Dating: Πώς πυροδοτείται ο αγχώδης δεσμός προσκόλλησης στο ραντεβού; Οι εφαρμογές γνωριμίας βοηθούν ή απογοητεύουν περισσότερο;

Ακρόαση άρθρου......

Πρόσθεσε το Psychology.gr στις προτιμώμενες πηγές σου στη Google
Με αυτό τον τρόπο, θα βλέπεις περισσότερα νέα άρθρα ψυχολογίας και ψυχικής υγείας που δημοσιεύονται στο PSYCHOLOGY.GR

Dating apps, αναρίθμητες καρδούλες και likes, μία τάση που ανθίζει αλλά και που η φύση της επιφέρει μεγαλύτερη ματαίωση και μια χαώδη αίσθηση με το συσχετίζεσθαι. Γιατί ενώ οι επιλογές δεν έχουν όριο αισθανόμαστε μοναξιά;

Τί είναι αυτό αναγεννά τις θαμμένες ανασφάλειες ή οξύνει τις ήδη υπάρχουσες; Ποιές συμπεριφορές μας στα πρώτα ραντεβού μαρτυρούν έναν ανασφαλή δεσμό προσκόλλησης, και γιατί οι εφαρμοφές ευνοούν τους φόβους μας; 

Αρχικά, ας κατανοήσουμε τί είναι δεσμός προσκόλλησης. 

Η προσκόλληση συνιστά τον ιδιαίτερο δεσμό που αναπτύσσεται μεταξύ του βρέφους και του φροντιστή του. Οι πρώιμες παιδικές εμπειρίες και η ποιότητα της σχέσης είναι ο πυρήνας γύρω από τον οποίο θα χτίσει την προσωπικότητά του το άτομο, θα ερμηνεύει τον κοσμο και τον εαυτό του, θα διαμορφώσει τις συναισθηματικές διεργασίες και αντιδράσεις του καθώς και τα συμπεριφορικά μοτίβα σε όλα τα επίπεδα. 

Αυτή η πρώτη επαφή με τη μητέρα είναι θα λέγαμε ερωτική. Το βρέφος εξιδανικεύει την φιγούρα της, παλλεύει να συνδεθεί μαζί της, να αποκαθιστά τη σχέση και δημιουργούνται οι πρώτες ψυχικές αναπαραστάσεις γύρω από το σχετίζεσθαι με τους άλλους.

Συνεπώς, καταλαβαίνουμε ότι ένα παιδί που γαλουχήθηκε μέσα σε ένα σταθερό κλίμα αποδοχής, φροντίδας, διαθεσιμότητας, θα είναι και ένας ενήλικας που θα νιώθει αυτοπεποίθηση στις σχέσεις του, θα είναι σταθερός, θα γνωρίζει από αγάπη για να μπορεί να την μεταδώσει, και πάνω από όλα θα αγαπάει τον εαυτό του. 

Τί είναι ο αγχώδης δεσμός προσκόλλησης και πως με επηρεάζει στις σχέσεις μου;

Τόσο για τα dating apps όσο και γενικά. Δυστυχώς, υπάρχουν τριγύρω μας ενήλικες που έχουν μείνει ανικανοποίητα παιδιά. Παιδιά που δεν έλαβαν την αγάπη όσο χρειάζονταν, που βίωσαν ένα ασταθές περιβάλλον με δυσπιστία, που ένιωθαν μοναχικά, παραμελημένα, που δέχονταν ίσως μία καταιγίδα προσδοκιών για να αποδείξουν ότι αξίζουν ή ένιωθαν ότι κανείς δεν τους κατανοεί πραγματικά. Κάθε τί που υποκινεί το φόβο ως παιδί μετουσιώνεται σε άγχος, δηλαδή αβεβαιότητα. Αβεβαιότητα 'αν με αγαπούν, αν με αποδεχτούν, αν θα είμαι επαρκής, αν θα πετύχω'. 

Η παιδική αγωνία έρχεται στο προσκήνιο των σχέσεων όταν καλούνται να κάνουν νέες γνωριμίες, να φλερτάρουν, όπου εκεί το ψέμα δεν χωράει. Και αυτό γιατί δημιουργώντας μία σχέση σιγά σιγά προυποθέτει την αυτοαποκάλυψη. Θα αναδειχθούν τόσο τα θετικά όσο και οι αδυναμίες μας, οι φόβοι μας.

Ένα αίσθημα ντροπής ή ελαττωματικότητας θα ξυπνήσει και θα είμαστε διστακτικοί για το αν πρέπει να αφεθούμε. Αν δεν μας αρέσει ο εαυτό μας θα πιστεύουμε ότι το ίδιο πιστεύουν και οι άλλοι προς εμάς. 

Συνήθεις συμπεριφορές που πυροδοτούνται στα ραντεβού: 

Άγχος αποχωρισμού και απόρριψη: 

Νιώθουμε από τα πρώτα ραντεβού μία γενικευμένη ανησυχία, διάρκοπες αρνητικές σκέψεις που μας μαυρίζουν την απόλαυση του εδώ και τώρα, και μία αβεβαιότητα. Αισθανόμαστε μερικές φορές τον άλλον σύντροφο περισσότερο σαν απειλή παρά σαν μία ευκαιρία σύνδεσης και επένδυσης. Η απειλή είναι η υποβόσκουσα απόρριψη. 

'Έχω την τάση να κολλάω κατευθείαν', που σημαίνει ότι μας διακατέχει μία ορμητική ανάγκη σύνδεσης, μίας σύνδεσης που έχουμε στερηθεί και αναζητούμε τον άνθρωπο που θα μας το αναπληρώσει. Με αυτόν τον τρόπο, μπορεί να παραμερίζουμε άλλες δραστηριότητες της ζωής μας, με το άλλο πρόσωπο να μονοπωλεί. Έτσι, έχουμε υψηλές προσδοκίες από τον άλλον, όσον αφορά πόσες φορές θα μιλάμε στο τηλεφωνο ή πόσες φορές θα συναντιόμαστε.

Ακόμη, ένα αναπάντητο μήνυμα μπορεί να πυροδοτήσει ανασφάλεια, και σκέψεις ότι μπορεί ο άλλος να μη μας επιθυμεί, να μην μας θέλει, κάτι που θα σήμαινε απόρριψη, μή σεβασμός. Δημιουργούνται ανελαστικά στάνταρ ως προς την αφοσίωση και τη διαθεσιμότητα του άλλου, με αποτέλεσμα να απογοητευόμαστε εύκολα, να παρερμηνεύουμε ίσως τις προθέσεις του άλλου, να μην είναι τίποτα αρκετό. 

Όταν μόνοι μας σπείρουμε την αμφιβολία.

Επίσης, ακόμη και αν υπάρχει θετικό κλίμα στη σχέση μπορεί να αναγνωρίζουμε ένα μοτίβο στο οποίο σαμποτάρουμε τη σχέση.

Επαναφέρουμε ανασφάλειες, παρελθοντικά γεγονότα, αρνητικές σκέψεις, αμφιβολίες οι οποίες εκφράζονται χωρίς αφορμή, καταστρέφοντας την ατμόσφαιρα στο ζευγάρι. Μήπως αυτό σημαίνει ότι το άτομο δεν πιστεύει ότι μπορεί να έχει μία καλή σχέση; Είναι πολύ καλό για να είναι αληθινό; Φοβάται ότι κάτι μπορεί να πάει στραβά; Μήπως θα τελειώσει σύντομα αυτό που ζει; Μήπως αποτελεί μία άμυνα αυτοπροστασίας ώστε να προλάβει κάποια σύγκρουση και να μην πληγωθεί, αναβιώνοντας το παιδικό άγχος;

Συναισθηματικές επιβεβαιώσεις. 

Επιπλέον, συχνές είναι οι στιγμές που αναζητούμε συναισθηματική επιβεβαίωση από τον σύντροφό μας. Θέλουμε να εισπράττουμε το πόσο πολύ μας αγαπάει, αν είμαστε αρκετά καλοί στα μάτια του, αν είμαστε επιθυμητοί σεξουαλικά.

Το στοιχείο της ζήλιας και της σύγκρισης με άλλους είναι έντονο καθώς ένας εξωτερικός παράγοντας δύναται 'να μας κλέψει' αυτό που έχουμε και αυτό θα σήμαινε αποχωρισμός, προδοσία και απογοήτευση. Χρειαζόμαστε να είμαστε σε πρώτο πλάνο, έχουμε την ανάγκη της αποκλειστικότητας, μιας και ως παιδιά δεν αισθανθήκαμε την μοναδικότητά μας, την σημαντικότητά μας και πόσο πολύτιμοι ήμασταν για τους γύρω μας. 

Aπό εραστής γίνομαι γονέας του άλλου.

Επίσης, η γενικευμένη ανησυχία μπορεί να οδηγήσει στην συνεξάρτηση, σε χειριστικές συμπεριφορές προκειμένου να ωθήσω τον άλλον να έρθει κοντά μου, και ακόμη στο να ακολουθήσω ένα υποσυνείδητο παιχνίδι του να γίνω ο φροντιστής του. 

Ο γονιός που δεν είχα ποτέ να γίνω εγώ για τον άλλον. 

Σε αυτή την περίπτωση ο άλλος είναι η πλήρης προβολή του εαυτού μας και τον αξιολογούμε μέσα από την προσωπική μας ευαλωτότητα. Παύουμε να είμαστε εραστές/σύντροφοι ισότιμοι σε μία σχέση, και επί της ουσίας αγωνιζόμαστε να επουλώσουμε το πληγωμένο παιδί μέσα μας. Συμπεριφερόμαστε με αμέριστη δοτικότητα και υποχώρηση των αναγκών μας με προτεραιότητα τον άλλον. Θέλουμε να τον φροντίσουμε, να τον λυπηθούμε, να τον στηρίξουμε, σε βαθμό όμως που ξεχνάμε τον εαυτό μας. Ακυρώνουμε τις επιθυμίες μας και αισθανόμαστε εγωιστές όταν πάμε να κάνουμε κάτι για εμάς, (πράγμα που αντανακλά τους γονείς).

Βέβαια, μέσα από τη φροντίδα αυτή και την αφοσίωση εξυπηρετούμε την ανάγκη μας να μας έχει και ο άλλος ανάγκη. Να του δίνουμε τόσα ώστε να λάβουμε και εμείς αναγνώριση, αξία, και αποδοχή.

Ίσως, αυτή η προσδοκία να μας οχυρώνει συναισθηματικά από ένα πιθανό σενάριο απόρριψης ή εγκατάλειψης από την σχέση.

Αυτές είναι οι συμπεριφορές παγίδες της συναισθηματικής στέρησης η οποία θεωρείται τραυματική για το άτομο. Χτίζουμε, λοιπόν, σχέσεις υπό προυποθέσεις, με διαστρεβλωμένους ρόλους, με φόβο, με καχυποψία, που συχνά όλα γίνονται για τον σύντροφο αλλά ο ένας εκ των δύο νιώθει και είναι ουσιαστικά μόνος. 

Γιατί τα dating apps μεγεθύνουν το άγχος σύνδεσης και ταράζουν την αυτοεκτίμηση;

Aς σκεφτούμε, λοιπόν, έναν άνθρωπο που βιώνει τα παραπάνω άγχη να εισέρχεται με ένα κλικ σε άπειρα ερεθίσματα πιθανής απόρριψης. 

Το άγχος δημιουργίας ενός προφίλ που θα καλύπτει κάποιες προυποθέσεις, μία τέλεια παρουσία ελκυστική ώστε να τραβήξει όσο περισσότερες επιλογές γίνεται και το άγχος/αμηχανία της έκθεσης να σκαλίζουν όλο και πιο βαθιά την αξία της αποδοχής και επιβεβαίωσης. 

Η βαθιά ιερή αξία της αποδοχής εξισώνεται με ματσαρίσματα και likes, χωρίς κάποιος να γνωρίζει την αληθινή ποιότητα του ανθρωπου από πίσω, κάτι βέβαια που εξυπηρετεί έναν αγχώδη τύπο. Όμως, δημιουργεί μία ψευδοασφάλεια από τον καναπέ, ένα αμφιταλαντεύμενο παιχνίδι αυτοεκτίμησης, που διαωνίζει την αβεβαιότητα του ατόμου.

Ένα συχνό, ακόμη, φαινόμενο είναι το λεγόμενο' ghosting', μία ξαφνική εξαφάνιση του άλλου η οποία γεμίζει το άτομο με έντονο άγχος, προβληματισμό, απόρριψη και απογοήτευση. Η αναποφασιστικότητα που επέρχεται λόγω των πολλών επιλογών μας οδηγεί σε μία τελειοθηρική προσδοκία για τον υποψήφιο σύντροφο, όπου το ανικανοποίητο απέναντι στις ανάγκες μας βρίσκει άπλετο έδαφος όπως και η απογοήτευση στο τέλος. 

Τέλος, μιας και το άγχος στο σχεσιακό πλαίσιο εκπέμπει τις παραπάνω αβεβαιότητες, οι πλατφόρμες γνωριμίες ευνοούν αυτήν την αβεβαιότητα. Τα άτομα αυτά αναζητούν την σιγουριά, θέλουν να επιβεβαιώνονται και να προστατεύονται από οτιδήποτε ανιχνεύεται σαν απειλή. Έτσι, λόγω της μεγάλης διαθεσιμότητας ατόμων ο ενδιαφερόμενος μπορεί να παρερμηνεύσει πιο εύκολα κάποια πληροφορία ως αρνητική, να δυσανασχετίσει με κάποια άλλη, και να μην αντέξει την αβεβαιότητα της ποιότητας του άλλου. Η ανυπομονησία είναι ένα δυνατό χαρακτηριστικό, όπως το μικρό παιδί που ότι θέλει το θέλει εδώ και τώρα. 

Οι εφαρμογές γνωριμίας δεν δίνουν την ευκαιρία να εκτεθούμε για κάποιο διάστημα στην αβεβαιότητα, να γίνουμε πιο ανθεκτικοί, να πειραματιστούμε με κάποιες από τις ανασφάλειές μας, και ακυρώνουμε μία επιλογή για να πάμε στην επόμενη με ένα πάτημα. Και μάλλον ούτε η επόμενη θα μας κάνει να νιώσουμε τόσο εύκολα σίγουρους. 

Πώς να βελτιώσετε τον εαυτό σας και την ποιότητα των σχέσεών σας.

Εξερευνήστε και αναθεωρήστε την εικόνα και την εκτίμηση του εαυτού σας. Μια αυθεντική εικόνα ανεξαρτήτως της εικόνας που θέλετε να έχετε σε μία σχέση.

Όλοι λίγο ή πολύ κουβαλάμε αποτυπώματα των γονιών μας, αρνητικές εμπειρίες του παρελθόντος, αρνητικά συναισθήματα, παρόλα αυτά αν συνεχίζουμε σε ένα αγχώδες μοτίβο παραμένουμε παιδιά, παραμένουμε σε μία ιδεολογία θυματοποίησης και ανημπόριας που μας εμποδίζει να δημιουργήσουμε και κυρίως να απολαύσουμε πιο ξέγνοιαστοι μία συντροφική σχέση. 

Βελτίωση επικοινωνιακών δεξιοτήτων. 

Διατήρηση κοινωνικού κύκλου ανεξαρτήτως συντρόφου και εμπλουτισμός δραστηριοτήτων/δράσεων. Οι πηγές ευχαρίστησης και σύνδεσης χρειάζονται να έχουν μία ποικιλία στη ζωή, ώστε να έχουμε βελτιωμένη διάθεση, να νιώθουμε παραγωγικοί, αυτόνομοι και ανεξάρτητοι. 

Μείωση των συμπεριφορών που διατηρούν το άγχος και την αβεβαιότητα. Αυτό ίσως να είναι το πιο δύσκολο κομμάτι. Ένα κομμάτι, όμως, μέσα από το οποίο θα γίνετε πιο ανθεκτικοί στις σχέσεις, πιο δυναμικοί, επεξεργάζοντας από απόσταση την απόρριψη και όχι σε προσωπικό επίπεδο. Ένας ειδικός μπορεί  να προσφέρει την κατάλληλη καθοδήγηση ώστε να διαχειρίζεστε τις αρνητικές σκέψεις, να ρυθμίζετε τα έντονα συναισθήματα, μετατρέποντας το στερημένο παιδί σε έναν υγιή ενήλικα που δεν θα παλλεύει με το παιδί μέσα του, αλλά αντιθέτως θα του δείξει έναν πιο φωτεινό δρόμο να συσχετίζεται με τους άλλους, με κατανόηση και εμπιστοσύνη. 

Πηγές

Haak, E. A., Keller, P. S., & DeWall, C. N. (2017). Daily variations in attachment anxiety and avoidance: A density distributions approach. Journal of Research in Personality, 69, 218–224. doi.org/10.1016/j.jrp.2016.08.002

Cheche Hoover R, Jackson JB. Insecure Attachment, Emotion Dysregulation, and Psychological Aggression in Couples. J Interpers Violence. 2019;886260519877939. doi:10.1177/0886260519877939

Συγγραφή - Επιμέλεια Άρθρου

Παναγιώτα Ντελιοπούλου - Ψυχολόγος

Παναγιώτα Ντελιοπούλου: έχει επιβεβαιωθεί από το Therapy

Το προφίλ έχει επαληθευτεί μέσω της πλατφόρμας Therapy Psychology. Τα στοιχεία που εμφανίζονται έχουν επιβεβαιωθεί από το σύστημα.

• Επιβεβαιωμένο επαγγελματικό προφίλ
• Ελεγμένα στοιχεία ταυτότητας
• Επικυρωμένη ειδίκευση

Είμαι η Ντελιοπούλου Παναγιώτα και σας καλοσωρίζω σε αυτό το μοναδικό θεραπευτικό ταξίδι, όπου μαζί σαν συνοδοιπόροι θα εστιάσουμε στα προβλήματα που σας απασχολούν, ώστε μέσα από αυτά να γίνετε ο θεραπευτής του εαυτού σας.

Εξειδικεύσεις:

Διαχείριση Άγχους - Φοβιών Διαταραχές Ύπνου Διαταραχές διατροφής

12 χρόνια εμπειρίας

Δείτε όλα τα άρθρα Κλείστε ραντεβού

THERAPY.PSYCHOLOGY - ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ONLINE ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ
Μια ολοκληρωμένη εμπειρία σύνδεσης Ειδικών Ψυχικής Υγείας και Θεραπευόμενων | Ξεκίνα εδώ το Θεραπευτικό ταξίδι σου...