αυτό που πρέπει να αλλάξει είναι μόνο η συμπεριφορά σας.

Είστε ένας άνθρωπος που αξίζετε να σας αγαπούν απλά και μόνο γι αυτό που είστε, κι όχι για το τι κάνετε, σκέφτεστε ή αισθάνεστε, ούτε καν για τα προτερήματα ή τα ελαττώματά σας.

Το ότι δεν ταυτίζεστε με τη ζήλια σας σημαίνει ότι μπορείτε να είστε αυτό που θέλετε, και άρα η ζήλια σας δεν θα χαρακτηρίζει όλη σας τη ζωή. Νιώθετε ζήλια κάποια στιγμή της ζωής σας. Η ατομικότητά σας, η ύπαρξή σας δεν περιορίζεται σε αυτό που νιώθετε. Έχετε λοιπόν κάθε λόγο να αισθάνεστε πολύ πιο ελεύθεροι να είστε ο εαυτός σας...

Αναμάσημα σκέψεων

Μια σκέψη είναι απλώς μια παραγωγή του εγκεφάλου μας μεταξύ χιλιάδων άλλων. Στην περίπτωσή σας, μερικές σκέψεις επαναλαμβάνονται συνεχώς και έχουν κατακλύσει όλο το πεδίο της συνείδησής σας -και μάλιστα σε τέτοιο βαθμό που έχουν δημιουργήσει αυτόματες «διαδρομές» άγχους και πόνου.

Αυτή η φλυαρία του μυαλού έχει αποκρυσταλλωθεί και ονομάζεται «αναμάσημα»: επαναλαμβανόμενοι, μη παραγωγικοί κύκλοι σκέψεων που προκαλούν άγχος. Τις στιγμές που αμφιβάλλετε ή φοβάστε, αυτό που σας κάνει να υποφέρετε είναι οι σκέψεις σας, οι οποίες έχουν μετατραπεί σε βεβαιότητες.

Τα οφέλη της ενσυνειδητότητας

Η ενσυνειδητότητα θα σας επιτρέψει να αντιδράτε καλύτερα στα συναισθήματά σας και στις σκέψεις σας, και έτσι να κάνετε καλύτερες επιλογές. Θα σας βοηθήσει να μην υπακύπτετε στις αυτόματες συναισθηματικές αντιδράσεις σας, να διευρύνετε την οπτική γωνία από την οποία βλέπετε τα πράγματα και να επεκτείνετε το πεδίο δράσης σας.

Θα διαπιστώσετε με ικανοποίηση ότι όσο περισσότερο δέχεστε τα συναισθήματά σας, τόσο λιγότερο θα σας κατακλύζουν και θα σας δηλητηριάζουν.

Πώς ασκείται η ενσυνειδητότητα;

Η ενσυνειδητότητα μαθαίνεται και εξασκείται. Αυτό σημαίνει ότι δεν πρέπει να κάνετε την άσκηση μία φορά, έτσι «για να δείτε τι είναι», αλλά να προσπαθείτε να ασκείστε πολύ τακτικά. Το ιδανικό θα ήταν να ασκείστε καθημερινά, χωρίς καθορισμένη διάρκεια, μέχρις ότου σταθεροποιηθούν μέσα σας η διεργασία και τα οφέλη, για να είστε έπειτα σε θέση να την εφαρμόζετε όποτε χρειάζεται.

Πρακτική άσκηση στην ενσυνειδητότητα

Με τα μάτια κλειστά και με τη βοήθεια των αισθήσεών σας (ακοή, οσμή, αφή), σταθείτε και παρατηρήστε τι συμβαίνει μέσα σας (την αναπνοή σας, τις αισθήσεις του σώματός σας, τις ανάκατες σκέψεις που περνούν από το μυαλό σας και φεύγουν). Αρκεστείτε να παρατηρείτε, χωρίς να κρίνετε, χωρίς να αναλύετε, χωρίς να περιμένετε κάτι, χωρίς να εμποδίζετε μια σκέψη να έρθει στο μυαλό σας, χωρίς να εμμένετε σε αυτό που συμβαίνει. Απλώς αφεθείτε προκειμένου όλα αυτά να σας αγγίξουν.

Καλώς ήρθατε στο εδώ και τώρα!

Το παρόν άρθρο αποτελεί αδειοδοτημένο απόσπασμα από το βιβλίο Νίκησε τη ζήλια! που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πεδίο.

Συγγραφή - Επιμέλεια Άρθρου

Χρύσα Πράντζαλου

e psy logo twitter2Τμήμα Σύνταξης της Πύλης Ψυχολογίας Psychology.gr
Επιμέλεια και συγγραφή άρθρων, μετάφραση & απόδοση ξενόγλωσσων άρθρων.
Επικοινωνία: editorial @psychology.gr