Υπάρχουν στιγμές στη ζωή ενός παιδιού που κανένας ενήλικας δεν μπορεί να τις αποφύγει για λογαριασμό του.
Η απόρριψη από έναν φίλο, ο φόβος μπροστά σε κάτι άγνωστο, η αποτυχία σε μια προσπάθεια, η απώλεια ενός αγαπημένου ανθρώπου, η μοναξιά μέσα σε μια γεμάτη τάξη, οι αλλαγές στην οικογένεια, οι δυσκολίες στο σχολείο, η πίεση της εποχής και των οθονών είναι εμπειρίες που δεν εξαφανίζονται επειδή θα θέλαμε να προστατεύσουμε το παιδί από αυτές. Όσο κι αν ένας γονιός ή ένας εκπαιδευτικός θα ήθελε να σταθεί σαν ασπίδα μπροστά σε κάθε πόνο, η αλήθεια είναι πως το παιδί θα συναντήσει και τη ματαίωση, και την αμηχανία, και το σκοτάδι.
Αυτό όμως που μπορεί πραγματικά να αλλάξει την εμπειρία του δεν είναι να μη δυσκολευτεί ποτέ. Είναι να μη δυσκολευτεί μόνο του. Να υπάρχει δίπλα του ένας ενήλικας που δεν θα βιαστεί να διορθώσει, να εξηγήσει, να κρίνει ή να εξαφανίσει το συναίσθημα, αλλά θα αντέξει να μείνει εκεί. Να το ακούσει. Να το κοιτάξει. Να του δείξει, με λόγια ή και με τη σιωπηλή του παρουσία, πως ό,τι κι αν συμβεί, δεν χρειάζεται να το περάσει μόνο.
Γιατί τελικά τα παιδιά δεν χρειάζονται ενήλικες αλάνθαστους. Χρειάζονται ενήλικες διαθέσιμους. Ανθρώπους που να μπορούν να τους πουν, όχι μόνο στις εύκολες αλλά κυρίως στις δύσκολες στιγμές: «Είμαι εδώ. Σε βλέπω. Πάμε μαζί».
Το βιβλίο Μαζί, ό,τι κι αν συμβεί των Μάριου Μάζαρη και Φρόσως Φωτεινάκη γεννιέται ακριβώς από αυτή την ανάγκη. Από την ανάγκη να ξανασκεφτούμε τη σχέση μας με τα παιδιά όχι ως μια διαρκή προσπάθεια ελέγχου, καθοδήγησης ή προστασίας, αλλά ως μια πράξη παρουσίας. Ως μια υπόσχεση ότι θα σταθούμε δίπλα τους ακόμη κι όταν δεν έχουμε όλες τις απαντήσεις.
Ο Μάριος Μάζαρης, μέσα από την πολυετή παιδαγωγική του εμπειρία, φέρνει στο βιβλίο τη φωνή της σχολικής τάξης: τις μικρές και μεγάλες δυσκολίες που συχνά κρύβονται πίσω από μια συμπεριφορά, τις συγκρούσεις ανάμεσα στα παιδιά, την αγωνία των γονιών, την προσπάθεια του εκπαιδευτικού να δει λίγο πιο βαθιά από αυτό που φαίνεται. Η Φρόσω Φωτεινάκη, από την πλευρά της ψυχοθεραπείας, φωτίζει όσα συχνά μένουν κάτω από την επιφάνεια: την ανάγκη για ασφάλεια, αποδοχή, όρια, συναισθηματική διαθεσιμότητα και αληθινή σύνδεση.
Βασισμένο σε αληθινές ιστορίες παιδιών, γονιών και εκπαιδευτικών, το βιβλίο αυτό δεν δίνει «συνταγές». Ανοίγει έναν χώρο ακρόασης, κατανόησης, συνύπαρξης. Απευθύνεται και στο άγνωστο παιδί που ο καθένας μας κουβαλά μέσα του, εκείνο που φοβήθηκε, ντράπηκε, αποκλείστηκε, σώπασε.
Οι θεματικές του δεν είναι «ζητήματα προς διαχείριση». Με τη ζωή και την ύπαρξή μας έχουν να κάνουν. Με τη δυσκολία μας να υπάρχουμε σε έναν κόσμο υπερσυνδεδεμένο και ταυτόχρονα μοναχικό. Σε έναν αποσυνδεδεμένο κόσμο, όπου όλα επικοινωνούν αλλά λίγα συναντιούνται, το «μαζί» αποκτά πολιτική, παιδαγωγική και ψυχική σημασία. Λειτουργεί ως αντίσταση στη βιασύνη της εποχής. Στη βιασύνη να εξηγήσουμε, να διαγνώσουμε, να κατηγοριοποιήσουμε χωρίς να θελήσουμε πρώτα να ακούσουμε, να αντέξουμε, να εκτεθούμε.
Η παιδαγωγική ματιά του Μάριου, η ψυχοθεραπευτική της Φρόσως, ο συνεχής διάλογος μεταξύ τους, ανοίγουν έναν χώρο αναπνοής, οξυγόνου.
Ένα αίτημα-επιθυμία: να μη χαθεί το παιδί μέσα στο σύμπτωμα ούτε ο γονιός μέσα στην ενοχή, ο εκπαιδευτικός μέσα στην άγνοια και την εξάντληση.
Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα.
Συντάκτης στην Πύλη Ψυχολογίας - Psychology.gr