Η ευτυχία μπορεί να μην είναι ουρανοκατέβατη, είναι όμως εφικτή – και αυτό είναι το καλό νέο της ημέρας! Δεν είναι ένα άπιαστο όνειρο ή μία ουτοπία, αλλά το αποτέλεσμα δραστηριοτήτων και δεξιοτήτων, οι οποίες καλλιεργούνται και μαθαίνονται, έχοντας ως αποτέλεσμα συναισθηματική ισορροπία και ευεξία αλλά και την πολυπόθητη ευτυχία.

Η ψυχική και η πνευματική υγεία απαιτούν προσπάθεια, όπως και η σωματική υγεία. Για την καλή σωματική υγεία υπάρχουν κάποιες βασικές προϋποθέσεις, όπως ενδεικτικά η σωστή διατροφή, η ενυδάτωση, ο καλός ύπνος, η άσκηση κλπ. Αντίστοιχα για την ψυχική υγεία και ευεξία υπάρχουν επίσης προϋποθέσεις οι οποίες συμβάλλουν σε μία ποιοτικότερη και πιο ευτυχισμένη ζωή.

Αρνητικά συναισθήματα

Καθημερινά βιώνουμε πολλά συναισθήματα, αρνητικά και θετικά. Τα αρνητικά συναισθήματα είναι εξίσου καλοδεχούμενα με τα θετικά, είναι απόλυτα φυσιολογικά και αποδεκτά. Είναι δείκτες για το τι σκεφτόμαστε, για το νόημα και την ένταση που δίνουμε στις καταστάσεις. Τα αρνητικά συναισθήματα είναι το έναυσμα, η κινητοποίηση για σημαντικές αλλαγές στη ζωή μας.

Σε πολλές περιπτώσεις θα βιώσουμε αρνητικά συναισθήματα, όπως φόβο, άγχος, θλίψη, κ.ά. Ωστόσο, ο βαθμός στον οποίο βιώνουμε αρνητικό συναίσθημα και το χρονικό διάστημα που χρειάζεται για να επιστρέψουμε σε μια πιο θετική κατάσταση, επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από τη γενική συναισθηματική μας κατάσταση και τις δεξιότητες αντιμετώπισης των αρνητικών συναισθημάτων.

Η οικοδόμηση συναισθηματικής ευεξίας αυξάνει την ψυχική ανθεκτικότητα, η οποία συνεπάγεται καλύτερη αντιμετώπιση των δύσκολων γεγονότων της ζωής.

Ακολουθούν δώδεκα βασικές δραστηριότητες ψυχικής ευεξίας που, εάν γίνονται μαζί και τακτικά, μπορούν να οδηγήσουν στην ευτυχία.

Δράση αντί για αντίδραση

Στις περισσότερες καταστάσεις στις οποίες χρειάζεται να επέμβουμε καταλήγουμε να αντιδρούμε, όχι να δρούμε. Η αυτόματη αντίδραση προκύπτει από την αυτόματη σκέψη η οποία βασίζεται σε παρελθοντικές εμπειρίες που έχουμε αποκτήσει στη ζωή μας.

Έρευνες έχουν δείξει ότι η αυτόματη σκέψη έχει τέτοια ταχύτητα που περίπου 11 δευτερόλεπτα πριν πούμε ή κάνουμε κάτι, το υποσυνείδητο γνωρίζει ότι αυτό θα πούμε ή θα κάνουμε! Το πρόβλημα με την αυτόματη σκέψη, ωστόσο, εκτός από το προφανές, ότι δηλαδή είναι αυτόματη και όχι συνειδητή, είναι ότι επειδή βασίζεται στο παρελθόν, είναι μαθημένη σκέψη, μπορεί να μην σχετίζεται με την τρέχουσα κατάσταση.

Εάν μια κατάσταση σας προκαλεί κάποιο αρνητικό συναίσθημα όπως φόβο, απογοήτευση ή θυμό, προσπαθήστε να διαπιστώσετε αν ο τρόπος με τον οποίο ανταποκρίνεστε είναι ο τρόπος με τον οποίο πραγματικά θέλετε να αποκριθείτε και εάν όχι, τι θα θέλατε να κάνετε διαφορετικά. 

Mind full ή Mindful; Ή αλλιώς, η αξία της ενσυνειδητότητας

Ένα δευτερόλεπτο πριν από το τώρα είναι κιόλας παρελθόν, ενώ ένα δευτερόλεπτο μετά είναι το μέλλον.

Έρευνες υποστηρίζουν ότι το 47% του χρόνου που είμαστε ξύπνιοι είμαστε στον αυτόματο πιλότο.

Τη μισή μας ζωή, λοιπόν, όσον αφορά το χρονικό διάστημα που δεν κοιμόμαστε, λειτουργούμε χωρίς να το καταλαβαίνουμε. Παράδειγμα, όταν μπαίνουμε στο αυτοκίνητο να πάμε κάπου, φτάνουμε και δεν έχουμε καταλάβει πώς φτάσαμε εκεί. Πήγαμε αυτόματα, χωρίς να το σκεφτούμε.

Η ενσυνειδητότητα είναι το ακριβώς αντίθετο από αυτό, είναι η ζωή στο «εδώ και τώρα» η βίωση της στιγμής, η συγκέντρωση στο παρόν. Με την ενσυνειδητότητα παρακάμπτεται η αυτόματη σκέψη, λειτουργούμε συνειδητά παρατηρώντας τα γεγονότα με μη κριτικό τρόπο, γεγονός που επιτρέπει την απομάκρυνση από τα αρνητικά συναισθήματα.

Συνεπακόλουθα, αλλάζει ο τρόπος ανταπόκρισης στα γεγονότα της ζωής μας, τα συναισθήματα ρυθμίζονται καλύτερα και μειώνονται – ιδανικά εξαφανίζονται – ο θυμός και ο φόβος για πράγματα και καταστάσεις που είναι πέρα από τον ανθρώπινο έλεγχο.

Λίγα λεπτά διαλογισμού την ημέρα και ολιγόλεπτες ασκήσεις αναπνοών βοηθούν στην καλλιέργεια της ενσυνειδητότητας.

Εστίαση σε αρνητικά πράγματα συνεπάγεται αρνητικά συναισθήματα

Αυτό που εισπράττετε από το περιβάλλον σας έχει μεγάλη σημασία για τη συναισθηματική σας ευεξία, καθώς καθίσταται ενεργό στο υποσυνείδητό σας για μια χρονική περίοδο.

Οι περισσότεροι άνθρωποι δε δίνουν προσοχή στα μηνύματα στα οποία εκτίθενται.

Εάν διαβάζετε πολλές αρνητικές ειδήσεις, ακούτε λυπητερά τραγούδια με δυσάρεστους στίχους, βλέπετε ταινίες ή παραστάσεις με στενόχωρες υποθέσεις, ενημερώνεστε για εγκλήματα, ληστείες και βιαιοπραγίες, παίζετε συχνά βίαια βιντεοπαιχνίδια ή αφιερώνετε χρόνο ακούγοντας άλλους ανθρώπους να διαμαρτύρονται για τη ζωή τους, προκαλείτε ένα σταθερό βομβαρδισμό αρνητισμού και τοξικότητας που σας «ρίχνει» συναισθηματικά.

Θα αναρωτιέστε γιατί δεν είστε καλά, γιατί δεν έχετε καλή διάθεση και δεν θα μπορείτε να κάνετε τη σύνδεση.

Λάβετε υπόψη ότι εστίαση σε αρνητικά πράγματα συνεπάγεται αρνητικά συναισθήματα, ενώ εστίαση σε θετικά πράγματα συνεπάγεται θετικά συναισθήματα. Όπως όταν οδηγείτε που εκεί που κοιτάτε εκεί θα πάτε, το ίδιο συμβαίνει και εδώ.

Να θυμάστε να είστε ευγνώμονες

Ξυπνάτε το πρωί και σχεδόν αυτόματα ανοίγετε το κινητό, ελέγχετε τις ενημερώσεις και σηκώνεστε αγχωμένοι και κατσουφιασμένοι από το κρεβάτι για να προετοιμαστείτε για τη μέρα που έρχεται, τις δουλειές και τις υποχρεώσεις που έχετε να διεκπεραιώσετε.

Στοπ! Πάμε πάλι…

Ξυπνάτε το πρωί, κλείνετε το ξυπνητήρι, σηκώνεστε και σας κοιτάτε στον καθρέφτη.

Αναμαλλιασμένοι από τον ύπνο και ακόμα νυσταγμένοι, ρίχνετε ένα τεράστιο χαμόγελο και λέτε «άλλη μία μέρα που μπορώ να κάνω τα πάντα, να κατακτήσω τον κόσμο!».

Να είστε ευγνώμονες ακόμα και γι’ αυτά που θεωρείτε δεδομένα. Κάθε μέρα παγκοσμίως υπάρχουν περίπου 10.000 άνθρωποι που πέφτουν για ύπνο και δεν ξυπνάνε το πρωί. Να είστε ευγνώμονες, λοιπόν, για όλα όσα έχετε, για βασικά πράγματα που δεν πάει το μυαλό σας, όπως το παραπάνω παράδειγμα. Να εκφράζετε ευγνωμοσύνη και να εκτιμάτε, να μιλάτε όμορφα στους ανθρώπους σας και ειδικά στους πιο κοντινούς σας προσπαθήστε να εκφράζετε τα συναισθήματά σας.

Δεν στοιχίζει τίποτα και προσφέρει χαρά, χαμόγελα και σύνδεση.

Μπείτε σε διαδικασία να μην εστιάζετε σε αυτά που δεν έχετε εκφράζοντας αρνητισμό, αλλά σε αυτά που έχετε εκφράζοντας ευγνωμοσύνη και βάζοντας ρεαλιστικούς στόχους για αυτά που θέλετε να πετύχετε.

Να έχετε κάτι στο οποίο ελπίζετε ή το οποίο αναμένετε

Να έχετε σχέδια, πλάνα, όνειρα, όραμα, προσδοκίες. Είτε είναι ένας καφές με ένα φίλο το απόγευμα, μία ταινία σε θερινό κινηματογράφο, είτε η δουλειά της ζωής σας ή ένα ταξίδι που σχεδιάζετε για χρόνια, φροντίστε να έχετε θετικές προσδοκίες, κοιτώντας το μέλλον με χαμόγελο και ελπίδα.

Σαφώς είναι πολύ σημαντικό να ζούμε στο παρόν, στο «εδώ και τώρα», όμως το να προσβλέπουμε σε κάτι είναι πολύ σημαντικό, καθώς δίνει κίνητρο για τη συνέχεια και δημιουργεί αίσθηση ελπίδας και χαράς.

Καλλιεργήστε την αυτοσυμπόνια, όχι την αυτολύπηση

Όταν κάποιος δικός μας άνθρωπος περνάει μία δυσκολία ή του συμβαίνει κάτι άσχημο, τον συμπονούμε και του μιλάμε τρυφερά και ενθαρρυντικά, φροντίζοντας να τον ενδυναμώσουμε και να τον κάνουμε να νιώσει καλύτερα. Όταν κάτι άσχημο συμβαίνει σ’ εμάς, αντί να φερθούμε όπως φερόμαστε στους κοντινούς μας ανθρώπους, μπαίνουμε σε διαδικασία αυτολύπησης και συνήθως μιλάμε άσχημα στον εαυτό μας και τον κατηγορούμε.

Αντιξοότητες και προβλήματα αντιμετωπίζουμε όλοι οι άνθρωποι, λάθη κάνουμε όλοι, μηδενός εξαιρουμένου.

Είναι σημαντικό να βλέπουμε το πρόβλημα και να βρίσκουμε λύσεις, χωρίς κακοποίηση και μομφή του εαυτού μας, χωρίς αυτολύπηση.

Η συμπόνια είναι σαν το φιλικό πατ πατ στην πλάτη στην  που κάνουμε στους άλλους. Αφού το κάνουμε στους άλλους, σίγουρα μπορούμε να το κάνουμε και σε εμάς και για εμάς. Η αυτοσυμπόνια, η αγάπη, η κατανόηση και η συγχώρεση του εαυτού μας είναι απαραίτητα στοιχεία για να μπορέσουμε να βρούμε την αληθινή ευτυχία. Είναι αδύνατο να μισούμε τον εαυτό μας και να έχουμε καλή σχέση μαζί του και κατ’ επέκταση με τους γύρω μας.

Η ευγένεια και η συμπόνια προς τους άλλους κάνουν καλό και σε εσάς

Η ευγένεια δεν στοιχίζει κάτι και κάνει καλό και στο δέκτη και στον πομπό. Όπως ένα χαμόγελο και μία καλή κουβέντα αντίστοιχα κάνουν καλό και συνήθως ανταποδίδονται. Οι άνθρωποι που δείχνουν συμπόνια και αγάπη και βοηθούν άλλους έχει διαπιστωθεί ότι έχουν χαμηλότερα επίπεδα στρες, χαμηλότερη αρτηριακή πίεση και αισθάνονται ανακούφιση από κατάθλιψη και σωματικό πόνο.

Επιπλέον, όσοι έχουν αλτρουιστική συμπεριφορά όχι μόνο έχουν υψηλότερη ποιότητα ζωής, αλλά ζουν περισσότερο συγκριτικά με όσους δεν επιδεικνύουν τέτοια συμπεριφορά. Να θυμάστε ότι βοηθώντας τους άλλους νιώθετε κι εσείς καλύτερα.

Φροντίδα και αγάπη και για το σώμα

Η φράση – κλειδί του Ιπποκράτη «η τροφή να είναι το φάρμακό σου και το φάρμακό σου η τροφή σου» έχει απόλυτη εφαρμογή μέχρι και σήμερα και θα συνεχίσει να έχει. Το σώμα δεν διαχωρίζεται από το μυαλό και ως εκ τούτου η ψυχική ευεξία δεν είναι τόσο εύκολο να επιτευχθεί αν δεν υπάρχει φροντίδα του σώματος. Παίζει πολύ σημαντικό ρόλο η διατροφή, όπως και η άθληση.

Οι τροφές είναι στην ουσία το καύσιμο που κινεί το σώμα μας. Παραλληλίστε την τροφή ως καύσιμο με τη βενζίνη του αυτοκινήτου. Όσο πιο καθαρή η βενζίνη, τόσο πιο καλά κινείται το αυτοκίνητο και ο κινητήρας παραμένει καθαρός. Αντίστοιχα και με την τροφή, όσο πιο καθαρή η τροφή, τόσο πιο καλά λειτουργεί το σώμα μας.

Εξίσου σημαντική με τη διατροφή είναι η άσκηση, η οποία απελευθερώνει ενδορφίνες στο σώμα, γνωστές και ως οι ορμόνες της ευτυχίας.

Αφιερώστε χρόνο στον εαυτό σας για όποια μορφή άσκησης μπορεί να σας αρέσει. Ίσως περπάτημα, γιόγκα, πιλάτες, χορός ή κάτι άλλο, βάλτε την άσκηση στη ρουτίνα σας και βελτιώστε τη διάθεσή σας.

Δημιουργείστε υγιείς και θετικές διαπροσωπικές σχέσεις

Ακούγεται πιο εύκολο απ’ όσο είναι, όμως δεν είναι ακατόρθωτο. Ακούμε πολύ συχνά για τοξικότητα, τοξικές σχέσεις και ενεργειακά βαμπίρ. Απομακρύνετε αυτούς τους ανθρώπους από τη ζωή σας και καλωσορίστε νέες γνωριμίες με θετικούς ανθρώπους που σας κάνουν (και τους κάνετε) καλό.

Αν, για κάποιο λόγο, δεν μπορείτε να απομακρύνετε ή να αποκοπείτε εντελώς από τους τοξικούς ανθρώπους γύρω σας, μπορείτε να απευθυνθείτε σε κάποιον επαγγελματία ψυχικής υγείας προκειμένου να ενδυναμωθείτε για να μπορέσετε να τους αντιμετωπίζετε χωρίς να σας βλάπτουν.

Βάλτε στόχους και γιορτάστε τα επιτεύγματά σας

Η στοχοθέτηση είναι σημαντική για την αυτοπεποίθησή μας, αλλά και την αυτοεκτίμησή μας. Το μυαλό μας είναι στοχοπροσανατολισμένο και του αρέσουν οι «προκλήσεις». Να βάζετε στόχους, μικρότερους ή μεγαλύτερους, και να προσπαθείτε να τους πετυχαίνετε.

Να έχετε υπόψη σας ότι δεν τίθεται θέμα αποτυχίας, αλλά δοκιμής και εμπειρίας.

Όταν καταφέρνετε κάτι, να το χαίρεστε και να το γιορτάζετε.

Είναι καλό να έχετε υπόψη σας ότι είτε πιστεύετε ότι μπορείτε να τα καταφέρετε ή όχι, έχετε δίκιο…

 «Θυμάσαι τότε που…»

Το μυαλό μας έχει την τάση να γυρνάει στο παρελθόν, να αναπολεί, να κάνει δεκάδες χιλιάδες σκέψεις την ημέρα, κάθε μέρα. Αν κάτι σας στενοχωρεί, κάτι σας ενοχλεί, βοηθάει η αναπόληση όμορφων αναμνήσεων του παρελθόντος, όχι όμως οι αρνητικές σκέψεις για πράγματα που έγιναν ή δεν έγιναν.

Ανακαλούμε ευχάριστα γεγονότα όπως ένα ταξίδι που μας άρεσε πολύ, μία συγκέντρωση με αγαπημένους φίλους που είχαμε να δούμε καιρό, στόχους που βάλαμε και τους υλοποιήσαμε και ό,τι μπορεί να κάνει καλό στον καθένα και να του ανεβάσει τη διάθεση.

Απολαύστε

Δυσκολίες υπάρχουν στη ζωή και την καθημερινότητά μας, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν και στιγμές ή καταστάσεις κατά τις οποίες μπορούμε να απολαύσουμε τη ζωή! Πράγματα που μπορούμε να κάνουμε ώστε να βρίσκουμε μικρές καθημερινές χαρές, πράγματα που είναι γύρω μας και δεν βλέπουμε λόγω κεκτημένης ταχύτητας αλλά και συνήθειας.

Ένας ζεστός καφές, ένα τραγούδι που μας αρέσει και μας ξεσηκώνει για χορό, ένα τηλεφώνημα σε ένα φίλο που έχουμε καιρό να επικοινωνήσουμε, μία βόλτα στην παραλία, ένας ανθισμένος κήπος, μία καλημέρα και ένα χαμόγελο στο συνάνθρωπό μας στη στάση του λεωφορείου, και πόσα ακόμα πράγματα που μπορούν να δώσουν χαμόγελο και χαρά στη μέρα μας και κατ’ επέκταση στη ζωή μας.

Συνηθίζουμε να αφήνουμε την καθημερινότητα να μας απορροφά και δεν βλέπουμε την ομορφιά. Αν κοιτάξουμε, όμως, γύρω μας σίγουρα θα βρούμε πράγματα που θα μας κάνουν να χαμογελάσουμε, δίνοντας φως και χρώμα στη μέρα μας.

Μικρό, αλλά χρήσιμο, μυστικό:

Κρατήστε ημερολόγιο! Όχι σαν αυτό που είχαμε όταν ήμασταν μικροί, αλλά ένα ημερολόγιο «ευτυχίας». Προμηθευτείτε ένα τετράδιο και στο τέλος κάθε μέρας, το βράδυ λίγο πριν κοιμηθείτε να σκέφτεστε και να γράφετε τρία πράγματα που σας έκαναν να χαμογελάσετε και σας έφτιαξαν τη διάθεση μέσα στη μέρα.

Μπορεί να σας φαίνεται κάπως, αστείο ή παιδιάστικο, όμως εφόσον το ξεκινήσετε θα διαπιστώσετε αφενός ότι είναι πιο δύσκολο απ’ όσο περιγράφεται και αφετέρου ότι όσο περνάει ο καιρός, τόσο περισσότερο ο εγκέφαλος θα συνηθίζει να εστιάζει στην ομορφιά.

Κι αυτό είναι μεγάλη υπόθεση στη σημερινή εποχή...

Συγγραφή - Επιμέλεια Άρθρου

Βίκυ Βλαστάρη - Σύμβουλος Ψ.Υγείας

Βίκυ Βλαστάρη: έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology

Οι πληροφορίες που αναφέρονται στον επαγγελματικό κατάλογο ειδικών παρέχονται από τους ίδιους τους ειδικούς, κατά την εγγραφή τους στο σύστημα. Όταν βλέπετε την ένδειξη «έχει επιβεβαιωθεί από το Psychology”, σημαίνει ότι το Psychology έχει ελέγξει, με email, τηλεφωνικά ή/και με λήψη των σχετικών εγγράφων, τα ακόλουθα στοιχεία:

  • Ότι ο ειδικός είναι υπαρκτό πρόσωπο.
  • Ότι τα πτυχία οι τίτλοι και οι εξειδικεύσεις που αναφέρει είναι αληθινά.
  • Ότι οι πληροφορίες που αναφέρει ισχύουν.

Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας, Life Coach, NLP Practitioner, Yoga & Breath Coach.
Με αγάπη για τον άνθρωπο και ιδιαίτερη προσοχή και φροντίδα στην από κοινού προσπάθεια για τη διαχείριση και επίλυση αυτών που τον απασχολούν.
Μέλος HCCMA & I.A.R.P.P.