διαταραχές Μυοσπαστικών, παιδιά

Οι διαταραχές των μυοσπασμάτων ή αλλιώς τα τικ είναι διαταραχές που εκδηλώνονται με ακούσιες και στερεότυπες κινήσεις ή ήχοι που επαναλαμβάνονται χωρίς να έχουν κάποιο σκοπό και μιμούνται στοιχεία φυσιολογικών σχετικών συμπεριφορών. Τα μυοσπάσματα διαρκούν το πολύ ένα δευτερόλεπτο αλλά σε κρίσεις μπορεί να ξεπεράσουν τα εκατό ανά λεπτό. Η ένταση των μυοσπασμάτων μειώνεται όταν το παιδί βρίσκεται σε χαλάρωση ή όταν κοιμάται.

Είδη διαταραχών μυοσπασμάτων

Σύμφωνα με το εγχειρίδιο ταξινόμησης των ψυχικών διαταραχών (DSM-IV) oι διαταραχές των μυοσπασμάτων διακρίνονται σε 4 είδη:

  • Η διαταραχή Tourette
  • Η χρόνια διαταραχή κινητικών ή φωνητικών μυοσπασμάτων
  • Τα παροδικά απλά μυοσπάσματα,
  • Η διαταραχή μυοσπασμάτων μη προσδιοριζόμενη αλλιώς.

Τα ήπια μορφής μυοσπασμάτων εμφανίζονται περίπου στο 10% των παιδιών και μπορούν να εμφανιστούν αλλά και να εξαφανιστούν ξαφνικά. Η εμφάνιση των μυοσπασμάτων παρουσιάζει μια υπεροχή στα αγόρια αναφορικά με τα κορίτσια σε αναλογία περίπου 3:1.

Ποιά είναι τα χαρακτηριστικά των μυοσπασμάτων (τικ)

Τα πιο συνηθισμένα είναι τα κινητικά τικ όπως για παράδειγμα οι απότομες κινήσεις του χεριού ή του ποδιού ή οποιουδήποτε μέρους του σώματος, το ανοιγοκλείσιμο των ματιών, των φρυδιών, το τίναγμα του κεφαλιού, το ανασήκωμα του ώμου ή μορφασμοί του προσώπου (γκριμάτσες). Κάποια όμως τικ μπορούν να είναι πιο σύνθετα και στερεοτυπικά όπως το άγγιγμα κάποιων αντικειμένων ή ορισμένων μερών του σώματος, το δάγκωμα των δακτύλων, οι χειρονομίες, τα πηδήματα, οι ηχοπραξίες καιτο μύρισμα.

Εκτός από τα κινητικά μυοσπάσματα εμφανίζονται και τα φωνητικά. Τέτοια παραδείγματα μπορούν να είναι το ρούφηγμα της μύτης, ο βήχας ή το καθάρισμα του λαιμού, διάφοροι ήχοι που παραπέμπουν σε ήχους ζώων, το ουρλιαχτό και γενικότερα τους ήχους που παράγονται με τη γλώσσα. Κάποια όμως φωνητικά τικ μπορούν να είναι πιο σύνθετα και στερεοτυπικά όπως η επανάληψη συλλαβής ή ολόκληρης λέξης, η παλιλαλία δηλαδή η επανάληψη της τελευταίας λέξης που έχει πει το άλλο παιδί σαν συνομιλητής και η ηχολαλία δηλαδή η επανάληψη ενός ήχου ή μια λέξης που έχει μόλις ακουστεί κάπου στο χώρο που βρίσκεται το παιδί.

Ποιες είναι οι αιτίες εμφάνισης των μυοσπασμάτων (τικ)

Έχουν διατυπωθεί διάφορες υποθέσεις που αφορούν στην αιτιολογία εμφάνισης των μυοσπασμάτων που αναφέρονται σε γενετικούς, νευρολογικούς και νευροβιολογικούς παράγοντες όπως επίσης και σε παράγοντες που συνδέονται με την ατομική ψυχοπαθολογία και το επίπεδο άγχους στο παιδί και στην οικογένεια. Το άγχος φαίνεται να είναι ένα από τα πιο σημαντικά αίτια σε παιδιά χωρίς κληρονομικότητα, καθώς σε καταστάσεις όπου το παιδί βιώνει έντονο στρες, η κίνηση ή ο ήχος που κάνει το παιδί γίνεται πιο έντονο και συχνό.Έτσι λοιπόν ο συνηθέστερος ένοχος που μπορεί κανείς να αναζητήσει είναι οι χρόνιες αγχώδεις καταστάσεις. Επίσης, τα παιδιά με τικ δεν έχουν μειωμένη διανοητική ικανότητα, ούτε μπορεί να οδηγήσουν σε σοβαρή ψυχική πάθηση.

Ποιές είναι οι θεραπευτικές παρεμβάσεις των μυοσπασμάτων (τικ)

Η θεραπευτική παρέμβαση είναι εξιδανικευμένη για το κάθε παιδί. Αρχικά πρέπει να περιλαμβάνει ψυχοεκπαιδευτικές παρεμβάσεις στην οικογένεια και στο σχολείο. Σκοπός είναι η οικογένεια να αντιληφθεί και να υποστηρίξει το παιδί με τικ χωρίς να το εκθέτει σε συχνούς και παράλογους στρεσογόνους παράγοντες. Για παράδειγμα οι γονείς δεν πρέπει να επιπλήττουν ή να τιμωρούν το παιδί όταν κάνει μυοσπάσματα γιατί δεν τα κάνει επειδή το θέλει και να μην προσπαθούν να σταματάνε το παιδί από το να κάνει επαναλαμβανόμενες κινήσεις ή ήχους επειδή αυτό θα επιφέρει επιπλέον στρες στο παιδί και θα χειροτερεύσει τα τικ αλλά το καλύτερο είναι η αδιαφορία ως προς τα τικ.

Οι γονείς θα πρέπει να συζητούν με το παιδί τους καθημερινά αναφορικά με τις δυσκολίες που τα τικ επιφέρουν στο παιδί. Στο σχολείο, το παιδί πρέπει να υποστηρίζεται και να προσαρμόζεται ομαλά, ο δάσκαλος και οι συμμαθητές θα πρέπει να ενημερωθούν για την κατάσταση του παιδιού και να το βοηθούν στην προσπάθεια που κάνει για να τα διαχειρίζεται.

Επίσης, η ψυχοθεραπεία και ιδιαίτερα η γνωστική συμπεριφορική θεραπεία βοηθά το παιδί ώστε να διαχειρίζεται τα μυοσπάσματά του. Τεχνικές όπως η «αυτορύθμιση», η «ανταγωνιστική εκπαίδευση» και η «συστηματική χαλάρωση» έχουν ευεργετικά αποτελέσματα. Περαιτέρω η φαρμακοθεραπεία μπορεί να βοηθήσει (αλοπεριδόλη, πιμοζίδη, ρισπεριδόνη, ολανζαπίνη κ.α.) όμως η μακρά χρήση της ενέχει κινδύνους γι αυτό απαιτείται συστηματική ιατρική παρακολούθηση.

Πηγές:

1. Τσιάντης, Γ. & Ξυπολιτά-Ζαχαριάδη, Α. (2001). Ψυχοσωματικά προβλήματα παιδιών. Αθήνα: Εκδόσεις Καστανιώτη,

2. Chowdhurry, U. (2004). Tics and Tourette Syndrome: A handbook for parents and professionals. London: Jessica Kingsley.

Συγγραφή Άρθρου

Ασημίνα Αγγελίδου

ashmina angelidouΨυχολόγος (Α.Π.Θ.), Παιδοψυχολόγος (Msc, NL), Ψυχολόγος Υγείας (Msc., NL)
Γνωστική Συμπεριφορική Θεραπεία (CBT., NL), Συμβουλευτική (ER., UB), Μαθησιακές Δυσκολίες (Co., UK)

Επικοινωνία: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε. | Maziboroume.gr

Τα περιεχόμενα του E-Psychology προστατεύονται από την DMCA. Η αναδημοσίευση επιτρέπεται μόνο κατόπιν γραπτής άδειας από το τμήμα Σύνταξης και μόνο εφόσον ακολουθείται συγκεκριμένη διαδικασία αναδημοσίευσης. Συγκεκριμένα, πρέπει να υπάρχει σαφής αναφορά στο τέλος του άρθρου, για την πηγή 1ης δημοσίευσης καθώς επίσης πρέπει να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος που οδηγεί απευθείας στο άρθρο. DMCA.com Protection Status
Σχετικά άρθρα

Περισσότερα άρθρα του ειδικού συνεργάτη

Το Παιδικό Βρογχικό Άσθμα και η Ψυχολογία του Παιδιού
παιδικό άσθμα

Το άσθμα αποτελεί μια χρόνια φλεγμονή των αεραγωγών (βρόγχων) στην οποία συμμετέχουν πολλά διαφορετικά κύτταρα προκαλώντας στένωση των αεραγωγών και κατά συνέπεια βήχα, δύσπνοια, βάρος στο στήθος, συριγμό («σφύριγμα»). Το άσθμα χαρακτηρίζεται από δύο στάδια α) της υπεραντιδραστικότητας και, β) της φλεγμονής.

Ανάλυση παιδικού σχεδίου
παιδικό ιχνογράφημα

Αν έχετε ποτέ κοιτάξει ένα παιδικό σχέδιο, αναρωτηθήκατε ποιες σκέψεις και ποια συναισθήματα του παιδιού αντανακλά; Οι ζωγραφιές των παιδιών αντανακλούν τον εσωτερικό τους κόσµο και απεικονίζουν στοιχεία που αφορούν την ψυχολογική τους κατάσταση και το διαπροσωπικό τους ύφος.Παρατηρώντας λοιπόν τι ζωγραφίζει το παιδί σας, μπορείτε να το γνωρίσετε καλύτερα. 

Ψυχοκοινωνικά Στάδια ανάπτυξης του Erik Εrikson
Ψυχοκοινωνικά Στάδια Erikson

Ο Erik Erikson (1950), ένας από τους σημαντικότερους ψυχαναλυτές, πρότεινε ότι υπάρχουν 8 στάδια στο κύκλο της ζωής του ανθρώπου. Καθένα χαρακτηρίζεται από μια ξεχωριστή σύγκρουση την οποία το άτομο πρέπει να λύσει. Μόλις επέρχεται η λύση, ο άνθρωπος αποκτά νέες δεξιότητες και ανεβαίνει στάδιο μέχρι να δημιουργηθεί μία νέα σύγκρουση που πρέπει να λύσει. Αν ο άνθρωπος δεν λύσει τις συγκρούσεις η μετέπειτα ζωή του θα χαρακτηρίζεται από απελπισία γιατί θα είναι αργά για να ασχοληθεί με τις συγκρούσεις του παρελθόντος.

 

Πώς δημιουργούνται οι φοβίες στα παιδιά
παιδικές φοβίες

Η πρώτη εμφάνιση μίας φοβίας ενός αντικειμένου, ενός μέρους ή προσώπου μπορεί να είναι ξαφνική, δηλαδή, να αρχίσει με ένα επεισόδιο άγχους, αλλά μπορεί να ξεκινήσει σιγά σιγά ώστε να μην γίνεται ορατή η αιτία του. Άλλες φορές μπορεί να υπάρξει η «τραυλίζουσα» μορφή εμφάνισης μίας φοβίας η οποία συνοδεύεται από μικρές κρίσεις πανικού ανά διαστήματα.

Εγγραφείτε στο Newsletter μας!

* απαιτούμενα πεδία
Ενδιαφέροντα * :