Η σιωπηλή κόπωση των ανθρώπων που αντέχουν

Ακρόαση άρθρου......

Πρόσθεσε το Psychology.gr στις προτιμώμενες πηγές σου στη Google
Με αυτό τον τρόπο, θα βλέπεις περισσότερα νέα άρθρα ψυχολογίας και ψυχικής υγείας που δημοσιεύονται στο PSYCHOLOGY.GR

Υπάρχουν άνθρωποι που δεν "σπάνε". Συνεχίζουν. Ανταποκρίνονται. Φροντίζουν. Λειτουργούν. Γι' αυτό ακριβώς, σπάνια θα τους ρωτήσει κάποιος για το πως είναι πραγματικά.

Η σιωπηλή κόπωση δεν κάνει θόρυβο. Δεν συνοδεύεται πάντα από κρίσεις ή έντονα συμπτώματα. Δεν έχει απαραίτητα τη μορφή μιας ξεκάθαρης κατάρρευσης. Αντίθετα, εγκαθίσταται αργά και διακριτικά στην καθημερινότητα.

Εμφανίζεται ως εσωτερική εξάντληση, αποσύνδεση, μια αίσθηση ότι κάτι βαραίνει χωρίς φυσικά να ξέρεις πάντα το "τι". Η αίσθηση σου είναι σαν να λειτουργείς κανονικά, αλλά χωρίς ενέργεια. Σαν να συνεχίζεις αλλά στην ουσία δεν έχεις πραγματική παρουσία. Συχνά, οι άνθρωποι που βιώνουν αυτή την κατάσταση δυσκολεύονται ακόμη και να την περιγράψουν. Δεν υπάρχει πάντα ένα συγκεκριμένο γεγονός, ένα σαφές "πρόβλημα" που να δικαιολογεί αυτό που νιώθουν. 

Σύμφωνα, λοιπόν, με τα παραπάνω στοιχεία, ξεκινούν και οι εσωτερικοί διάλογοι:

• "Δεν έχω λόγο να νιώθω έτσι".
• "Άλλοι περνούν χειρότερα".
• "Μάλλον είμαι υπερβολικός".
• "Πρέπει απλώς να το διαχειριστώ καλύτερα".

Όμως, η ψυχική κόπωση δεν υπακούει στη λογική. Δεν μετριέται συγκριτικά. Δεν χρειάζεται δραματική αιτία για να είναι αληθινή.

Η κόπωση που δεν φαίνεται

Η σιωπηλή κόπωση είναι ιδιαίτερα δύσκολη, ακριβώς επειδή δεν είναι ορατή. Ο άνθρωπος συνεχίζει να εργάζεται. Να ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις του και να φαίνεται "μια χαρά". Απ' έξω, φυσικά, όλα μοιάζουν φυσιολογικά. Από μέσα όμως, υπάρχει συχνά μια διαρκής εσωτερική ένταση, μια αίσθηση ότι όλα απαιτούν περισσότερη προσπάθεια, ένα συναίσθημα ψυχικής εξάντλησης και σίγουρα μια αδιόρατη απώλεια ενδιαφέροντος ή χαρας. Δεν πρόκειται απαραίτητα για κατάθλιψη και για αγχώδη διαταραχή αλλά είναι φυσικά μια κατάσταση παρατεταμένης ψυχικής επιβάρυνσης.

Ο λόγος; 

• Η συνεχής προσαρμογή.
• Η διαρκής ευθύνη.
• Η μόνιμη εγρήγορση.
• Η χρόνια πίεση να "αντέχεις".

Όταν, λοιπόν, αυτή η κατάσταση γίνεται τρόπος ζωής, το νευρικό σύστημα λειτουργεί σχεδόν μόνιμα σε κατάσταση επιβίωσης και το σώμα, αργά η γρήγορα, θα ξεκινήσει να μιλάει και αυτό.

Όταν το σώμα κουβαλά αυτό που δεν λέγεται

Η ψυχική κόπωση δεν είναι μόνο συναισθηματική αλλά και σωματική εμπειρία. Πολλοί άνθρωποι περιγράφουν τα εξής:

• Χρόνια κόπωση
• Δυσκολία συγκέντρωσης
• Μυική ένταση
• Διαταραχές ύπνου
• Αίσθηση βαρύτητας ή αδράνειας.

Το σώμα δεν διαχωρίζει αυστηρά το ψυχικό από το σωματικό. Όταν η ψυχική πίεση είναι συνεχής, το σώμα ενεργοποιεί μηχανισμούς άμυνας. Η ένταση γίνεται χρόνια και η κούραση γίνεται μόνιμη.

Συχνά, ο άνθρωπος αρχίζει να αναρωτιέται: "Γιατί είμαι τόσο κουρασμένος;" ή "Γιατί δεν έχω ενέργεια ενώ δεν συμβαίνει κάτι σοβαρό;". Η απάντηση σε τέτοια ερωτήματα δεν είναι πάντα απλή αλλα΄είναι βαθιά ανθρώπινη. 

Οι άνθρωποι που νομίζουν ότι αντέχουν, συνήθως δεν ζητούν βοήθεια. Όχι επειδή δεν την χρειάζονται, αλλά επειδή έμαθαν να στηρίζουν τους άλλους πριν από τον εαυτό τους. Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν έρχονται στη συμβουλευτική επειδή "κατέρρευσαν" αλλά επειδή κουράστηκαν να προσπαθούν μόνοι. Οι άνθρωποι που αντέχουν έχουν συνήθως αναπτύξει εξαιρετικές δεξιότητες προσαρμογής, είναι δηλαδή υπεύθυνοι, αξιόπιστοι αλλα και συναισθηματικά διαθέσιμοι για τους άλλους. 

Στην πραγματικότητα, όμως, κουράστηκαν να είναι λειτουργικοί, ενώ μέσα τους κάτι πιέζει. Κουράστηκαν να κάνουν αυτό που "πρέπει", ενώ νιώθουν ότι χάνουν τη σύνδεση με τον εαυτό τους. Κουράστηκαν να λένε "είμαι καλά" ενώ η ψυχική τους ενέργεια εξαντλείται. 

Η ψυχική υγεία δεν αφορά μόνο τη διαχείριση του πόνου. Αφορά την ποιότητα ζωής μας, τις σχέσεις μας, τον τρόπο που στεκόμαστε απέναντι στον εαυτό μας.

Όταν τα συναισθήματα δεν ακούγονται, δεν σημαίνει πως εξαφανίζονται

Στη δουλειά μου, ως Ψυχολόγος / Σύμβουλος Θετικής Ψυχολογίας, συναντώ συχνά ανθρώπους που έχουν μάθει να μην "ενοχλούν" με τα συναισθήματά τους. Να τα ελέγχουν, να τα καταπιέζουν, να τα εξηγούν λογικά.

Όμως, τα συναισθήματα που δεν βρίσκουν χώρο έκφρασης, βρίσκουν άλλους τρόπους να εμφανιστούν: 

• Άγχος
• Σωματική ένταση
• Αποστασιοποίηση
• Εσωτερική κούραση

Η συμβουλευτική δεν έχει σκοπό να αλλάξει το ποιος είσαι. Έχει σκοπό να σε βοηθήσει να κατανοήσεις το ποιος είσαι με σεβασμό, ασφάλεια και επιστημονική καθοδήγηση.

Η Θετική Ψυχολογία δεν αγνοεί τον πόνο. Αντιθέτως, τον ενσωματώνει

Υπάρχει η λανθασμένη αντίληψη ότι η θετική ψυχολογία αφορά μόνο τη θετική σκέψη. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για έναν επιστημονικό κλάδο που εστιάζει στην ψυχική ανθεκτικότητα, στην καλλιέργεια νοήματος και στη σύνδεση με τις αξίες και τις προσωπικές μας δυνάμεις. 

Όχι, λοιπόν, για να "σβήσουμε" τις δυσκολίες, αλλά για να μάθουμε πως να στεκόμαστε μέσα σε αυτές. Η πραγματική ενδυνάμωση ξεκινά όταν επιτρέπουμε στον εαυτό μας να είναι ανθρώπινος. 

Ο θεραπευτικός χώρος ως ασφαλής Σχέση

Η συμβουλευτική σχέση είναι, πάνω απ' όλα, μια ανθρώπινη σχέση. Ένας χώρος χωρίς κριτική, χωρίς βιασύνη, χωρίς "πρέπει". Εκεί όπου μπορείς να μιλήσεις για όσα σκέφτεσαι, ακόμη και αν δεν τα έχεις ξεκαθαρίσει. Μπορείς να ακουστείς χωρίς να διορθωθείς. Μπορείς να στηριχθείς χωρίς να εξαρτηθείς.

Η επιστημονική γνώση είναι προφανώς σημαντική όμως, η αλλαγή συμβαίνει μέσα από τη σχέση, την εμπιστοσύνη και τη συναισθηματική ασφάλεια.

Δεν χρειάζεται να είσαι στο χειρότερο σημείο για να ζητήσεις βοήθεια

Η φροντίδα της ψυχικής υγείας δεν είναι ένδειξη αδυναμίας. Είναι ένδειξη αυτογνωσίας και ευθύνης απέναντι στον εαυτό μας. Ίσως βρίσκεσαι σε μια περίοδο εσωτερικής σύγχυσης ή συναισθηματικής κόπωσης ή αλλαγών/μεταβάσεων. Ίσως, απλώς νιώθεις ότι κάτι μέσα σου ζητά χώρο και κατανόηση. Αυτό είναι αρκετό!

Η αλλαγή ξεκινάει με μια ειλικρινή συνάντηση με τον εαυτό μας

Δεν υπόσχομαι ούτε εγώ ούτε κανείς γρήγορες λύσεις ούτε έτοιμες απαντήσεις. Υπόσχομαι όμως έναν χώρο επαγγελματικό, ασφαλή και ανθρώπινο, όπου μπορείς να εξερευνήσεις τον εσωτερικό σου κόσμο με σεβασμό και ουσία. Γιατί; Γιατί η ψυχική υγεία δεν ειναι να "διορθώσουμε" τον εαυτό μας. Η ψυχική υγεία είναι για να κατανοήσουμε, να φροντίσουμε, να αγκαλιάσουμε τον εαυτό μας!

Και αυτή η διαδικασία, αξίζει! 

THERAPY.PSYCHOLOGY - ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ONLINE ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ
Μια ολοκληρωμένη εμπειρία σύνδεσης Ειδικών Ψυχικής Υγείας και Θεραπευόμενων | Ξεκίνα εδώ το Θεραπευτικό ταξίδι σου...